रविवार, 11 ऑक्टोबर 2026
Sewage Tunnel : मुंबईकरांसाठी गुड न्यूज! मलजल बोगद्याचे 90 टक्के काम पूर्ण; जुलै 2027 मध्ये मिळणार दिलासा, सौजन्य : चॅट जीटीपी
पश्चिम उपनगरांतील मलनिःसारण व्यवस्था (Sewage Tunnel)अधिक सक्षम करण्यासाठी मुंबई महानगरपालिकेने (BMC) हाती घेतलेल्या प्राधान्य मलजल बोगदा टप्पा-1 प्रकल्पाचे 90 टक्के काम पूर्ण झाले आहे. बोरिवलीतील डॉन बॉस्को स्कूल जंक्शन ते मालाडमधील मालवणी येथील नवीन मालाड उदंचन केंद्रादरम्यान बांधण्यात येणाऱ्या 5.8 किलोमीटर लांबीच्या भूमिगत बोगद्याचा अंतिम ‘ब्रेक-थ्रू’ शुक्रवारी यशस्वीरीत्या पूर्ण झाला. हा संपूर्ण प्रकल्प 31 जुलै 2027 पर्यंत पूर्ण करण्याचे महापालिकेचे उद्दिष्ट आहे.
मुंबईतील मलजलावर योग्य प्रक्रिया करणे, समुद्र आणि नद्यांमध्ये सोडल्या जाणाऱ्या पाण्याची गुणवत्ता सुधारणे, जलप्रदूषणाला आळा घालणे आणि मलनिःसारण यंत्रणेवरील ताण कमी करणे, हा या प्रकल्पाचा प्रमुख उद्देश आहे. मुंबई मलनिःसारण प्रकल्प विभागामार्फत या कामाची अंमलबजावणी केली जात आहे.
नवीन मालाड उदंचन केंद्रापासून डॉन बॉस्को स्कूल जंक्शनच्या दिशेने बोगद्याचे खोदकाम करण्यात आले. ‘सेगमेंटल लायनिंग’ तंत्रज्ञानाचा वापर करून तयार करण्यात आलेल्या या बोगद्याचा अंतर्गत व्यास 3.2 मीटर आहे. या बोगद्याची मलजल वाहून नेण्याची क्षमता प्रतिदिन 1 हजार 182 दशलक्ष लिटर इतकी आहे. प्रकल्पात पाच शाफ्ट, तीन ड्रॉप शाफ्ट आणि सहा स्क्रीन चेंबर्सचा समावेश आहे.
गोराई, शिंपोली, चारकोप आणि मालाड या चार उदंचन केंद्रांकडे येणारे मलजल या बोगद्याद्वारे वाहून नेले जाणार आहे. त्यामुळे या केंद्रांची गरज कमी होणार असून, त्यांच्या देखभाल-दुरुस्तीवरील खर्चात बचत होण्याची अपेक्षा आहे. मलजल व्यवस्थापन अधिक कार्यक्षम होण्यासोबतच पर्यावरण संरक्षणालाही मदत होणार आहे.
दहिसर, बोरिवली, गोराई, चारकोप, मालाड आणि कांदिवली या पश्चिम उपनगरांमध्ये वाढत्या मलजलामुळे विद्यमान मलनिःसारण वाहिन्यांवर ताण येत आहे. काही ठिकाणी या वाहिन्यांची क्षमता अपुरी पडत आहे. नवीन भूमिगत बोगद्यामुळे मलजल वाहून नेण्याची क्षमता वाढून जुन्या वाहिन्यांवरील ताण कमी होण्यास मदत होणार आहे. उर्वरित काम निर्धारित वेळेत पूर्ण करून जुलै 2027 पर्यंत ही यंत्रणा कार्यान्वित करण्याचे महापालिकेचे नियोजन आहे.
