
trump greenland purchase pituffik space base importance arctic defense 2026
Trump Greenland acquisition update 2026 : जागतिक राजकारणात सध्या ‘डोनाल्ड ट्रम्प’ नावाचे वादळ घोंघावत आहे. व्हेनेझुएलाचे (Venezuela ) राष्ट्राध्यक्ष निकोलस मादुरो (Nicolas Maduro) यांना जेरबंद केल्यानंतर ट्रम्प यांनी आता आपला मोर्चा जगातील सर्वात मोठ्या बेटाकडे म्हणजेच ग्रीनलँडकडे वळवला( आहे. ट्रम्प यांनी नुकतेच विधान केले की, “अमेरिकेच्या सुरक्षेसाठी आम्हाला ग्रीनलँडवर पूर्ण नियंत्रण हवे आहे.” पण हा केवळ जमिनीचा तुकडा नसून अमेरिकेच्या अंतराळ संरक्षणाची ती सर्वात महत्त्वाची ‘ढाल’ आहे.
आर्क्टिक सर्कलच्या ७५० मैल उत्तरेला वसलेला पिटुफिक स्पेस बेस (पूर्वीचा थुले एअर बेस) हा अमेरिकेचा सर्वात उत्तरेकडील लष्करी तळ आहे. हा तळ वर्षातील नऊ महिने बर्फाने वेढलेला असतो आणि तीन महिने पूर्णपणे अंधारात असतो. तरीही, ७५ वर्षांपासून अमेरिकन सैन्य येथे तैनात आहे. याचे कारण म्हणजे इथली ‘बॅलिस्टिक मिसाइल अर्ली वॉर्निंग सिस्टम’. रशियाकडून अमेरिकेच्या दिशेने येणारे कोणतेही क्षेपणास्त्र हे आर्क्टिकवरूनच जाते आणि ते टिपण्याचे काम याच तळावरचे रडार करतात.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Jupiter Opposition : उघड्या डोळ्यांनी गुरू ग्रहाला पाहण्याची यंदा मिळणार संधी; आकाशात घडतंय महाकाय ‘गुरू’ दर्शन
२०२३ मध्ये या तळाचे नाव बदलून ‘पिटुफिक स्पेस बेस’ करण्यात आले, जे त्याच्या आधुनिक भूमिकेचे प्रतीक आहे. यूएस स्पेस फोर्स (US Space Force) येथे १२ व्या स्पेस वॉर्निंग स्क्वॉड्रनच्या माध्यमातून हजारो उपग्रहांवर लक्ष ठेवते. शास्त्रज्ञांच्या मते, जर कधी ‘अंतराळ युद्ध’ (Space War) झाले, तर उपग्रहांचे नियंत्रण आणि शत्रूच्या उपग्रहांना निकामी करण्यासाठी ग्रीनलँडचे भौगोलिक स्थान सर्वात सोयीचे आहे. म्हणूनच, ट्रम्प यांना हा भाग केवळ कराराने नव्हे, तर मालकी हक्काने हवा आहे.
🚨 BIG FROM PRESIDENT TRUMP HE’S NOT STOPPING HERE. President Trump says
“We need Greenland for national security.” First Venezuela
Now Greenland Why this matters?
– Controls key Arctic shipping routes as ice melts
– Hosts the US Pituffik Space Base, critical for missile… pic.twitter.com/eXxFBn9say — Money Ape (@TheMoneyApe) January 4, 2026
credit : social media and Twitter
हवामान बदलामुळे आर्क्टिकमधील बर्फ वितळत आहे, ज्यामुळे तिथे नवीन सागरी मार्ग खुले होत आहेत. रशिया आणि चीन या मार्गांवर वर्चस्व मिळवण्याचा प्रयत्न करत आहेत. ट्रम्प यांच्या मते, जर ग्रीनलँड अमेरिकेचा भाग झाला, तर आर्क्टिकमधील नैसर्गिक संसाधने आणि लष्करी मार्गांवर अमेरिकेचे निर्विवाद वर्चस्व निर्माण होईल. यालाच काही तज्ज्ञ ‘डॉन-रो डॉक्ट्रीन’ (Don-roe Doctrine) म्हणत आहेत, जिथे अमेरिका आपल्या आजूबाजूच्या भौगोलिक क्षेत्रावर पूर्ण नियंत्रण मिळवू पाहत आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : Bushfire Alert: ऑस्ट्रेलियात पुन्हा ‘ब्लॅक समर’ची भीती! व्हिक्टोरियामध्ये 46 अंशांवर आग भडकली; चिमुकल्यासह 3 बेपत्ता, हजारो बेघर
ग्रीनलँड हा डेन्मार्कचा स्वायत्त भाग आहे. डेन्मार्कच्या पंतप्रधान मेटे फ्रेडरिकसेन यांनी ट्रम्प यांचा प्रस्ताव ‘हास्यास्पद’ ठरवून फेटाळला आहे. मात्र, व्हाईट हाऊसने स्पष्ट केले आहे की, “राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांच्यासाठी लष्करी पर्याय हा नेहमीच टेबलावर असतो.” अमेरिकेच्या या भूमिकेमुळे फ्रान्स आणि जर्मनीसारखे नाटो मित्र देश धास्तावले आहेत. जर अमेरिकेने ग्रीनलँडवर बळजबरी केली, तर ७५ वर्षांची नाटो युती मोडीत निघू शकते.
हवामान बदलामुळे आर्क्टिकमधील बर्फ वितळत असल्याने तिथे रशिया आणि चीनच्या जहाजांच्या हालचाली वाढल्या आहेत. ट्रम्प यांचा असा दावा आहे की, डेन्मार्क या विशाल बेटाची सुरक्षा करण्यास सक्षम नाही. म्हणूनच, अमेरिकेने स्वतःची सुरक्षा व्यवस्था वाढवण्यासाठी ग्रीनलँडवर कब्जा करणे आवश्यक आहे. ७ जानेवारी २०२६ रोजी व्हाईट हाऊसने याला “नॅशनल सिक्युरिटी प्रायोरिटी” घोषित केले आहे, ज्यामुळे येत्या काळात आर्क्टिक क्षेत्रात तणाव वाढण्याची शक्यता आहे.
Ans: हा तळ रशिया किंवा उत्तर ध्रुवावरून येणाऱ्या बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रांचा शोध घेण्यासाठी आणि उपग्रह नियंत्रणासाठी जगातील सर्वात मोक्याचे ठिकाण आहे.
Ans: ग्रीनलँडमध्ये मुबलक नैसर्गिक खनिजे आहेत आणि आर्क्टिकमधील रशिया-चीनच्या वाढत्या प्रभावाला रोखण्यासाठी ट्रम्प यांना तिथे लष्करी वर्चस्व हवे आहे.
Ans: ग्रीनलँड हा डेन्मार्क राज्याचा एक स्वायत्त प्रदेश आहे. १९५१ च्या संरक्षण करारानुसार अमेरिका तिथे लष्करी तळ चालवते, पण मालकी हक्क डेन्मार्ककडेच आहेत.