Putin यांचा रेड कार्पेट दौरा संपला, आता येणार ‘Zelensky’; नवी दिल्लीत शांतता फॉर्म्युला; Modi सरकारचा आंतरराष्ट्रीय टायट्रॉप वॉक

दोन दिवसांसाठी भारत दौऱ्यावर आलेले रशियाचे राष्ट्राध्यक्ष Vladimir Putin यांचे दिल्लीत भव्य स्वागत करण्यात आले. पंतप्रधान मोदी स्वतः प्रोटोकॉल तोडून विमानतळावर त्यांचे स्वागत करण्यासाठी गेले.

•  रशियाचे अध्यक्ष व्लादिमीर पुतिन यांच्या भव्य स्वागतानंतर, भारत आता पुढील महिन्यात (जानेवारी २०२६) युक्रेनचे अध्यक्ष वोलोदिमिर झेलेन्स्की यांच्या दिल्ली दौऱ्याची तयारी करत आहे.
• नवी दिल्ली ‘तटस्थ नाही, तर शांततेच्या बाजूने’ असून, पुतिन यांच्या दौऱ्यापूर्वीच भारत झेलेन्स्की यांच्या कार्यालयाच्या संपर्कात होता; त्यामुळेच पुतिन यांच्या भेटीवर झेलेन्स्की मौन राहिले.
• डोनाल्ड ट्रम्प यांची शांतता योजना, युक्रेनमधील भ्रष्टाचार घोटाळा आणि युद्धभूमीवरील परिस्थिती यांसारख्या अनेक अंतर्गत-बाह्य घटकांवर झेलेन्स्की यांचा हा दौरा अवलंबून आहे.

Zelensky India Visit January 2026 : गेल्या दोन दिवसांसाठी भारत दौऱ्यावर आलेल्या रशियाचे राष्ट्राध्यक्ष व्लादिमीर पुतिन (Vladimir Putin) यांचे दिल्लीत झालेले भव्य स्वागत आणि पंतप्रधान नरेंद्र मोदी (Narendra Modi) यांनी प्रोटोकॉल तोडून केलेले त्यांचे खास अभिनंदन, आंतरराष्ट्रीय स्तरावर चर्चेचा विषय बनले. पण आता, या भव्य स्वागत समारंभानंतर, भारत सरकार राजनैतिक संतुलन (Diplomatic Balance) साधण्याचा एक महत्त्वाचा प्रयत्न करत आहे. एका वृत्तवाहिनीच्या वृत्तानुसार, भारत पुढील महिन्यात, म्हणजे जानेवारी २०२६ मध्येच, युक्रेनचे राष्ट्राध्यक्ष वोलोदिमिर झेलेन्स्की (Volodymyr Zelenskyy) यांच्या नवी दिल्ली भेटीची तयारी करत आहे. जुलै २०२४ मध्ये मोदींनी मॉस्कोला भेट दिली आणि पुतिन यांची भेट घेतली. त्यानंतर लगेच ऑगस्टमध्ये मोदींनी युक्रेनला भेट देऊन झेलेन्स्की यांची भेट घेतली होती. त्याच राजनैतिक संतुलनाच्या दृष्टिकोनातून आता पुतिन यांच्या भेटीनंतर झेलेन्स्की यांचा संभाव्य दौरा महत्त्वाचा मानला जात आहे.

 पुतिन यांच्या भेटीवर झेलेन्स्की मौन का?

