World Braille Day 2024 : जाणून घ्या ‘हा’ दिवस कोणी साजरा करायला सुरुवात केली आणि ब्रेल लिपीचा शोध कसा लागला?

अंध व्यक्तींना शिक्षित करून त्यांना समाजात पाऊल टाकून चालता यावे यासाठी ब्रेल लिपीचा शोध लागला. लुई ब्रेल या लिपीचा शोधकर्ता होता ज्यांचा जन्म 4 जानेवारी रोजी झाला होता. त्यांच्या वाढदिवसानिमित्त हा दिवस साजरा केला जातो.

नवी दिल्ली : दरवर्षी 4 जानेवारी हा दिवस जगभरात ब्रेल दिन म्हणून साजरा केला जातो. ज्यांना पाहता येत नाही त्यांच्यासाठी या दिवसाचे विशेष महत्त्व आहे. जागतिक ब्रेल दिन साजरा करण्यामागचा मुख्य उद्देश अंध व्यक्तींच्या जीवनातील आव्हाने, त्यांचे हक्क आणि त्यांच्याप्रती समानतेची भावना जागृत करणे हा आहे. लुई ब्रेल यांच्या जन्मदिनी जागतिक ब्रेल दिन साजरा केला जातो. लुई ब्रेल ही अशी व्यक्ती होती ज्याने अंध लोकांसाठी ब्रेल लिपीचा शोध लावला. जेणेकरून त्यांनाही शिक्षण घेऊन समाजात पुढे जाता येईल. अंध व्यक्तींना शिक्षित करून त्यांना समाजात पाऊल टाकून चालता यावे यासाठी ब्रेल लिपीचा शोध लागला. लुई ब्रेल या लिपीचा शोधकर्ता होता ज्यांचा जन्म 4 जानेवारी रोजी झाला होता. त्यांच्या वाढदिवसानिमित्त हा दिवस साजरा केला जातो. चला जाणून घेऊया या खास दिवसाशी संबंधित काही महत्त्वाच्या गोष्टी.

जागतिक ब्रेल दिनाची सुरुवात कशी झाली?

6 नोव्हेंबर 2018 रोजी युनायटेड नेशन्स जनरल असेंब्लीद्वारे एक ठराव मंजूर करण्यात आला, ज्यामध्ये दरवर्षी 4 जानेवारी हा दिवस जागतिक ब्रेल दिन म्हणून साजरा करण्याचा निर्णय घेण्यात आला, म्हणजेच ब्रेल लिपी शोधणाऱ्या लुई ब्रेल यांचा जन्मदिन. हा दिवस प्रथमच 4 जानेवारी 2019 रोजी साजरा करण्यात आला. ब्रेल लिपी हा अंध लोकांसाठी मोठा शोध ठरला असून त्याच्या मदतीने असे लोक शिक्षणापासून वंचित राहत नाहीत.

नवराष्ट्र विशेष बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : बालविवाहाच्या जोखडातून शिक्षणाची ज्योत प्रज्वलित करणाऱ्या क्रांतीज्योती सावित्रीबाई फुले यांची कहाणी

जागतिक ब्रेल दिनाची थीम

दरवर्षी ब्रेल दिन नवीन थीमसह साजरा केला जातो. या वर्षीची थीम ‘समावेश आणि वितरणाद्वारे सक्षमीकरण’ आहे.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : चीनच्या जनरेशन-6 लढाऊ विमानांना भारत देणार चोख उत्तर; ब्रिटन, जपान आणि इटलीनेही दिल्या मोठ्या ऑफर

ब्रेल लिपीचा शोध कसा लागला?

लुई ब्रेलचे वडील सायमन रॅले ब्रेल यांनी शाही घोड्यांसाठी खोगीर आणि खोगीर बनवले. कुटुंबाची आर्थिक परिस्थिती हलाखीची असल्याने लुईनेही वयाच्या 3 वर्षापासून वडिलांना या कामात मदत करण्यास सुरुवात केली. एके दिवशी काम करत असताना त्यांच्या एका डोळ्यात चाकू घुसल्याने एका हाताची दृष्टी गेली. हळूहळू त्याच्या दुसऱ्या डोळ्यातील समस्याही वाढू लागल्या आणि त्यामुळे दुसऱ्या डोळ्यातील दृष्टीही गेली. लुई वयाच्या 8 व्या वर्षी आंधळा झाला.यानंतर लुई ब्रेल यांना अंध लोकांच्या शाळेत अभ्यासासाठी दाखल करण्यात आले. जिथे त्याला लष्कराच्या एका हस्ताक्षराची माहिती मिळाली जी अंधारातही बोटांच्या मदतीने वाचता येते. या कल्पनेने त्यांना ब्रेल लिपीचा शोध लावण्याची प्रेरणा मिळाली.