मंगळवार, 25 ऑगस्ट 2026
फोटो सौजन्य- सोशल मीडिया
PhD In Japan: परदेशात जाऊन शिक्षण घेण्याचे स्वप्न अनेक विद्यार्थ्यांचे असते. जर तुम्ही जपानमधून पीएचडी करण्याचा विचार करत असाल, तर तेथील शिक्षण आणि राहण्याच्या खर्चाबद्दल आधीच माहिती असणे गरजेचे आहे. जपानमध्ये अनेक चांगल्या युनिव्हर्सिटीज आहेत, जिथे वेगवेगळ्या विषयांमध्ये पीएचडीचे शिक्षण घेता येते. परंतु, भारतातून जपानमध्ये गेल्यानंतर केवळ कॉलेजची फीच भरावी लागत नाही, तर राहणे, खाणे, येण्या-जाण्याचा प्रवास आणि इतर गरजांसाठीही दरमहा खर्च होतो. अर्थात, स्कॉलरशिप मिळाली तर हा खर्च काफी प्रमाणात कमी होऊ शकतो. चला जाणून घेऊया, जपानमध्ये पीएचडी करण्यासाठी नेमका किती खर्च होतो?
जपानमधील पीएचडीच्या शिक्षणाचा एकूण खर्च निवडलेली युनिव्हर्सिटी आणि शहरानुसार बदलू शकतो. जपान सरकारच्या ‘स्टडी इन जपान’ या वेबसाइटनुसार, राष्ट्रीय युनिव्हर्सिटीच्या ग्रॅज्युएट स्कूलमध्ये पहिल्या वर्षाची ऍडमिशन आणि ट्युशन फी सुमारे ८.२ लाख येन म्हणजेच अंदाजे ४.६ लाख रुपये असू शकते. याशिवाय, विद्यार्थ्यांना राहणे, खाणे, लोकल ट्रान्सपोर्ट आणि दैनंदिन गरजांसाठी सरासरी १.०५ लाख येन (सुमारे ५८-६० हजार रुपये) दरमहा खर्च करावे लागू शकतात.
जपानमध्ये पीएचडीची फी प्रत्येक युनिव्हर्सिटीमध्ये सारखीच नसते. सरकारी युनिव्हर्सिटीची फी अनेकदा खाजगी युनिव्हर्सिटीपेक्षा कमी असते. प्रवेशाच्या वेळी काही अतिरिक्त फी देखील भरावी लागू शकते. त्यामुळे ज्या युनिव्हर्सिटीमध्ये तुम्हाला शिकायचे आहे, तेथील पीएचडीची फी आधीच नक्की तपासून घ्या.
दरमहा खाण्यावरही बऱ्यापैकी रक्कम खर्च होते. जर तुम्ही स्वतः जेवण बनवत असाल, तर बाहेर जेवण्याच्या तुलनेत पैसे वाचवता येऊ शकतात. याशिवाय, कॉलेजमध्ये येण्या-जाण्यासाठी ट्रेन किंवा बसचा वापर करावा लागू शकतो. त्यामुळे मासिक बजेटमध्ये खाणे आणि प्रवासाचा खर्च देखील जोडायला हवा.
भारतातून जपानला जाण्यासाठी स्टुडंट व्हिसाची गरज असते. व्हिसाशी संबंधित खर्चाइतकाच जपानला जाण्यासाठी फ्लाईटचे तिकीटही घ्यावे लागेल. तिकिटाची किंमत वेळ आणि एअरलाइननुसार बदलत राहते. पासपोर्ट आणि इतर आवश्यक कागदपत्रांवर होणारा खर्चही वेगळा असू शकतो.
जपानमध्ये शिक्षण घेणाऱ्या परदेशी विद्यार्थ्यांसाठी अनेक स्कॉलरशिप देखील उपलब्ध आहेत. यामध्ये ‘MEXT Scholarship’ चा देखील समावेश होतो. जर विद्यार्थ्याला स्कॉलरशिप मिळाली, तर शिक्षणाची फी आणि राहण्याच्या खर्चाचा ताण मोठ्या प्रमाणात कमी होऊ शकतो. काही स्कॉलरशिपमध्ये दरमहा भत्ता (पैसे) देखील मिळतो. त्यामुळे पीएचडीसाठी अर्ज करताना स्कॉलरशिपचे पर्याय नक्की तपासा.
