सोमवार, 19 ऑक्टोबर 2026
फोटो सौजन्य- सोशल मीडिया
NMC Medical Education Regulations 2023 Withdrawn: भारतीय वैद्यकीय शिक्षणाशी संबंधित नियमांमध्ये मोठा बदल करण्यात आला आहे. नॅशनल मेडिकल कमिशनने मेडिकल ऑफ स्टॅन्डर्ड ऑफ मेडिकल एज्युकेशन रेग्युलायझेशन 2023 तत्काळ मागे घेतले आहे. याचा अर्थ असा की 2023 मध्ये लागू करण्यात आलेले वैद्यकीय शिक्षणाचे हे नियम आता पुढे लागू केले जाणार नाहीत. NMC ने या संदर्भातील अधिसूचना १४ ऑक्टोबर २०२६ रोजी जारी केल्या आहेत.
हा निर्णय वैद्यकीय महाविद्यालये संस्था आणि त्यांच्याशी संबंधित प्रशासनासाठी अत्यंत महत्त्वाचा आहे, त्यामुळे एनएमसीने स्पष्ट केले आहे की अॅन्युअल डिस्क्लोजर रिपोर्ट सादर करण्याची व्यवस्था यापुढेही सुरूच राहणार आहे.
NMC ही देशातील वैद्यकीय शिक्षण आणि वैद्यकीय व्यवसायावर नियंत्रण ठेवणारी वैधानिक संस्था आहे. NMC ने ‘Maintenance of Standards of Medical Education Regulations’ सप्टेंबर २०२३ मध्ये अधिसूचित केले होते. वैद्यकीय शिक्षणाशी संबंधित संस्थांमध्ये आवश्यक मानके आणि व्यवस्था कायम राखणे हा यामागील उद्देश होता. आता NMC ने हे नियम औपचारिकपणे मागे घेतले आहेत. ‘नॅशनल मेडिकल कमिशन ॲक्ट, २०१९’ अंतर्गत मिळालेल्या अधिकारांचा वापर करून हा निर्णय घेण्यात आला आहे.
नियम रद्द केल्यानंतर वैद्यकीय महाविद्यालयांसाठी सर्वात महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे ‘अॅन्युअल डिस्क्लोजर रिपोर्ट’ची (ADR) गरज संपलेली नाही. महाविद्यालयांना आणि संबंधित संस्थांना लागू कायद्यानुसार आणि त्यावेळी प्रभावी असलेल्या नियमांनुसार हा अहवाल सादर करावा लागेल. याचा अर्थ वैद्यकीय शिक्षणाचे २०२३ चे नियम मागे घेण्यात आले आहेत, परंतु संस्थांच्या आवश्यक माहिती आणि अनुपालनाशी जोडलेली रिपोर्टिंग व्यवस्था अजूनही कायम आहे.
NMC च्या अधिसूचनेत जुन्या प्रकरणांबाबतही स्पष्टपणे सांगण्यात आले आहे की, २०२३ चे नियम लागू असताना ज्या काही कारवाया करण्यात आल्या, त्या आधारावर घेतलेले निर्णय किंवा जारी केलेले आदेश केवळ नियम मागे घेतल्यामुळे रद्द होणार नाहीत. त्याचप्रमाणे, पूर्वी मिळालेले अप्रूव्हल्स, रिन्यूअल्स, आदेश आणि निर्देश देखील प्रभावित होणार नाहीत. म्हणजेच, एखाद्या वैद्यकीय महाविद्यालयाला मिळालेली पूर्वीची मंजुरी किंवा नूतनीकरण केवळ या कारणास्तव रद्द मानले जाणार नाही की, २०२३ चे नियम आता मागे घेण्यात आले आहेत.
अधिसूचनेत असेही म्हटले आहे की, २०२३ च्या नियमांनुसार एखाद्या संस्थेला किंवा व्यक्तीला मिळालेले अधिकार, सुविधा, जबाबदाऱ्या किंवा कायदेशीर दायित्व सुरक्षित राहतील. म्हणजेच, जुन्या नियमांनुसार जी परिस्थिती निर्माण झाली होती, ती केवळ नियम हटवल्यामुळे आपोआप संपणार नाही.
Ans: नॅशनल मेडिकल कमिशनने (NMC) सप्टेंबर २०२३ मध्ये अधिसूचित केलेली 'Maintenance of Standards of Medical Education Regulations, 2023' ही नियमावली तात्काळ प्रभावाने मागे घेतली आहे.
Ans: अजिबात नाही. पूर्वी दिलेल्या मंजुऱ्या, नूतनीकरणे (Renewals) किंवा आधी घेतलेल्या कारवायांवर नियम मागे घेतल्यामुळे कोणताही विपरीत परिणाम होणार नाही.