सूत्रांच्या माहितीनुसार, भारतीय आणि युक्रेनियन अधिकाऱ्यांमध्ये गेल्या अनेक आठवड्यांपासून चर्चा सुरू होती. विशेष म्हणजे, पुतिन भारतात येण्यापूर्वीच नवी दिल्ली झेलेन्स्की यांच्या कार्यालयाशी (Zelenskyy’s office) सतत संपर्कात होती. याच कारणामुळे पुतिन यांच्या दिल्ली भेटीबाबत झेलेन्स्की किंवा त्यांच्या सरकारने कोणताही थेट प्रतिसाद दिला नाही किंवा तीव्र टीका केली नाही, असे मानले जात आहे. युक्रेनचे अध्यक्ष आता शांतता प्रस्थापित करण्यासाठी नवी दिल्लीतून एक नवा फॉर्म्युला घेऊन पुढे येण्याच्या तयारीत आहेत.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : MBS : रियाधमध्ये दारूच्या दुकानांसमोर रांगा; क्राउन प्रिन्स मोहम्मद बिन सलमान यांनी रुढीवादी सौदी अरेबियाची ‘ती’ भिंत पाडली

 अंतर्गत आणि बाह्य घटक: दौऱ्यासाठी मोठे अडथळे

झेलेन्स्की यांचा जानेवारी २०२६ मधील दिल्ली दौरा पूर्णपणे यशस्वी होईल की नाही, हे अनेक घटकांवर अवलंबून आहे:

1. डोनाल्ड ट्रम्प यांची योजना: अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी नुकतीच रशिया-युक्रेन युद्धावर एक नवी शांतता योजना जाहीर केली आहे. ही योजना कशी पुढे जाते आणि युक्रेन त्यावर काय प्रतिसाद देतो, यावर झेलेन्स्कींचा दौरा अवलंबून आहे.
2. युद्धभूमी आणि देशांतर्गत राजकारण: युक्रेनच्या युद्धभूमीवरील परिस्थिती काय वळण घेते, तसेच युक्रेनमधील मोठा भ्रष्टाचार घोटाळा (Corruption Scandal), ज्यात झेलेन्स्कींचे सरकार सध्या अडकले आहे, या अंतर्गत राजकीय दबावामुळेही त्यांचा दौरा प्रभावित होऊ शकतो.
3. ऐतिहासिक भेट: युक्रेनियन राष्ट्राध्यक्षांनी यापूर्वी फक्त तीन वेळा (१९९२, २००२ आणि २०१२) भारताला भेट दिली आहे, त्यामुळे ही भेट यशस्वी झाल्यास ती ऐतिहासिक ठरेल.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : शत्रू बाहेर नाही, घरातच बसलेला! S. Jaishankar यांनी Pakistanचे काढले वाभाडे; पाकड्यांचा अपयश झाकण्यासाठी राष्ट्रवादाचा मुलामा

 युरोपची अपेक्षा आणि मोदींचा ‘शांततेचा’ संदेश

युरोपीय देश पुतिन यांच्या दिल्ली भेटीवर बारकाईने लक्ष ठेवून होते. अनेक युरोपीय राष्ट्रांनी भारताला युद्ध संपवण्यासाठी मॉस्कोला राजी करण्यासाठी आपला प्रभाव वापरण्याचे आवाहन केले आहे. भारताने यावर नेहमीच स्पष्ट भूमिका घेतली आहे: संवाद आणि राजनयिकता हाच एकमेव मार्ग आहे. पंतप्रधान मोदींनी वारंवार सांगितले आहे की, “भारत तटस्थ नाही; भारत शांततेच्या बाजूने आहे.” मोदींनी झेलेन्स्की यांच्याशी कमीत कमी आठ वेळा फोनवर चर्चा केली आहे आणि मोदी हे युक्रेनला भेट देणारे पहिले भारतीय पंतप्रधान बनले आहेत.

आता आंतरराष्ट्रीय राजकारण, युद्धाच्या घटना आणि युक्रेनमधील अंतर्गत परिस्थिती यांसारख्या विविध घटकांच्या आधारावर झेलेन्स्की यांचा दौरा कधी आणि कसा शक्य होईल हे ठरेल. नवी दिल्ली पुन्हा एकदा जागतिक व्यासपीठावर एक महत्त्वपूर्ण “टायट्रॉप वॉक” (Titrope Walk) करण्यासाठी तयारी करत आहे, जिथे एकाच वेळी दोन्ही महाशक्तींसोबत मैत्रीपूर्ण संबंध राखायचे आहेत.