आजच्या दिवशी निर्माण झाला होता सर्वोच्च नागरी सन्मान ‘भारतरत्न’; जाणून घ्या 2 जानेवारीचा इतिहास

2 जानेवारी 1954 रोजी तत्कालीन राष्ट्रपती डॉ. राजेंद्र प्रसाद यांनी 'भारतरत्न' पुरस्कार सुरू केला. सुरुवातीला हा पुरस्कार मरणोत्तर देण्याची पद्धत नव्हती, मात्र वर्षभरानंतर ही तरतूद जोडण्यात आली.

कला, साहित्य, विज्ञान, समाजसेवा आणि क्रीडा यांसारख्या विशिष्ट क्षेत्रात देशाची असामान्य आणि उल्लेखनीय सेवा करणाऱ्यांना देशाचा सर्वोच्च नागरी सन्मान ‘भारतरत्न’ दिला जातो. 2 जानेवारी 1954 रोजी तत्कालीन राष्ट्रपती डॉ. राजेंद्र प्रसाद यांनी या सन्मानाची सुरुवात आणि स्थापना केली होती. सुरुवातीला हा सन्मान मरणोत्तर देण्याची पद्धत नव्हती, मात्र वर्षभरानंतर ही तरतूद जोडण्यात आली. त्याचप्रमाणे क्रीडा क्षेत्रात विशेष कामगिरी करणाऱ्यांना भारतरत्न देण्याची तरतूदही नंतर समाविष्ट करण्यात आली.

2 जानेवारी 2021 रोजी, संयुक्त अरब अमिरातीमधील भारतीय प्रवासी रामकुमार सारंगपाणी यांनी उपराष्ट्रपती, पंतप्रधान यांच्या 15 व्या राज्याभिषेक दिनानिमित्त 8.2 चौरस मीटरचे ग्रीटिंग कार्ड बनवून 19व्यांदा गिनीज बुक ऑफ रेकॉर्डमध्ये नाव कोरले. दुबईचे मंत्री आणि शासक शेख मोहम्मद बिन रशीद अल-मकतूम यांचे नाव बुक ऑफ वर्ल्ड रेकॉर्डमध्ये नोंदवले गेले.

तसेच दुबईचे रहिवासी रामकुमार सारंगपाणी हे सर्वाधिक जागतिक विक्रम करणारे UAE आणि भारतातील पहिले व्यक्ती ठरले आहेत. सारंगपाणी यांचे ग्रीटिंग कार्ड सामान्य ग्रीटिंग कार्डपेक्षा 100 पट मोठे आहे. त्याच्या आत दुबईस्थित कलाकार अकबर साहेबांनी बनवलेल्या शेख मोहम्मद यांच्या चित्रांचा संग्रह आहे. यापूर्वी, सर्वात मोठे ग्रीटिंग कार्ड हाँगकाँगमध्ये बनवले गेले होते, जे 6.729 चौरस मीटर लांब होते.

राजकीय बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा

देशाच्या आणि जगाच्या इतिहासात २ जानेवारी या तारखेला नोंदवलेल्या इतर महत्त्वाच्या घटनांचा तपशील:-

• 1757 : रॉबर्ट क्लाइव्हने पुन्हा कलकत्ता (आताचा कोलकाता) ताब्यात घेतला.
• 1954 : भारतरत्न हा देशाचा सर्वोच्च नागरी पुरस्कार प्रदान करण्यात आला.
• 1971 : ग्लासगो, स्कॉटलंड येथे फुटबॉल सामन्यानंतर झालेल्या चेंगराचेंगरीत 66 फुटबॉल चाहत्यांचा मृत्यू झाला.
• 1973 : जनरल S.H.F.J. माणेकशॉ यांना फील्ड मार्शल म्हणून बढती देण्यात आली.
• 1980 : ब्रिटिश स्टील कॉर्पोरेशन या ब्रिटिश सरकारी उपक्रमात काम करणाऱ्या एक लाख कर्मचाऱ्यांनी पगारवाढीच्या मागणीसाठी पन्नास वर्षांत प्रथमच राष्ट्रीय स्तरावर संप केला.
• 1991 : तिरुवनंतपुरम विमानतळाला आंतरराष्ट्रीय विमानतळाचा दर्जा देण्यात आला.
• 1994 : अफगाणिस्तानची राजधानी काबूलमध्ये प्रतिस्पर्धी गटांमध्ये 36 तास चाललेल्या संघर्षात 600 हून अधिक लोक मारले गेले.

नवराष्ट्र विशेष लेख वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा

• 2001 : कुमोय बेट आणि मात्सू बेटावरून प्रत्येकी एक पर्यटक बोटीने प्रथमच तैवान भागातून मुख्य भूमी चीनमध्ये कायदेशीररीत्या प्रवास केला.
• 2004 : इस्लामाबाद, पाकिस्तान येथे झालेल्या परिषदेदरम्यान, दक्षिण आशियाई सहकार्य संघटनेच्या सात देशांनी प्रादेशिक सहकार्यासाठी मुक्त व्यापार क्षेत्र तयार करण्याच्या प्रस्तावावर सहमती दर्शविली.
• 2016 : सौदी अरेबियातील सुप्रसिद्ध शिया धर्मगुरू निम्र अल-निमर आणि त्यांच्या 46 साथीदारांना सरकारने फाशीची शिक्षा सुनावली. 2011 च्या सरकारविरोधी आंदोलनांना या मौलवीने उघडपणे पाठिंबा दिला होता.
• 2023 : फिलिपाइन्समध्ये पुरामुळे 51 लोक मरण पावले.
• 2021 : ब्रिटनमध्ये एका दिवसात कोरोना विषाणूच्या संसर्गाची 57,725 प्रकरणे नोंदवली गेली.