बुधवार, 21 ऑक्टोबर 2026
जगभरात साखरेचा मोठा दुष्काळ! ( सौजन्य - सोशल मीडिया )
सगळ्याचा परिणाम आंतरराष्ट्रीय आणि देशांतर्गत बाजारात साखरेच्या दरात सातत्याने वाढ झाली आहे. ब्राझील, भारत आणि युरोपियन युनियनमध्ये साखरेच्या उत्पादनात लक्षणीय घट झाली आहे. साखरेचा पुरवठा घटल्यामुळे दरांमध्ये मोठी वाढ झाल्याने आता सामान्यांच्या खिशावर मोठा ताण पडणार आहे.
एल निनोमुळे ब्राझीलमध्ये झालेल्या अवकाळी अतिवृष्टीमुळे, गेल्या वर्षीच्या तुलनेत यावर्षी ब्राझीलमधील साखरेचे उत्पादन १४ टक्क्यांनी घटले आहे. या गंभीर परिस्थितीच्या पार्श्वभूमीवर, ग्रीन पूलने ब्राझीलच्या मध्य-दक्षिण भागासाठी आपला साखर उत्पादनाचा अंदाज ६ लाख टनांनी कमी करून ३७.३ दशलक्ष टन केला आहे.
खराब हवामानामुळे युरोपियन युनियनमधील साखर उत्पादनातही घट होण्याची शक्यता आहे. उन्हाळ्यातील दीर्घकाळची उष्णता आणि दुष्काळामुळे साखर बीट उत्पादनावर प्रतिकूल परिणाम झाला आहे, ज्यामुळे ग्रीन पूलला तेथील उत्पादन अंदाजातही सुधारणा करण्यास भाग पडले आहे. हा अंदाज २२८ हजार टनांनी कमी करून १२.४४ दशलक्ष टन करण्यात आला आहे. ग्रीन पूलचा विश्वास आहे की भविष्यात हे अंदाज आणखी कमी केले जाऊ शकतात, ज्यामुळे युरोपियन साखर बाजारात पुरवठा कमी होऊ शकतो आणि या प्रदेशातील आयातीच्या मागणीवर परिणाम होऊ शकतो.
देशांतर्गत मर्यादित साठ्यामुळे सरकारने नवीन उसाच्या पिकावर लवकर प्रक्रिया सुरू करण्याचा निर्णय घेतल्याने भारतात पुरवठ्यात कमतरता अपेक्षित आहे. तथापि, ऊस पूर्ण पिकण्यापूर्वी त्याची कापणी केल्यास ३००-४०० हजार टन साखर उत्पादनाचे नुकसान होऊ शकते. महाराष्ट्र आणि कर्नाटक राज्यांमध्ये मान्सूनच्या उत्तरार्धात पावसाच्या कमतरतेमुळे परिस्थिती आणखी बिकट झाली आहे.
पाण्याच्या कमतरतेमुळे शेतीसाठी जलाशयाच्या पाण्याच्या वापरावर निर्बंध येऊ शकतात, ज्यामुळे भविष्यातील उत्पादनाला आणखी धोका निर्माण होऊ शकतो. पुरवठ्याच्या या तीव्र तुटवड्यामुळे आंतरराष्ट्रीय कच्च्या साखरेच्या वायदे किमती १९ महिन्यांच्या उच्चांकावर (२१.२९ सेंट प्रति पाउंड) पोहोचल्या आहेत. किमतींमधील पुढील बदल ब्राझील, भारत आणि युरोपियन युनियन (EU) मधील प्रत्यक्ष उत्पादन आणि हवामानाच्या परिस्थितीवर अवलंबून असतील.
Ans: ताज्या अहवालानुसार, जागतिक स्तरावर सुमारे ६.२८ दशलक्ष टन साखरेचा तुटवडा निर्माण होणार आहे.
Ans: प्रमुख साखर उत्पादक देशांमध्ये झालेला प्रतिकूल हवामान बदल, अवकाळी पाऊस/दुष्काळ आणि उसापासून इथेनॉल निर्मितीकडे वळवण्यात आलेला वापर ही या टंचाईमागची मुख्य कारणे आहेत.
Ans: आंतरराष्ट्रीय बाजारात दर वाढल्यास निर्यातीची मागणी वाढू शकते, ज्यामुळे देशांतर्गत बाजारातही साखरेचे भाव काही प्रमाणात वाढण्याची शक्यता नाकारता येत नाही.
