रविवार, 18 ऑक्टोबर 2026
Mumbai Powai Lake Restoration (फोटो सौजन्य- सोशलमीडिया)
या तलावाचे पाणी पिण्यायोग्य करण्याच्या हालचाली आता वेगाने सुरू झाल्या आहेत. लवकरच यासाठी एक सल्लागार नेमला जाणार आहे. तलावातील गाळ काढून तिथे एक आधुनिक फिल्टर प्लांट म्हणजे जलशुद्धीकरण केंद्र बांधण्याचा प्लॅन महापालिकेचा आहे.
पवई तलाव हा काही छोटा तलाव नाही. हा मुंबईचा खूप जुना आणि महत्वाचा तलाव आहे. जवळपास 210 हेक्टर म्हणजे 557 एकर परिसरात हा पसरला आहे. त्याचा गोलाकार परीघ 10.2 किलोमीटर इतका मोठा आहे. यात अब्जावधी लिटर पाणी साठवता येते. पण गेल्या अनेक वर्षांपासून या तलावाकडे दुर्लक्ष झाले.
तलावात मोठ्या प्रमाणात गाळ, माती, आणि जलपर्णी म्हणजे हिरवे गवत साचले आहे. शिवाय आजूबाजूचे सांडपाणी पण यात येते. त्यामुळे तलावाची पाणी साठवण्याची क्षमता खूपच कमी झाली आहे. सध्या या तलावाचे पाणी पिणे तर लांबच, साधे हातपाय धुण्यासाठी पण वापरता येत नाही. आता हा अनमोल ठेवा वाचवण्यासाठी महापालिकेने पावले उचलली आहेत. याबाबतचा प्रस्ताव लवकरच स्थायी समितीसमोर मांडला जाणार आहे.
नुकताच एक गाळ सर्वेक्षण अहवाल आला आहे, त्यात धक्कादायक माहिती समोर आली आहे. पवई तलावाची खरी पाणी साठवण क्षमता 5.455 दशलक्ष घनमीटर होती. पण आता ती फक्त 3.693 दशलक्ष घनमीटर राहिली आहे. म्हणजे तब्बल 32.30 टक्के क्षमता कमी झाली आहे. विचार करा, एक तृतीयांश तलाव फक्त गाळानेच भरला आहे.
सध्या या तलावात अंदाजे 5455 दशलक्ष लिटर पाणी आहे, पण ते पिण्यायोग्य नसल्यामुळे त्याचा वापर फक्त काही व्यावसायिक कामांसाठी होतो. जर हे पाणी साफ झाले तर मुंबईच्या पाणीपुरवठ्याला मोठा आधार मिळेल.
पवई तलावाला त्याचे जुने वैभव मिळवून देण्यासाठी महापालिकेने अनेक कामे सुरू केली आहेत.पहिले काम म्हणजे जलपर्णी काढणे. तलावावर तरंगणारे ते हिरवे गवत काढण्यासाठी दोन आधुनिक हार्वेस्टर मशीन लावल्या आहेत.
त्या वेगाने काम करत आहेत.दुसरे काम म्हणजे गाळ काढणे. तलावातील गाळ कसा काढायचा, याची पाहणी करण्यासाठी ‘ग्रीन यात्रा’ या संस्थेला नेमले आहे. ते सगळा अभ्यास करून रिपोर्ट देतील.आणि तिसरे महत्वाचे काम म्हणजे पर्यावरण वाचवणे.
Maharashtra Weather Update: महाराष्ट्रात हवामानाचा मूड बदलणार! ‘या’ 7 जिल्ह्यांत पावसाचा इशारा
तलावात अनेक पक्षी, मासे आणि जीव आहेत. त्यांना जपण्यासाठी BNHS ची मदत घेणार आहे. त्यांच्यासाठी तलाव साफ होईल पण तिथली जैवविविधता पण टिकून राहील.एकंदरीत, पवई तलावाचा हा पुनरुज्जीवन प्रकल्प यशस्वी झाला तर मुंबईकरांना भविष्यात पाण्यासाठी भटकावे लागणार नाही. हा तलाव पुन्हा मुंबईच्या पिण्याच्या पाण्याचा मोठा स्रोत बनेल.
Ans: तलाव स्वच्छ करून त्याचे पाणी पिण्यायोग्य बनवणे.
Ans: सुमारे 210 हेक्टर म्हणजे 557 एकर परिसरात.
Ans: 32.30 टक्क्यांनी.
