अपहरण, खून, बलात्कार, पाकिस्तानी लष्कराने बलुचिस्तानच्या छातीवर कसा केला वार? जाणून घ्या बलोचांच्या बलिदानाची कहाणी

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : चीनबाहेर जन्म घेणार दलाई लामांचा उत्तराधिकारी; बीजिंगवर उभे ठाकले नवे संकट

काय आहे बलुच ट्रेन अपहरण घटना?

बलुचिस्तानची राजधानी क्वेटा येथून निघालेली जाफर एक्स्प्रेस पेशावरला जात असताना तिचे अपहरण करण्यात आले. असोसिएटेड प्रेसच्या वृत्तानुसार, रेल्वे कंट्रोलर मुहम्मद काशिफ यांनी सांगितले की, ट्रेनला नऊ डबे होते आणि त्यात सुमारे 500 प्रवासी होते. त्यांनी सांगितले आहे की “बोगदा क्रमांक 8 मध्ये सशस्त्र लोकांनी ट्रेन थांबवली आहे.” ट्रेनचे अपहरण करणाऱ्या बलूच लिबरेशन आर्मीने याआधीच महिला आणि मुलांची सुटका केली आहे. बीएलएने नागरी प्रवाशांना, विशेषत: महिला, मुले, वृद्ध आणि बलूच लोकांना सोडल्याचा दावा केला आहे. ओलिस घेतलेल्यांमध्ये पाकिस्तानी लष्कर, इंटर-सर्व्हिसेस इंटेलिजन्स (आयएसआय) आणि दहशतवादविरोधी दलाचे जवान यांचा समावेश आहे, जे सुटीवर प्रवास करत होते.

काय आहे बलुच ट्रेन अपहरण घटना?

बलुचिस्तानची राजधानी क्वेटा येथून निघालेली जाफर एक्स्प्रेस पेशावरला जात असताना तिचे अपहरण करण्यात आले. असोसिएटेड प्रेसच्या वृत्तानुसार, रेल्वे कंट्रोलर मुहम्मद काशिफ यांनी सांगितले की, ट्रेनला नऊ डबे होते आणि त्यात सुमारे 500 प्रवासी होते. त्यांनी सांगितले आहे की “बोगदा क्रमांक 8 मध्ये सशस्त्र लोकांनी ट्रेन थांबवली आहे.” ट्रेनचे अपहरण करणाऱ्या बलूच लिबरेशन आर्मीने याआधीच महिला आणि मुलांची सुटका केली आहे. बीएलएने नागरी प्रवाशांना, विशेषत: महिला, मुले, वृद्ध आणि बलूच लोकांना सोडल्याचा दावा केला आहे. ओलिस घेतलेल्यांमध्ये पाकिस्तानी लष्कर, इंटर-सर्व्हिसेस इंटेलिजन्स (आयएसआय) आणि दहशतवादविरोधी दलाचे जवान यांचा समावेश आहे, जे सुटीवर प्रवास करत होते.

या ट्रेनचे संचालन 2017 मध्ये सुरू झाले, परंतु सततच्या हल्ल्यांमुळे या मार्गावर वारंवार अडथळे येत आहेत. पाकिस्तान रेल्वेने दीड महिन्याच्या निलंबनानंतर ऑक्टोबर 2024 मध्ये क्वेटा आणि पेशावर दरम्यान रेल्वे सेवा पुन्हा सुरू करण्याची घोषणा केली होती, असे डॉन वृत्तपत्राने म्हटले आहे. गेल्या वर्षी ऑगस्टमध्येही बलूचने रेल्वे रुळावर हल्ला केला होता, त्यानंतर रेल्वेचे कामकाज बंद करण्यात आले होते. नोव्हेंबर महिन्याच्या सुरुवातीला क्वेटा रेल्वे स्थानकावर झालेल्या बॉम्बस्फोटात ६२ जणांचा मृत्यू झाला होता.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : चीनबाहेर जन्म घेणार दलाई लामांचा उत्तराधिकारी; बीजिंगवर उभे ठाकले नवे संकट

बलुचिस्तानच्या छातीवर पाकिस्तानी लष्कराचा खंजीर

पाकिस्तानात चार प्रांत आहेत. बलुचिस्तान, सिंध, पंजाब आणि खैबर पख्तूनख्वा. पण या चारपैकी बलुचिस्तान हा सर्वात मोठा आणि नैसर्गिक साधनसंपत्तीने भरलेला प्रदेश आहे. परंतु येथे सर्वात कमी लोकसंख्या राहते. बलुचिस्तानमध्ये तेल आणि वायू तसेच सोने आणि तांब्याचे साठे आहेत, परंतु पाकिस्तान सरकारने नैसर्गिक संसाधनांचे शोषण केले आहे परंतु प्रांताचा विकास केला नाही. या भागातील लोक अत्यंत गरीब आहेत. पाकिस्तानातील अल्पसंख्याक असलेल्या बलुच वंशीयांना सावत्र आईसारखी वागणूक मिळते. बलुचिस्तानच्या नैसर्गिक साधनसंपत्तीतून पंजाबचा विकास झाला आहे. पाकिस्तानच्या सेनापतींनी बलुचिस्तान लुटून आपली घरे भरली आहेत. सर्वात मोठा प्रांत असूनही पाकिस्तान सरकारमध्ये बलुचांची भूमिका केवळ 6 टक्के आहे. त्यांना सरकारी नोकरीपासून दूर ठेवले जाते.

