शनिवार, 24 ऑक्टोबर 2026
फोटो सौजन्य- सोशल मीडिया
जर तुम्हालाही या क्षेत्रात पुढे जायचे असेल, तर त्यासाठी एका विशिष्ट प्रकारच्या शिक्षण, पदवीची आणि आंतरराष्ट्रीय पातळीवरील प्रमाणपत्रांची (सर्टिफिकेट्सची) गरज असते. टीम इंडियाचा फिटनेस कोच बनण्याची संपूर्ण प्रक्रिया नेमकी काय आहे, ते जाणून घेऊया.
टीम इंडियाचा फिटनेस कोच बनण्यासाठी केवळ जिमचा अनुभव असणे पुरेसे नाही, तर त्यासाठी मजबूत शैक्षणिक पार्श्वभूमी असणे अनिवार्य आहे. BCCI च्या नियमांनुसार, या पदासाठी अर्ज करणाऱ्या उमेदवाराकडे मान्यताप्राप्त विद्यापीठातून स्पोर्ट्स सायन्स (क्रीडा विज्ञान), एक्सरसाइज फिजियोलॉजी (व्यायाम शरीरशास्त्र) किंवा फिजिकल एज्युकेशनमध्ये (शारीरिक शिक्षण) पदवी (बॅचलर डिग्री) असणे आवश्यक आहे. जर तुमच्याकडे याच विषयात मास्टर डिग्री असेल, तर निवड प्रक्रियेत तुम्हाला प्राधान्य दिले जाते.
पदवी पूर्ण केल्यानंतर तुम्हाला काही अत्यंत प्रतिष्ठित आणि जागतिक स्तरावर मान्यताप्राप्त फिटनेस प्रमाणपत्रे मिळवावी लागतात. BCCI नुसार, उमेदवारांकडे नॅशनल स्ट्रेंथ अँड कंडिशनिंग असोसिएशन (NSCA) कडून प्रमाणित ‘सर्टिफाइड स्ट्रेंथ अँड कंडिशनिंग स्पेशालिस्ट’ (CSCS) चे प्रमाणपत्र असणे आवश्यक आहे.
याशिवाय, ऑस्ट्रेलियन स्ट्रेंथ अँड कंडिशनिंग असोसिएशनचे (ASCA) लेव्हल-१ किंवा लेव्हल-२ प्रमाणपत्र देखील या क्षेत्रात अत्यंत महत्त्वाचे मानले जाते. यासोबतच, कोचकडे बेसिक लाईफ सपोर्ट (BLS) आणि प्रथमोपचाराचे वैध प्रमाणपत्र असणे देखील गरजेचे आहे, जेणेकरून मैदानावर कोणतीही आणीबाणीची परिस्थिती हाताळता येऊ शकेल.
पात्रतेसोबतच या हाय-प्रोफाइल नोकरीसाठी व्यावहारिक अनुभव सर्वात महत्त्वाचा असतो. BCCI च्या नियमांनुसार, राष्ट्रीय संघाशी जोडले जाण्यासाठी किमान ७ ते १० वर्षांचा अनुभव असणे आवश्यक आहे, ज्यातील बहुतेक काळ आंतरराष्ट्रीय स्तरावरील खेळाडूंना किंवा एलिट क्रिकेटर्सना प्रशिक्षण देण्यात गेला असावा. याशिवाय, उमेदवाराला क्रिकेट खेळाची खोलवर समज असणे गरजेचे आहे; जसे की वेगवान गोलंदाज, फिरकीपटू (स्पिनर) किंवा फलंदाजाच्या शरीराच्या गरजा एकमेकांपासून कशा भिन्न असतात आणि त्यांच्यासाठी कोणत्या प्रकारचे वर्कलोड मॅनेजमेंट शेड्यूल तयार केले पाहिजे.
IIT Mandi Survey 2025: नोकरी नको, व्यवसाय हवा! भारतीय तरुणांच्या मानसिकतेत होतोय मोठा बदल
कोणतीही व्यक्ती थेट सीनियर टीम इंडियाची कोच बनू शकत नाही. त्यासाठी एका निश्चित व्यवस्थेतून जावे लागते. सर्वप्रथम तुम्हाला रणजी ट्रॉफी संघ, आयपीएल फ्रँचायझी, नॅशनल क्रिकेट अकादमी किंवा BCCI च्या बंगळुरू येथील सेंटर ऑफ एक्सीलन्समध्ये स्ट्रेंथ अँड कंडिशनिंग स्टाफ म्हणून काम सुरू करावे लागते. येथे जुनियर खेळाडू, इंडिया-ए संघ किंवा महिला क्रिकेट संघासोबत काम करून जेव्हा तुम्ही उत्कृष्ट परिणाम दाखवता, तेव्हा जाऊन सीनियर पुरुष टीम इंडियाच्या सपोर्ट स्टाफमध्ये सामील होण्याचा मार्ग मोकळा होतो. या पदांसाठी वेळोवेळी BCCI च्या अधिकृत वेबसाइटवर अर्ज मागवले जातात, जिथे पात्र उमेदवार आपली संपूर्ण प्रोफाइल सादर करू शकतात.
Ans: मान्यताप्राप्त विद्यापीठातून स्पोर्ट्स सायन्स, एक्सरसाइज फिजियोलॉजी किंवा फिजिकल एज्युकेशनमध्ये पदवी असणे आवश्यक आहे.
Ans: NSCA कडून CSCS प्रमाणपत्र, ऑस्ट्रेलियन स्ट्रेंथ अँड कंडिशनिंग असोसिएशनचे (ASCA) लेव्हल-१ किंवा लेव्हल-२ प्रमाणपत्र, तसेच BLS आणि प्रथमोपचाराचे प्रमाणपत्र असणे गरजेचे आहे.
Ans: राष्ट्रीय संघाशी जोडले जाण्यासाठी उमेदवाराकडे किमान ७ ते १० वर्षांचा व्यावहारिक अनुभव असावा, ज्यामध्ये एलिट क्रिकेटर्सना ट्रेनिंग देण्याचा समावेश असतो.
