
फोटो सौजन्य- pinterest
ऑक्टोबर महिन्याची आजपासून सुरुवात होत आहे. या महिन्यात अनेक सण उत्सव येणार आहेत. यावेळी ऑक्टोबर महिन्यात सर्वपितृ अमावस्या, शारदीय नवरात्री, दसरा, करवा चौथ आणि शरद पौर्णिमा म्हणजेच कौजागिरी पौर्णिमा, यांसारखे अनेक महत्त्वाचे उपवास आणि सण येत आहेत. धार्मिक दृष्ट्या हा महिना खूप विशेष आणि महत्त्वाचा मानला जातो.
ऑक्टोबर महिन्यात नऊ दिवस चालणाऱ्या शारदीय नवरात्रीला सुरुवात होते. असत्यावर सत्याच्या विजयाचा सण असलेला दसरा देखील याच महिन्यात साजरा केला जातो. पण सर्वात विशेष म्हणजे, याच महिन्यात विवाहित महिलांचा सर्वात महत्त्वाचा सण, करवा चौथ, देखील असतो, ज्या दिवशी महिला आपल्या पतीच्या दीर्घायुष्यासाठी उपवास करतात. ऑक्टोबर महिन्यात येणाऱ्या सणांची यादी जाणून घेऊया
गुरुवार, 1 ऑक्टोबर षष्ठी श्राद्ध, रोहिणी व्रत
शनिवार, 3 ऑक्टोबर- महालक्ष्मी व्रत पूर्ण, जीवित्पुत्रिका व्रत, कालाष्टमी, मासिक कृष्ण जन्माष्टमी
मंगळवार, 6 ऑक्टोबर इंदिरा एकादशी
सनातन धर्मामध्ये भगवान विष्णूच्या पूजेसाठी एकादशी विशेष मानली जाते. अश्विन महिन्याच्या कृष्ण पक्षात येणारी इंदिरा एकादशी पितृपक्षात येत असल्यामुळे तिला अधिक महत्त्वपूर्ण मानले जाते.
गुरुवार, 8 ऑक्टोबर मासिक शिवरात्र, गुरू प्रदोष व्रत
दर महिन्याला येणाऱ्या शिवरात्रीला मासिक शिवरात्र म्हणतात. दर गुरुवारी येणाऱ्या प्रदोष व्रताला गुरू प्रदोष व्रत म्हणतात.
शनिवार, 10 ऑक्टोबर सर्वपित्री अमावस्या
सर्व पितृ अमावस्या अश्विन महिन्याच्या कृष्ण पक्षातील अमावस्येच्या दिवशी येते. या दिवशी, ज्या पूर्वजांची जन्मतारीख आठवत नाही, त्या सर्वांच्या नावाने श्राद्ध केले जाते किंवा काही कारणास्तव श्राद्ध चुकल्यास, त्या लोकांसाठी श्राद्ध विधी केले जातात.
रविवार, 11 ऑक्टोबर शारदीय नवरात्रीची सुरुवात
शारदीय नवरात्री अश्विन महिन्याच्या प्रतिपदा तिथीला सुरू होते. यावर्षी शारदीय नवरात्री ११ ऑक्टोबर रोजी सुरू होईल. नवरात्रीचा समारोप विजयादशमीला (दसरा), म्हणजेच २० ऑक्टोबर रोजी होईल.
बुधवार, 14 ऑक्टोबर कपर्दिश विनायक चतुर्थी
कपर्दिश विनायक चतुर्थी 14 ऑक्टोबर रोजी पाळले जाणार आहे.
यावर्षी शारदीय नवरात्रीची महानवमी आणि दशमी एकाच दिवशी येत आहे. त्यामुळे, २० ऑक्टोबर रोजी सकाळी महानवमीची पूजा तर संध्याकाळी दसऱ्याची पूजा केली जाईल.
पापंकुशा एकादशी ही अश्विन महिन्याच्या शुक्ल पक्षातील एकादशी आहे. या दिवशी भगवान विष्णूची पूजा आणि उपवास केल्याने पापांचे क्षालन होऊन मोक्षप्राप्ती होते. एका कथेतून या उपवासाचे महत्त्व स्पष्ट होते.
कोजागिरी पौर्णिमेला शरद पौर्णिमा म्हणून ओळखले जाते. हे देवी लक्ष्मी आणि चंद्राला समर्पित एक प्रमुख व्रत आहे, जे अश्विन महिन्याच्या पौर्णिमेला पाळले जाते. हा सण रविवार, २५ ऑक्टोबर रोजी पाळला जाणार आहे.
करवा चौथचा उपवास कार्तिक महिन्याच्या कृष्ण पक्षाच्या चतुर्थी तिथीला पाळला जातो. या वर्षी करवा चौथचा उपवास २९ ऑक्टोबर रोजी पाळला जाणार आहे. महिला आपल्या पतीच्या दीर्घायुष्यासाठी हा उपवास करतात. सायंकाळी चंद्राची पूजा करून हा उपवास सोडला जातो.
सनातन धर्मामध्ये वक्रतुंड संकष्टी चतुर्थीला विशेष महत्त्व आहे. या शुभप्रसंगी मंदिरांमध्ये भगवान गणेशाची भक्तिभावाने पूजा आणि सेवा केली जाते. दानधर्मही केला जातो. सनातन धर्मात, सर्वप्रथम भगवान गणेशाची पूजा केली जाते.
(टीपः धर्म, ज्योतिष, वास्तु, फेंगशुई इत्यादी विषयांवरील लेख/बातम्या केवळ वाचकांच्या माहितीसाठी आहेत. यासंबंधी कोणताही प्रयोग करण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला आवश्यक आहे. आमचे उद्दिष्ट फक्त वाचकांना माहिती देणे आहे. Navarashtra या तथ्यांची पुष्टी करू शकत नाही.)