भारतापासून फाळणी झाल्यानंतरच पाकिस्तानने आपले सैन्य पाठवून पाकिस्तानला ताब्यात घेतले. कलत खान त्यावेळी बलुचिस्तानचा नेता होता. बलुचिस्तानमध्ये अनेक आदिवासी भाग आहेत. कलात व्यतिरिक्त मकरन, लास बेला आणि खारान देखील आहेत. या भागांवरही कलात खानचा ताबा होता. कलत खानला बलुचांचे स्वातंत्र्य हवे होते. पाकिस्तानने बलुचिस्तानवर कब्जा केल्यानंतर तेथील जनतेला काही आश्वासने दिली होती. आणि त्याच आश्वासनांच्या आशेने बलुचिस्तानच्या जनतेने मार्च 1948 पर्यंत पाकिस्तानशी चांगले संबंध ठेवले. पण याच काळात पाकिस्तान सरकारने कलात खानला संपवण्याचा प्रयत्न सुरू केला. बलुचिस्तानचे पाकिस्तानमध्ये पूर्ण विलय करण्याची घोषणा करण्यासाठी त्यांच्यावर दबाव टाकण्यात आला.

कलात खान यांच्याकडून, पाकिस्तान सरकारने लष्कराच्या माध्यमातून खारान, लास बेला आणि मकरन यांना पाकिस्तानात सामील होण्याच्या कागदपत्रावर स्वाक्षरी करण्यास भाग पाडले. त्यानंतर बलुचिस्तानच्या स्वातंत्र्याची लढाई सुरू झाली. भारत बलुचांना मदत करतो असा पाकिस्तानचा दावा आहे, पण भारत सरकारने हे आरोप नेहमीच फेटाळून लावले आहेत. पाकिस्तानने सैन्याच्या मदतीने बलुचिस्तानचा मोठा भाग चीनच्या ताब्यात दिला आहे. चीन-पाकिस्तान इकॉनॉमिक कॉरिडॉर (CPEC) प्रकल्पही बलुचिस्तानमध्ये चालतो. तर चिनी प्रकल्प संपवणे हे बलोचचे उद्दिष्ट आहे. बलुच बंडखोरांनी सातत्याने चिनी प्रकल्प, चिनी मजूर आणि या भागात काम करणारे पाकिस्तानी लष्करी सैनिक यांना लक्ष्य केले आहे.

बलुचांचा नरसंहार

पाकिस्तानच्या लष्कराने हजारो बलुचांची कत्तल केली आहे. यासाठी पाकिस्तानी लष्कराने ‘मारून टाका’चे धोरण अवलंबले आहे. बलुचांना चिरडण्याचे क्रूर धोरण अवलंबले गेले. बलुच लोकांच्या घरात घुसून महिला आणि मुलींवर पाकिस्तानी लष्कराच्या जवानांनी बलात्कार केला. त्यांच्या तरुणांना घरातून उचलून नेले आणि नंतर मारहाण करून फेकून दिले. पाकिस्तानी लष्कराने आपल्या घरातून अटक केलेले हजारो बलुच तरुण अनेक वर्षे उलटूनही आपल्या घरी परतू शकलेले नाहीत. पाकिस्तान सरकारने बलुच मानवाधिकार कार्यकर्त्यांची आणि त्यांचे हक्क मागणाऱ्यांची हत्या केली आहे. बलुचिस्तानमध्ये अनेक सामूहिक कबरी सापडल्या आहेत, जिथे डझनभर बलूच मारले गेले आणि दफन केले गेले.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : ‘संरक्षण असो वा शिक्षण, आम्ही सोबत राहू…’ पंतप्रधान मोदींची मॉरिशसला सहकार्याची ग्वाही

जानेवारी 2014 मध्ये, बलुचिस्तानच्या खुजदार जिल्ह्यातील तुटक भागात एक सामूहिक कबर सापडली होती, ज्यामधून 150 मृतदेह बाहेर काढण्यात आले होते. या भागात हजारो बलुच तरुणांना ठार करून दफन करण्यात आले आहे, ज्यांचे कुटुंबीय वर्षांनंतरही त्यांच्या परतीची वाट पाहत आहेत. बलुच तरुणांना ठार मारण्यापूर्वी त्यांच्यावर प्रचंड अत्याचार करण्यात आले. बलुचांचे म्हणणे आहे की पाकिस्तानी लष्कराने त्यांच्या विरोधात वांशिक शुद्धीकरणाची मोहीम सुरू केली आहे.