CBSE चा मोठा निर्णय! आता विद्यार्थ्यांसाठी ३ भाषा शिकणं अनिवार्य; गणित आणि विज्ञानाचा पॅटर्नही बदलला

CBSE कडून थ्री लँग्वेज पॉलिसी जाहीर. १ जुलै २०२६ पासून ९ वीसाठी ३ भाषा अनिवार्य, ज्यातील २ भारतीय असाव्यात. गणित आणि विज्ञानातही 'द्वि-स्तरीय प्रणाली' लागू.

CBSEBoard : केंद्रीय माध्यमिक शिक्षण मंडळाने (CBSE) इयत्ता ९ वीच्या विद्यार्थ्यांसाठी एक नवीन नियम लागू करण्याचा निर्णय घेतला आहे. बोर्डाच्या माहितीनुसार, १ जुलै २०२६ पासून विद्यार्थ्यांसाठी तीन भाषांचा अभ्यास करणे अनिवार्य असेल. या नवीन नियमांतर्गत शिकवल्या जाणाऱ्या तीन भाषांपैकी किमान दोन भाषा या भारतीय वंशाच्या असणे आवश्यक आहे.

हा निर्णय राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण (NEP) २०२० आणि शालेय शिक्षणासाठी राष्ट्रीय अभ्यासक्रम आराखडा (NCF) २०२३ च्या धर्तीवर घेण्यात आला आहे. मात्र, बोर्डाने स्पष्ट केले आहे की, इयत्ता १० वीमध्ये तिसऱ्या भाषेसाठी कोणतीही बोर्ड परीक्षा आयोजित केली जाणार नाही. सीबीएसईच्या या निर्णयामागचा मुख्य उद्देश विद्यार्थ्यांना भारतीय भाषा आणि संस्कृतीशी जोडणे हा आहे.

इयत्ता ९ वीसाठी नवीन भाषा नियम लागू

सीबीएसईच्या नवीन नियमानुसार, भाषा विषयांची विभागणी R1, R2 आणि R3 या तीन स्तरामध्ये करण्यात आली आहे.

• R1 ही मुख्य भाषा असेल.
• R2 ही दुसरी भाषा म्हणून शिकवली जाईल.
• R3 ही शैक्षणिक वर्ष २०२६-२७ पासून इयत्ता ६ वीपासून सक्तीची केली जाईल आणि हळूहळू २०३०-३१ पर्यंत इयत्ता १० वीपर्यत पूर्णपणे लागू केली जाईल.

बोर्डाने दिलेल्या माहितीनुसार, R1 आणि R2 या दोन वेगवेगळ्या प्रकारच्या भाषा असू शकतात. विद्यार्थांसाठी हिंदी, इंग्रजी यांसह संविधानाच्या आठव्या अनुसूचीमध्ये समाविष्ट असलेल्या भाषा आणि इतर भारतीय प्रादेशिक भाषांचे पर्यांय उपलब्ध असतील.

Paper Leak Laws: पेपर लीक केल्यास ‘या’ देशात होते थेट फाशीची शिक्षा! एकदा वाचाच येथील कडक कायद्यांबद्दल…

शैक्षणिक वर्ष २०२६-२७ पासून गणित आणि विज्ञान विषयातही मोठे बदल

भाषा नियमांशिवाय सीबीएसईने गणित आणि विज्ञान या विषयांमध्येही मोठा बदल केला आहे. शैक्षणिक वर्ष २०२६-२७ पासून या दोन्ही विषयांमध्ये द्वि-स्तरीय प्रणाली लागू करण्यात आली आहे. सर्व विद्यार्थांना गणिताचा मानक (Standard) अभ्यासक्रम वाचावा लागेल. ज्यामध्ये ८० गुणांची सामान्य परीक्षा असेल.

तर दुसरीकडे प्रगत स्तरावरील विद्यार्थ्यांसाठी २५ गुणांची एक वेगळी प्रश्नपत्रिका असेल. ज्यामध्ये कठीण प्रश्न विचारले जातील. ही नवीन व्यवस्था सध्याच्या बेसिक आणि स्टँडर्ड मॅथ्स सिस्टिमची जागा घेईल. बोर्डाच्या माहितीनुसार, या नवीन प्रणालीनुसार पहिली इयत्ता १० वीची बोर्ड परीक्षा वर्ष  २०२८ मध्ये आयोजित केली जाईल.

MCL Recruitment 2026: MCL मध्ये ५०० जागांसाठी मेगा भरती सुरू! आयटीआय आणि डिप्लोमाधारकांसाठी सरकारी नोकरीची सुवर्णसंधी!