श्रीलंकेचा भारताभिमुख निर्णय; उचलले ‘असे’ पाऊल पाकिस्तान पडला तोंडावर

कोलंबो/नवी दिल्ली : भारताच्या मुत्सद्दी चर्चेनंतर श्रीलंकेने पाकिस्तानसोबतचा नियोजित लष्करी सराव रद्द करण्याचा निर्णय घेतला असून, यामुळे दोन्ही देशांमधील संबंध अधिक दृढ झाले आहेत. हा लष्करी सराव रणनीतिकदृष्ट्या महत्त्वाच्या त्रिंकोमाली किनारपट्टीवर होणार होता, जिथे भारत ऊर्जा प्रकल्पांमध्ये मोठी गुंतवणूक करत आहे. श्रीलंकेच्या या निर्णयाने भारताची मने जिंकली असून, पाकिस्तानच्या विरोधाला साफपणे झुगारण्यात आले आहे.

भारताच्या चिंतेचा श्रीलंकेने घेतला योग्य विचार

पंतप्रधान नरेंद्र मोदींच्या नियोजित भेटीच्या पार्श्वभूमीवर भारताने त्रिंकोमालीमधील प्रस्तावित लष्करी सरावाविषयी आपली चिंता श्रीलंकेपुढे मांडली होती. भारताचा असा ठाम दृष्टिकोन होता की पाकिस्तानसारख्या देशाशी लष्करी सहयोग त्रिंकोमालीसारख्या संवेदनशील भागात होणे भारताच्या राष्ट्रीय सुरक्षेच्या दृष्टीने धोकादायक ठरू शकते. या मुद्द्यावर श्रीलंकेने सकारात्मक प्रतिसाद देत सराव रद्द केला. हा निर्णय भारत-श्रीलंका संबंधात विश्वास आणि परस्पर सन्मानाचे उदाहरण ठरला आहे. भारताने यासाठी राजनैतिक पातळीवर चर्चेचा मार्ग अवलंबला आणि श्रीलंकेने त्या चर्चेची दखल घेत भारताच्या हिताला प्राधान्य दिले.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : ‘PoK वरून ताबा हटवा… ‘ भारताचा पाकिस्तानला ठणकावून इशारा, नवीन वादाची ठिणगी पेटली

पाकिस्तानचा निषेध आणि श्रीलंकेचा ठामपणा

श्रीलंकेच्या या निर्णयामुळे पाकिस्तानने अस्वस्थ प्रतिक्रिया व्यक्त करत निषेध नोंदवला, मात्र श्रीलंकेने आपला निर्णय बदलला नाही. यावरून स्पष्ट होते की, श्रीलंका आता भारताशी सहकार्य आणि मैत्रीला सर्वोच्च प्राधान्य देतो, तसेच पाकिस्तानसारख्या देशांच्या दबावाला बळी पडत नाही. या निर्णयामुळे पाकिस्तानची फजिती झाली असून, तो पुन्हा एकदा आपल्या आक्रमक आणि अकार्यक्षम परराष्ट्र धोरणामुळे स्वतःचे नुकसान करत आहे.

credit : social media

त्रिंकोमालीचे सामरिक महत्त्व आणि भारताची गुंतवणूक

त्रिंकोमाली ही श्रीलंकेची एक प्रमुख बंदरनगरी असून, ती सामरिकदृष्ट्या अतिशय संवेदनशील मानली जाते. 2022 मध्ये श्रीलंका सरकार, लंका IOC आणि सिलोन पेट्रोलियम कॉर्पोरेशन यांनी येथे तेल साठवणूक सुविधांच्या पुनर्विकासासाठी करार केला होता. याशिवाय, भारत आणि श्रीलंका यांच्यात बहुउत्पादन पाइपलाइन व ऊर्जा केंद्र विकसित करण्याचा त्रिपक्षीय करार (भारत-श्रीलंका-यूएई) झाला आहे. या प्रकल्पांमध्ये पाकिस्तानचा कोणताही हस्तक्षेप अथवा प्रभाव नको, हे भारतासाठी अत्यंत आवश्यक आहे.

भारत-श्रीलंका संबंधांना बळकटी

श्रीलंकेच्या या निर्णयामुळे दोन्ही देशांमधील विश्वास अधिक दृढ झाला आहे. भारत आणि श्रीलंका यांच्यातील संबंध केवळ आर्थिक किंवा सामरिक नव्हे, तर सांस्कृतिक, ऐतिहासिक आणि सामाजिक स्तरावरही घट्ट आहेत. या पार्श्वभूमीवर श्रीलंकेने घेतलेला हा निर्णय दोन्ही देशांच्या हिताच्या दृष्टीने महत्त्वपूर्ण ठरतो.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : अवकाशातही होतात भूकंप? जाणून घ्या त्याचा नक्की पृथ्वीवर काय होतो परिणाम

श्रीलंकेने पाकिस्तानसोबतचा लष्करी सराव रद्द केला

श्रीलंकेने पाकिस्तानसोबतचा लष्करी सराव रद्द करून भारताच्या सुरक्षिततेसाठी आवश्यक ती जबाबदारी पार पाडली आहे. हा निर्णय एकूणच भारत-श्रीलंका संबंधांसाठी महत्त्वाचा मैलाचा दगड ठरतो. अशा कृतींमुळे आंतरराष्ट्रीय राजकारणात विश्वासार्हता आणि सहकार्याचे मूळ अधिक गहिरे होते. श्रीलंकेचा हा परिपक्व निर्णय निश्चितच भारताच्या हिताला बळकटी देणारा आणि पाकिस्तानच्या अपयशी प्रयत्नांवर उतरलेला सजग प्रतिउत्तर ठरतो.