गुरुवार, 15 ऑक्टोबर 2026
(फोटो सौजन्य-AI एआय)
भारतात वाहनांमुळे होणारे वायुप्रदूषण कमी करण्यासाठी केंद्र सरकार उत्सर्जन नियम अधिक कठोर करण्याच्या दिशेने पावले उचलत आहे. याच पार्श्वभूमीवर एप्रिल 2029 पासून BS VII उत्सर्जन नियम लागू करण्याचा प्रस्ताव चर्चेत आला आहे. हे नियम प्रत्यक्षात कधी लागू होणार, त्यामध्ये कोणते बदल असतील आणि त्याचा कार खरेदी करणाऱ्या कस्टमर्सवर काय परिणाम होऊ शकतो, हे समजून घेणे महत्त्वाचे आहे.
BS VII नियम म्हणजे नेमके काय?
भारतात वाहनांच्या धुरातून बाहेर पडणाऱ्या हानिकारक वायूंवर नियंत्रण ठेवण्यासाठी भारत स्टेज (BS) उत्सर्जन मानके लागू केली जातात. सध्या देशात BS VI मानके लागू आहेत. ही मानके वाहनांमधून बाहेर पडणारे नायट्रोजन ऑक्साइड, कार्बन मोनॉक्साइड आणि इतर प्रदूषक घटक नियंत्रित करण्यासाठी महत्त्वाची आहेत. BS VII नियम लागू झाल्यास वाहनांच्या उत्सर्जनावर आणखी कठोर मर्यादा निश्चित केल्या जाऊ शकतात. पण अंतिम नियम, त्यांची व्याप्ती आणि अंमलबजावणीची तारीख याबाबत सरकारची ऑफीशली अधिसूचना महत्त्वाची ठरेल.
कार कंपन्यांना करावे लागतील बदल
नवीन उत्सर्जन नियम लागू झाल्यास मारुती सुझुकी, ह्युंदाई, टाटा मोटर्स, महिंद्रा आणि इतर वाहन कंपन्यांना त्यांच्या इंजिन टेक्नोलॉजी, एक्झॉस्ट सिस्टीम आणि प्रदूषण नियंत्रण यंत्रणांमध्ये बदल करावे लागू शकतात. वाहनांची चाचणी, उत्सर्जनाचे प्रत्यक्ष परिस्थितीतील मोजमाप आणि नियमांचे पालन यावरही जास्त लक्ष दिले जाऊ शकते. यासाठी कंपन्यांना संशोधन आणि प्रोडक्शन प्रक्रियेत गुंतवणूक वाढवावी लागू शकते.
भारतातील 6 मोठ्या कार कंपन्यांमध्ये CNG कारची शर्यत! ग्राहकांना मिळणार जास्त पर्याय?
कारच्या किमती वाढणार का?
नवीन नियमांमुळे वाहनांच्या टेक्नोलॉजीचा खर्च वाढल्यास काही मॉडेल्सच्या किमतींवर परिणाम होण्याची शक्यता आहे. पण कार किती महाग होईल, हे इंजिनचा प्रकार, कंपनीची रणनीती आणि आवश्यक बदलांवर अवलंबून असेल. त्यामुळे BS VII लागू होणार असल्याच्या चर्चेमुळे लगेच कार खरेदी करण्याची घाई करण्याऐवजी अधिकृत घोषणांची वाट पाहणे योग्य ठरेल.
आता कार खरेदी करणाऱ्यांनी काय करावे?
जर तुम्ही 2026 किंवा 2027 मध्ये नवीन कार घेण्याचा विचार करत असाल, तर केवळ प्रस्तावित BS VII नियमांमुळे खरेदी पुढे ढकलण्याची गरज नाही. सध्याच्या BS VI मानकांचे पालन करणारी कार निवडताना तिचे मायलेज, सेफ्टी रेटिंग, देखभालीचा खर्च आणि तुमच्या वापरानुसार पेट्रोल, डिझेल, CNG किंवा इलेक्ट्रिक ऑप्शनचा विचार करा. BS VII बाबत अंतिम नियम आणि लागू होण्याची तारीख निश्चित झाल्यानंतरच भविष्यातील खरेदीवर त्याचा नेमका परिणाम स्पष्ट होईल.
प्रश्न 1: BS VII नियम भारतात कधी लागू होणार आहेत?
उत्तर: सरकारने नव्या प्रवासी कारसाठी एप्रिल 2029 पासून BS VII नियम लागू करण्याचा प्रस्ताव मांडला आहे. त्यानंतर एप्रिल 2031 आणि एप्रिल 2035 मध्ये पुढील टप्पे प्रस्तावित आहेत. अंतिम वेळापत्रक अधिकृत अधिसूचनेनुसार निश्चित होईल.
प्रश्न 2: BS VII नियमांमुळे सध्याची BS VI कार बदलावी लागेल का?
उत्तर: नाही. प्रस्तावित नियमांमुळे सध्याची BS VI कार तातडीने बदलण्याची गरज नाही. नवीन मानके संबंधित तारखांपासून तयार होणाऱ्या वाहनांना लागू करण्याचे प्रस्तावित आहे.
प्रश्न 3: BS VII मुळे नवीन कार महाग होणार का?
उत्तर: नवीन उत्सर्जन नियंत्रण प्रणाली, तपासणी आणि इतर टेक्नोलॉजीमुळे कंपन्यांचा खर्च वाढण्याची शक्यता आहे. त्यामुळे काही कारच्या किमती वाढू शकतात; पण नेमकी किती वाढ होईल, हे अंतिम नियम आणि कंपनीनुसार ठरेल.
