
फोटो सौजन्य- pinterest
सकाळी अंथरुणातून उठल्याबरोबर फोन पाहण्याऐवजी काही मिनिटे स्वतःसाठी दिल्यास तुम्हाला थोडं वेगळं जाणवेल. ‘ओम’चा जप करणे हा एक सोपा सराव आहे, ज्यासाठी कोणत्याही विशेष तयारीची किंवा जागेची आवश्यकता नसते. ज्योतिषांच्या मते, काही वेळ शांत बसून, ‘ओम’चा जप केल्याने आणि आपल्या श्वासावर लक्ष केंद्रित करणे हे अनेक लोकांसाठी ध्यानासारखे वाटू शकते. विशेषतः जेव्हा अगदी सुरुवातीपासूनच काम, घरकाम आणि इतर जबाबदाऱ्यांची यादी तुमच्या मनात घोळू लागते, तेव्हा ही ५-१० मिनिटांची विश्रांती तुमच्या मनाला थांबण्याची संधी देऊ शकते.
दरम्यान ओमचा जप हा कोणत्याही आजारावरील उपाय नसून विश्रांतीचा एक सराव म्हणून त्याचा आपल्या दैनंदिन जीवनात समावेश केला जाऊ शकतो.
बऱ्याचदा सकाळची वेळ उर्वरित दिवसाची दिशा ठरवते. सकाठी उठल्याबरोबर जेव्हा मन फोन कॉल्स, मेसेजेस आणि कामाशी संबंधित चिंतांनी घेरले जाते, तेव्हा शांत होण्यासाठी वेळ मिळण्याची शक्यता कमी असते. अशा परिस्थितीत, काही मिनिटे एका जागी स्थिर बसून ‘ओम’चा जप करणे हा आपले लक्ष केंद्रित करण्याचा एक सोपा मार्ग असू शकतो. ‘ओम’चा जप करताना, आपल्या आवाजावर, श्वासावर आणि शरीराच्या स्थितीवर लक्ष केंद्रित करा. यामुळे तुम्हाला इतर विचारांपासून तात्पुरते दूर राहण्यास मदत होऊ शकते. सुरुवातीला पाच मिनिटांचा सराव पुरेसा असू शकतो. एकदा सवय झाली की, तुम्ही तो १० मिनिटांपर्यंत वाढवू शकता.
व्यस्त दिवसामुळे मनात असंख्य विचार येऊ शकतात. कधी ऑफिसचे काम, कधी घरगुती जबाबदाऱ्या, तर कधी पुढच्या दिवसाची चिंता. अशा क्षणी शांत बसल्याने थोडा विसावा मिळू शकतो. ‘ओम’चा जप करताना ध्वनी आणि श्वासावर सतत लक्ष केंद्रित केल्याने मन काही काळासाठी एकाच गोष्टीवर केंद्रित राहण्यास मदत होते. हा तणावावरचा उपाय नसला तरी, विश्रांतीच्या नित्यक्रमात याचा नक्कीच समावेश केला जाऊ शकतो.
‘ओम’चा जप करताना श्वास आत घेऊन हळूवारपणे त्याचा उच्चार केला जातो. यामुळे व्यक्तीला काही काळासाठी आपल्या श्वासावर लक्ष केंद्रित करता येते. हळू आणि नैसर्गिक श्वासोच्छ्वासाचा सराव केल्याने अनेक लोकांना शांत वाटू शकते. दरम्यान, ज्यांना श्वास घेण्यास त्रास होतो किंवा इतर आरोग्य समस्या आहेत, त्यांनी केवळ या सरावावर अवलंबून राहू नये. गरज भासल्यास वैद्यकीय सल्ला घेणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे.
हल्ली सतत येणाऱ्या सूचना आणि स्क्रीनसमोर वेळ घालवल्यामुळे लक्ष केंद्रित करणे कठीण होते. काही मिनिटांसाठी फोन बाजूला ठेवून, ‘ओम’चा जप करत केवळ ध्वनी आणि श्वासावर लक्ष केंद्रित केल्याने मनाला एकाच गोष्टीवर एकाग्र करण्याचा सराव होण्यास मदत होते. सकाळी अभ्यास करण्यापूर्वी किंवा कामाला सुरुवात करण्यापूर्वी काही मिनिटे हा सराव केल्यास दिवसाची शांत सुरुवात होऊ शकते.
‘ओम’चा जप फक्त सकाळपुरता मर्यादित नाही. ज्यांना झोपण्यापूर्वी मन शांत करणे कठीण जाते, ते याचा त्यांच्या विश्रांतीच्या नित्यक्रमात समावेश करू शकतात. काही मिनिटे शांत बसून, मंद श्वासोच्छ्वासासह जप केल्याने, झोपण्यापूर्वी स्क्रीन आणि दैनंदिन धावपळीपासून दूर राहण्याची संधी मिळू शकते. झोपेच्या समस्या कायम राहिल्यास, त्यामागील मूळ कारण समजून घेणे महत्त्वाचे आहे. अशा परिस्थितीत, केवळ ‘ओम’च्या जपावर अवलंबून राहणे हा योग्य उपाय नाही.
सकाळी उठल्यानंतर शांत ठिकाणी डोळे मिटून बसा. त्यानंतर, हळूवारपणे श्वास सोडा आणि ‘ओम’चा जप करा. ध्वनीवर लक्ष केंद्रित करण्याचा प्रयत्न करा आणि जर तुमचे मन भरकटले, तर त्याला पुन्हा तुमच्या श्वासोच्छ्वासावर आणि जपावर आणा. तुम्ही पाच मिनिटांपासून सुरुवात करू शकता. तुम्हाला सोयीस्कर वाटल्यास, हळूहळू हा वेळ १० मिनिटांपर्यंत वाढवा. हा सराव करताना आपला फोन दूर ठेवणे आणि घाई न करणे उत्तम.
(टीपः धर्म, ज्योतिष, वास्तु, फेंगशुई इत्यादी विषयांवरील लेख/बातम्या केवळ वाचकांच्या माहितीसाठी आहेत. यासंबंधी कोणताही प्रयोग करण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला आवश्यक आहे. आमचे उद्दिष्ट फक्त वाचकांना माहिती देणे आहे. Navarashtra या तथ्यांची पुष्टी करू शकत नाही.)