GST 2.0: आजपासून कडाडणार ‘या’ वस्तूंचे भाव, किंमत वाचूनच धराल डोकं; जाणून घ्या यादी

देशात नवीन GST आजपासून अर्थात २२ सप्टेंबरपासून लागू झाला आहे, ज्यामुळे अनेक जीवनावश्यक वस्तू स्वस्त झाल्या आहेत, परंतु काही गोष्टी महाग झाल्या आहेत. या महाग वस्तू नक्की कोणत्या आहेत जाणून घ्या

• आजपासून नवा जीएसटी दर लागू 
• कोणत्या वस्तू महागणार
• जीएसटीचा काय होणार परिणाम 

नवरात्रीचा पहिला दिवस देशासाठी आनंददायी ठरला. सोमवार (२२ सप्टेंबर) पासून नवीन वस्तू आणि सेवा कर (जीएसटी) लागू होत आहे. अनेक जीवनावश्यक वस्तू आता करमुक्त असतील, तर काहींवर फक्त ५ टक्के कर आकारला जाईल. महत्त्वाचे म्हणजे, जीएसटी २.० मुळे काही वस्तूंच्या किमतीही वाढतील. त्यांच्या किमती इतक्या जास्त असतील की सामान्य माणसाला कोणताही दिलासा मिळणार नाही.

केंद्र सरकारने सिगारेट, गुटखा आणि तंबाखूसह अनेक सिन गुड्सवर ४० टक्के कर लादला आहे. सोडा, कार्बोनेटेड सॉफ्ट ड्रिंक्स आणि कॅफिनेटेड पेये ४० टक्के जीएसटीच्या अधीन आहेत. लक्झरी वाहने आणि मोठ्या मोटारसायकली (३५० सीसी पेक्षा जास्त) देखील जास्त जीएसटीच्या अधीन आहेत. खाजगी विमाने, स्पोर्ट्स बोट्स, महागड्या घड्याळे, आर्क्टिक दागिने, कोक आणि लिग्नाइटवरही कर लावण्यात आला आहे, ज्यामुळे या सर्व वस्तू महाग झाल्या आहेत.

GST 2.0: उद्यापासून नवीन GST दर लागू होणार; ‘या’ वस्तू GST मुक्त असतील, पहा संपूर्ण यादी

सिन गुड्सवर पूर्वी किती कर आकारला जात होता?

जीएसटी कौन्सिलने अलीकडेच कर स्लॅबमध्ये मोठा बदल केला आहे. आता, फक्त दोन मुख्य स्लॅब शिल्लक आहेत. पहिला ५ टक्के आणि दुसरा १८ टक्के आहे. तिसरा स्लॅब ४० टक्के आहे, जो सर्वात जास्त कर आहे. याचा सामान्य लोकांवर कमी परिणाम होईल. पाप वस्तूंबद्दल, जीएसटी पूर्वी २८ टक्के होता, परंतु आता तो वाढला आहे.

जड इंजिन असलेल्या कार आणि बाईक

• पेट्रोल कार (१२०० सीसीपेक्षा जास्त)
• डिझेल कार (१५०० सीसीपेक्षा जास्त)
• बाईक (३५० सीसीपेक्षा जास्त)

तंबाखू उत्पादने

• गुटखा
• च्युइंग तंबाखू
• सिगारेट
• क्विट-लार्ज सिगार

या पेयांवर अधिक कर आकारला जाईल:

• कार्बोनेटेड पेये
• साखर-मिश्रित थंड पेये
• कॅफिनेटेड पेये

हे लक्षात घ्यावे की जीएसटी २.० मुळे अनेक वस्तू स्वस्त झाल्या आहेत, ज्याचा थेट ग्राहकांना फायदा होईल. २२ सप्टेंबरपासून लागू होणारी, साबण, शॅम्पू, बेबी डायपर, टूथपेस्ट, रेझर आणि आफ्टर-शेव्ह लोशनसह अनेक वस्तू स्वस्त झाल्या आहेत. कंपन्यांनी नवीन दर यादी देखील जाहीर केली आहे. यामुळे ग्राहकांना जुन्या आणि नवीन दरांमधील फरक सहज समजेल.

