शनिवार, 17 ऑक्टोबर 2026
National Green Tribunal कडून माथेरान प्रदूषण प्रकरणी नोटीस; घोड्यांच्या लिदीवर उत्तरासाठी दोन आठवड्यांची मुदत
माथेरान : राष्ट्रीय हरित लवादाने माथेरान मधील घोड्यांचे लीदबद्दल अश्वपाल संघटना आणि माथेरान नगर परिषदेला उत्तर सादर करण्यासाठी दोन आठवड्याचे मूदत दिली आहे.माथेरान मधील धुळ,हवा,पाणी आणि वायू प्रदूषण बद्दल राष्ट्रीय हरित लवाद कडून आक्षेप नोंदवले असल्याने पर्यावरण संवर्धनासाठी आग्रह व्यक्त केला जात आहे.
माथेरान येथे घोड्यांच्या लिदीमुळे येथील हवा, पाणी व माती सर्वच प्रदूषित असल्याचा अहवाल महाराष्ट्र प्रदूषण नियंत्रण बोर्डाने जानेवारी महिन्यात राष्ट्रीय हरित लवाद येथे सादर केला आहे.हा अहवाल रायगड जिल्ह्यातील लोणेर माणगाव येथील डॉक्टर बाबासाहेब आंबेडकर तांत्रिक विद्यापीठ यांनी शास्त्रोक्त पद्धतीने तयार केला आहे.माथेरान येथे कोणत्याही प्रकारचे प्रदूषण करणारे उद्योग धंदे नाहीत पेट्रोल ची वहाने नाहीत तरीदेखील येथील प्रदूष्णाची पातळी धोकादायक स्टेजवर आली आहे ती कमी करण्यासाठी महाराष्ट्र प्रदूषण नियंत्रण च्या अहवालात घोड्यांची संख्या कमी करणे, घोड्यांचे तबेले माथेरान पर्यावरण दृष्टया संवेदनशील क्षेत्राच्या बाहेर हलविणे व घोड्यांचे मार्ग निश्चित करणे अश्या महत्वपूर्ण सूचना केल्या आहेत.
त्यानुसार 24 मार्च रोजी राष्ट्रीय हरित लवादाचे न्यायालयात अश्वपाल संघटना आणि माथेरान नगरपरिषदेला उत्तर सादर करण्यासाठी न्यायाधीश डी के सिंग यांनी दोन आठवड्याची मुदत दिली आहे.माथेरान हें पर्यावरण दृष्ट्या संवेदनशील क्षेत्र असल्याने येथील पर्यावरण उध्वस्त होऊ नये आणि शहर प्रदूषण मुक्त असावे यासाठी सुनील शिंदे आणि केतन रामाने यांनी याचिका दाखल केली आहे.ॲड तुषार कुमार यांनी याचिकाकर्त्यांची बाजू मांडली, ॲड दिपाली वैद्य गोंधळेकर यांनी नगरपरिषदेची तर ॲड दीपाली बागला यांनी अश्वपाल संघटनेची बाजू मांडली पुढील सुनावणी नऊ जून 2026 रोजी होणार आहे.
महाराष्ट्र प्रदूषण नियंत्रण मंडळाने (MPCB) सादर केलेल्या अहवालानुसार, माथेरानमध्ये घोड्यांच्या लिदीमुळे हवा, पाणी आणि माती या तिन्ही घटकांचे प्रदूषण होत आहे. विशेष म्हणजे, येथे कोणतेही औद्योगिक प्रकल्प किंवा पेट्रोल-डिझेल वाहने नसतानाही प्रदूषणाची पातळी धोकादायक स्तरावर पोहोचल्याचे या अहवालात नमूद करण्यात आले आहे. हा अहवाल रायगड जिल्ह्यातील Dr. Babasaheb Ambedkar Technological University यांनी शास्त्रोक्त पद्धतीने तयार केला आहे. त्यामध्ये प्रदूषण कमी करण्यासाठी काही महत्त्वपूर्ण उपाय सुचविण्यात आले आहेत.
यामध्ये विशेषतः:
माथेरानमधील घोड्यांची संख्या मर्यादित करणे
घोड्यांचे तबेले पर्यावरण संवेदनशील क्षेत्राबाहेर हलविणे
घोड्यांच्या वाहतुकीसाठी ठरावीक मार्ग निश्चित करणे
अशा उपाययोजना तातडीने राबवण्याचा सल्ला देण्यात आला आहे.
NGT च्या या हस्तक्षेपामुळे माथेरानमधील पर्यावरण संवर्धनाला नवी चालना मिळण्याची अपेक्षा व्यक्त होत आहे. स्थानिक प्रशासन, अश्वपाल आणि नागरिकांनी एकत्रितपणे उपाययोजना केल्यासच या प्रसिद्ध पर्यटनस्थळाचे पर्यावरणीय संतुलन राखता येणार असल्याचे तज्ज्ञांचे मत आहे.
