सोमवार, 9 नोव्हेंबर 2026
Festive Shopping: ऑनलाइन खरेदीत फसवणूक टाळा! NPCI च्या 5 सोप्या पण प्रभावी टिप्स जाणून घ्या (फोटो सौजन्य - सोशल मीडिया)
एनपीसीआयच्या मते, सणांच्या काळात, फसवणूक करणारे बनावट वेबसाइट आणि अॅप्स तयार करतात आणि त्यांची नक्कल करतात. ग्राहक या प्लॅटफॉर्मवर त्यांची वैयक्तिक आणि बँकिंग माहिती प्रविष्ट करतात, ज्याचा फसवणूक करणारे नंतर गैरवापर करतात. म्हणूनच, लोकांनी फक्त अधिकृत अॅप्स किंवा वेबसाइट्स वापरणे, ईमेल, एसएमएस किंवा व्हॉट्सअॅप लिंक्सवर क्लिक न करणे आणि अज्ञात स्त्रोतांकडून फाइल्स डाउनलोड न करणे महत्वाचे आहे.
अनेक ई-कॉमर्स प्लॅटफॉर्म सणासुदीच्या काळात डील देतात, परंतु फसवणूक करणारे अनेकदा तुम्हाला बाह्य लिंक्स किंवा बनावट UPI आयडीद्वारे पेमेंट करण्यास भाग पाडण्याचा प्रयत्न करतात. NPCI नेहमी प्लॅटफॉर्मच्या अधिकृत पेजवर पेमेंट पूर्ण करण्याची आणि विक्रेत्याची माहिती पडताळण्याची शिफारस करते. अज्ञात लिंकद्वारे पेमेंट केल्याने तुमचे पैसे आणि डेटा दोन्ही धोक्यात येऊ शकतात.
एनपीसीआय चेतावणी देते की मोफत भेटवस्तू, कॅशबॅक किंवा व्हाउचर देण्याचे आश्वासन देणारे संदेश बहुतेकदा फसवे असतात. असे संदेश ओटीपी, बँक खात्याचे तपशील किंवा लहान पेमेंट मागतात. खऱ्या ऑफर कधीही संवेदनशील माहिती किंवा पैसे मागत नाहीत. कोणत्याही आकर्षक ऑफरवर विश्वास ठेवण्यापूर्वी, थांबा, पडताळणी करा आणि नंतर निर्णय घ्या.
एनपीसीआय म्हणते की ओटीपी फक्त वापरकर्त्याने सुरू केलेल्या व्यवहारांसाठी असतात. जर एखादा कॉल किंवा मेसेज “तुमचे पेमेंट अयशस्वी” किंवा “तुमचे खाते बंद होणार आहे” असे म्हणत असेल आणि नंतर ओटीपी मागितला असेल तर तो फसवणूक आहे. बँका किंवा पेमेंट अॅप्स कधीही फोनवर किंवा एसएमएसद्वारे ओटीपी मागत नाहीत.
बऱ्याचदा, फसवणूक करणारे लोक दहशत आणि भीतीचे वातावरण निर्माण करून लोकांना जाळ्यात अडकवतात. ते “ऑफर संपणार आहे” किंवा “खाते बंद केले जाईल” असे दावा करतात. अशा संदेशांपासून सावध राहणे महत्त्वाचे आहे, कारण खऱ्या कंपन्या कधीही असा दबाव वापरत नाहीत. एनपीसीआय ग्राहकांना “थांबा, विचार करा आणि कृती करा” धोरणाचे पालन करण्याचा सल्ला देते.
स्टॉकग्रोचे संस्थापक आणि सीईओ अजय लखोटिया यांनीही ग्राहकांना सावध राहण्याचे आवाहन केले. ते म्हणाले, “सण नक्कीच चांगले सौदे आणतात, परंतु ते फसवणूक आणि अविचारी खर्च देखील वाढवतात. काहीही खरेदी करण्यापूर्वी संशोधन करा, फक्त विश्वसनीय वेबसाइट किंवा अॅप्स वापरा आणि तुमची आर्थिक माहिती सुरक्षित ठेवा. खरी संपत्ती सुज्ञपणे खर्च करण्यात आहे. सावधगिरी बाळगा, सुज्ञपणे खरेदी करा आणि आवश्यक असल्यास सुज्ञपणे गुंतवणूक करा.”
