World Eye Donation Day : अंधत्वावर आशेचा किरण! नेत्रदानाला मिळतोय उत्स्फूर्त प्रतिसाद

World Eye Donation Day 2026 : अंधत्वावर मात करण्यासाठी नेत्रदान महत्त्वाचे ठरत आहे. लोकांमध्ये याबाबत जागरुकता वाढत असून पुण्यातून सर्वाधिक नेत्रबुबुळ संकलन दिसून आले आहे. नेत्रदान ही केवळ वैद्यकीय प्रक्रिया नसून ती अंधारातून प्रकाशाकडे नेणारी मानवी साखळी आहे.

• अंधत्वावर आशेचा किरण
• पुण्यातून नेत्रदानाला मिळतोय उत्स्फूर्त प्रतिसाद
• २०२३–२४ मध्ये सर्वाधिक संकलानाची नोंद

World Eye Donation Day : सुनयना सोनवणे : जग पाहण्याचा अनुभव प्रत्येकासाठी सारखा नसतो. कुणासाठी तो रोजचा साधा अनुभव असतो, तर कुणासाठी आयुष्यभराची प्रतीक्षा. त्या प्रतीक्षेला उत्तर ठरू शकतो तो एका अनोळखी व्यक्तीचा नेत्रदानाचा निर्णय. एका कुटुंबासाठी दुःखाचा क्षण असताना, त्याचवेळी दुसऱ्या कुणाच्या आयुष्यात पुन्हा प्रकाश परतण्याची शक्यता निर्माण होते. म्हणूनच नेत्रदान ही केवळ वैद्यकीय प्रक्रिया नसून ती अंधारातून प्रकाशाकडे नेणारी मानवी साखळी आहे.

World Ocean Day : पुण्याच्या प्रदूषणाचा फटका महासागरांना? पर्यावरण अहवालातून मोठा इशारा

दरवर्षी १० जून रोजी जागतिक दृष्टिदान दिन साजरा केला जातो. सुप्रसिद्ध नेत्रविशारद डॉ. आर. ए. भालचंद्र यांच्या स्मृतिप्रीत्यर्थ हा दिवस ‘दृष्टिदान दिन’ म्हणून ओळखला जातो. अंधत्वाविषयी जनजागृती वाढवणे आणि अधिकाधिक नागरिकांनी मरणोत्तर नेत्रदानाचा संकल्प करावा हा या दिवसामागील प्रमुख उद्देश आहे.

नेत्रदानातून दृष्टीची नवी संधी

देशात आणि राज्यात नेत्रदान चळवळीला चालना देण्यासाठी विविध उपक्रम राबवले जात असताना पुणे जिल्ह्यातही मागील काही वर्षांत नेत्रबुबुळ (कॉर्निया) संकलनात सातत्य दिसून येत आहे. नेत्रदानातून मुख्यतः कॉर्नियाचा वापर प्रत्यारोपणासाठी केला जातो. कॉर्नियाच्या समस्येमुळे दृष्टी गमावलेल्या व्यक्तींना पुन्हा पाहण्याची संधी मिळू शकते. एका व्यक्तीच्या नेत्रदानातून किमान दोन व्यक्तींना दृष्टी मिळण्याची शक्यता असते.

देशभरातील नेत्रपेढ्या

राष्ट्रीय अंधत्व नियंत्रण व दृश्यदोष नियंत्रण कार्यक्रमांतर्गत देशात नेत्रपेढ्या आणि कॉर्निया प्रत्यारोपण सेवा अधिक सक्षम करण्यासाठी पायाभूत सुविधा, उपकरणे, प्रशिक्षण आणि जनजागृतीसाठी आर्थिक सहाय्य दिले जाते. देशभरात सध्या ३९६ नेत्रपेढ्या कार्यरत आहेत.

पुण्यात नेत्रदानाबाबत जागरुकता

पुणे जिल्हा रुग्णालय प्रशासनाने दिलेल्या माहितीनुसार, मागील पाच वर्षांत जिल्ह्यात नेत्रबुबुळ संकलनात सातत्य दिसून आले आहे. विशेषतः २०२३–२४ या वर्षात सर्वाधिक १,२२६ नेत्रबुबुळ संकलनाची नोंद झाली असून ७७१ केरॅटोप्लास्टी शस्त्रक्रिया पार पडल्या. यावरून जिल्ह्यात नेत्रदानाबाबत जागरूकता वाढत असल्याचे चित्र दिसून येते.

नेत्रदानाबाबत गैरसमज दूर करण्याची गरज

तज्ज्ञांच्या मते, नेत्रदानाबाबत अजूनही समाजात अनेक गैरसमज आहेत. मात्र चष्मा वापरणारे, मोतीबिंदू झालेले किंवा अनेक सामान्य आरोग्य स्थिती असलेले नागरिकही अनेकदा नेत्रदानासाठी पात्र असू शकतात. त्यामुळे अधिक जनजागृती आणि कुटुंबीयांमध्ये या विषयावर संवाद वाढवण्याची गरज व्यक्त केली जात आहे.

देशातील नेत्रदान

पुणे जिल्ह्यातील मागील पाच वर्षांचा नेत्रबुबुळ संकलन आढावा

(२०२३–२४ मध्ये सर्वाधिक नेत्रबुबुळ संकलनाची नोंद)

World Eye Donation Day : मृत्यूनंतरही कोणाच्या तरी आयुष्यात प्रकाश आणण्याची सुवर्णसंधी; या दिनानिमित्त घ्या महत्त्वाचा संकल्प