New GST Rates: 22 सप्टेंबरपासून महाग होणार ‘या’ वस्तू, तुमच्या खिशावर होणार परिणाम, वाचा यादी

कोणत्या गोष्टींवर कसा होणार परिणाम?

• नवीन जीएसटी दर लागू झाल्यानंतर जीवन विमा पॉलिसींना सूट दिली जाईल. सर्व वैयक्तिक जीवन विमा पॉलिसी आता जीएसटीमधून सूट देण्यात आली आहे. याचा थेट फायदा सर्वसामान्यांना होईल
• आरोग्य विम्यात सूट: वैयक्तिक आरोग्य विमा पॉलिसी देखील आता जीएसटीच्या अधीन राहणार नाहीत. यामुळे लोकांच्या कराचे पैसे त्यांच्या खिशात राहतील, जे सर्वसामान्यांसाठी दिलासादायक आहे
• औषधांना जीएसटीमधून पूर्णपणे का सूट देण्यात आली नाही: अर्थ मंत्रालयाने म्हटले आहे की औषधे पूर्णपणे सूट देण्यात आली नसली तरी, त्यांना आता ५ टक्के कर स्लॅबमध्ये ठेवण्यात आले आहे. मंत्रालयाने म्हटले आहे की जर औषधे पूर्णपणे सूट देण्यात आली तर उत्पादक कच्चा माल आणि पॅकेजिंगसारख्या इनपुटवर आयटीसीचा दावा करण्याची क्षमता गमावतील
• दुधाच्या कोणत्या प्रकारांवर कोणत्या प्रकारचे जीएसटी लागू आहे: दुग्धजन्य स्रोतांमधून मिळवलेले अल्ट्रा हाय टेम्परेचर (यूएचटी) दूध जीएसटीमधून पूर्णपणे सूट देण्यात आले आहे. तथापि, ही सूट वनस्पती-आधारित दुधावर लागू होत नाही. जीएसटी २.० अंतर्गत, सोया दुधासह सर्व वनस्पती-आधारित दुधाच्या पेयांवर आता एकसमान ५ टक्के कर आकारला जाईल
• फेस पावडर आणि शॅम्पूवर काय परिणाम होईल? नवीन जीएसटी सुधारणांमुळे फेस पावडर आणि शॅम्पूच्या किमती कमी होतील. अर्थ मंत्रालयाने दिलेल्या माहितीनुसार, दर कपातीचा उद्देश मोठ्या कंपन्यांना फायदा व्हावा यासाठी नाही तर जीएसटी रचनेला सोपे करणे आहे
• जीएसटीचा भाड्याने देण्यावर काय परिणाम होईल?: असे म्हटले आहे की ऑपरेटरशिवाय वस्तू भाड्याने देण्यावर किंवा भाड्याने देण्यावर प्रत्यक्ष वस्तूंइतकाच कर दर लागू होतो. सोप्या भाषेत सांगायचे तर, जर कारच्या विक्रीवर १८% जीएसटी लागू असेल, तर ड्रायव्हरशिवाय कार भाड्याने घेण्यावर किंवा भाड्याने घेण्यावरही १८% कर लागू होईल. हे तत्व इतर वस्तूंना देखील लागू होते
• आयातीवरील जीएसटी दर: जीएसटी २.० अंतर्गत सुधारित दर आयातीवर देखील लागू होतील. २२ सप्टेंबरपासून एकात्मिक जीएसटी (आयजीएसटी) नवीन दरांनी आकारला जाईल. विशिष्ट सूट सूचित होईपर्यंत तो लागू राहील
• रस्त्याद्वारे प्रवासी वाहतुकीवर इनपुट टॅक्स क्रेडिट (आयटीसी) शिवाय ५% कर आकारला जाईल. हवाई प्रवासासाठी, इकॉनॉमी क्लास तिकिटांवर ५% कर आकारला जाईल, तर व्यवसाय आणि इतर प्रीमियम क्लास तिकिटांवर १८% कर आकारला जाईल
• स्थानिक वितरण सेवांवर जीएसटी: नवीन नियमांनुसार, जर ई-कॉमर्स ऑपरेटरकडून नोंदणीकृत नसलेल्या सेवा प्रदात्याकडून कोणतीही स्थानिक वितरण सेवा प्रदान केली जात असेल, तर जीएसटीची जबाबदारी ई-कॉमर्स ऑपरेटरवर टाकली जाते