बुधवार, 21 ऑक्टोबर 2026
गर्भनिरोधक गोळ्यांचे होणारे दुष्परिणाम
अनेकदा नको असलेली गर्भधारणा टाळायची असेल तर महिलांना गर्भनिरोधक गोळी घेण्याचा सल्ला देण्यात येतो. मात्र ही गोळी सतत घेणे धोकादायक ठरू शकते. अन्य औषधांप्रमाणे गर्भनिरोधक गोळ्यांचेही शरीरावर दुष्परिमाण होतात. प्रत्येक औषधाप्रमाणे, या गोळ्यांचे देखील काही संभाव्य तोटे आणि साइड इफेक्ट्स आहेत, ज्याबद्दल प्रत्येक स्त्रीने जागरूक असले पाहिजे. तज्ज्ञांकडून याबद्दल अधिक माहिती घेऊया.
अनेक अभ्यासामध्ये याबाबत सांगण्यात आले आहे. आज वर्ल्ड कॉन्ट्रासेप्टिव्ह डे असून याबाबत प्रत्येक महिलेने जागरूक राहणे अत्यंत गरजेचे आहे. तसंच या विषयावर अधिकाधिक चर्चा होणेही गरजेचे आहे (फोटो सौजन्य – iStock)
काय सांगतात तज्ज्ञ
गर्भनिरोधक गोळ्यांबाबत काय आहे तज्ज्ञांचे म्हणणे
‘प्रिस्टाइन केअर’च्या सह-संस्थापक आणि ज्येष्ठ स्त्रीरोगतज्ज्ञ, डॉ. गरिमा साहनी यांनी सांगितले की, या गोळ्या हार्मोन्सवर आधारित आहेत, ज्यामध्ये एकतर इस्ट्रोजेन आणि प्रोजेस्टिन किंवा फक्त प्रोजेस्टिन असतात. हे अंडाशयातून (ओव्हुलेशन) अंडी सोडण्यास प्रतिबंध करतात आणि गर्भाशयाच्या मुखाभोवती श्लेष्मा घट्ट करतात, ज्यामुळे शुक्राणूंना गर्भाशयापर्यंत पोहोचणे कठीण होते. जर या गोळ्या योग्य पद्धतीने घेतल्या तर त्या 99 टक्क्यांहून अधिक प्रभावी ठरतात.
काय आहेत दुष्परिणाम
कोणते त्रास होऊ शकतात
या गोळ्या बहुतेक महिलांसाठी सुरक्षित असल्या तरी काही महिलांना गंभीर दुष्परिणाम जाणवू शकतात. तज्ज्ञांच्या मते, काही प्रमुख आणि धोकादायक दुष्परिणाम खालीलप्रमाणे आहेत:
तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की 35 वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या, ज्या महिला धूम्रपान करतात किंवा ज्यांना उच्च रक्तदाब, थ्रोम्बोसिस किंवा हृदयाशी संबंधित आजार आहेत त्यांनी या गोळ्या वापरण्यापूर्वी डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा. आपल्या मनाप्रमाणे कोणत्याही महिलेने या गर्भनिरोधक गोळ्यांचे सेवन करू नये. असे करणे जीवावर बेतू शकते हे वेळीच लक्षात घ्या.
पर्याय काय आहेत?
गर्भनिरोधक गोळ्या तुमच्यासाठी योग्य नसल्यास, पर्यायांमध्ये अंतर्गर्भीय उपकरणे (IUD), कंडोम, गर्भनिरोधक पॅच आणि रोपण यांचा समावेश होतो. या गोष्टींचा वापर करून तुम्ही नको असलेले गर्भारपण थांबवू शकता.
टीप – हा लेख केवळ सामान्य माहितीसाठी लिहिण्यात आला असून कोणत्याही प्रकारच्या उपचाराचा दावा यामध्ये करण्यात आलेला नाही. कोणताही उपाय करण्यापूर्वी आपल्या डॉक्टरांचा सल्ला घ्या आणि त्यांच्या सल्ल्यानुसारच योग्य बदलानुसार वापर करावा.
