
ISRO can conduct its biggest experiment this month The future of space missions depends on this
नवी दिल्ली : इस्रोच्या भविष्यातील सर्व मोहिमा या एकाच प्रक्षेपणावर अवलंबून आहेत. हे भारतीय स्पेस स्टेशन कसे बांधले जाईल आणि चांद्रयान-4 कसे जाईल हे ठरवेल. इस्रो या महिन्याच्या अखेरीस आपला सर्वात मोठा प्रयोग करणार आहे. 30 डिसेंबर रोजी SPADEX लाँच होण्याची शक्यता आहे. PSLV-C60 रॉकेटने प्रक्षेपण करता येते.
इस्रो आपल्या सर्वात मोठ्या प्रयोगाच्या तयारीत आहे. या प्रयोगाचे यश भारतीय अंतराळ स्थानकाचे (BAS) बांधकाम आणि चांद्रयान-4 मोहिमेचे यश निश्चित करेल. त्यामुळे हे मिशन अत्यंत महत्त्वाचे आहे. इस्रोच्या सूत्रांवर विश्वास ठेवला तर, भारतीय अंतराळ संस्था 30 डिसेंबर 2024 रोजी स्पेडेक्स मिशन लाँच करू शकते. श्रीहरिकोटा येथील सतीश धवन स्पेस सेंटरच्या पहिल्या प्रक्षेपण पॅडवरून हे प्रक्षेपण होणार आहे. प्रक्षेपणासाठी PSLV-C60 रॉकेटचा वापर केला जाईल. कारण गगनयान-जी1 मिशनच्या प्रक्षेपणासाठी दुसरे लॉन्चपॅड तयार केले जात आहे. त्याची तयारीही पुढील आठवड्यापासून सुरू होणार आहे. स्पेसेक्स मिशनमध्ये दोन भिन्न अंतराळयान अंतराळात जोडलेले दाखवले जातील.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : भारतापुढे झुकली चिनी आर्मी; डेपसांगमधून 3 लष्करी चौक्या हटवल्या, 20 किमी हटले मागे, पहा सॅटेलाईट फोटो
ऑक्टोबरमध्ये इस्रोचे प्रमुख डॉ. एस. सोमनाथ म्हणाले होते की इस्रो डिसेंबरमध्ये स्पेडेक्स (स्पेस डॉकिंग प्रयोग) मोहीम करू शकते. कारण चांद्रयान-4 साठी अवकाशात डॉक करणे हे अत्यंत महत्त्वाचे तंत्रज्ञान आहे. डॉकिंग म्हणजे वेगवेगळे भाग एकमेकांच्या दिशेने आणणे आणि त्यांना जोडणे. सध्या, SPADEX उपग्रहांचे एकत्रीकरण होत आहे. ते महिनाभरात तयार होतील. यानंतर त्यांची चाचणी इ. सिम्युलेशन असतील.
After PSLV-C59, #ISRO is set to launch their SPADEX mission on PSLV-C60, likely on December 26!! 🚀 It will consist of two 400 kg spacecrafts called ‘Chaser’ and ‘Target’, which will be launched into a 700 km circular orbit. 🌏 In the post-launch address by Dr. Somanath after… pic.twitter.com/u6V9cVjoN5 — ISRO Spaceflight (@ISROSpaceflight) December 7, 2024
credit : social media
स्पेडेक्स मिशन महत्वाचे का आहे? अंतराळातील दोन भिन्न गोष्टींना जोडण्याचे हे तंत्रज्ञान भारताला स्वतःचे अंतराळ स्थानक तयार करण्यास मदत करेल. चांद्रयान-4 प्रकल्पातही त्याची मदत होईल. स्पॅडेक्स म्हणजेच एका उपग्रहाचे दोन भाग असतील. हे एकाच रॉकेटमध्ये ठेवून प्रक्षेपित केले जातील. हे दोन्ही अवकाशात वेगवेगळ्या ठिकाणी सोडले जातील. भविष्यात भारतीय अंतराळ स्थानकही याच तंत्रज्ञानाच्या आधारे बांधले जाणार आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : ट्रम्प राजवटीत 18000 भारतीय होणार हद्दपार; आखली जात आहे अमेरिकेतून हाकलून देण्याची योजना
हा प्रयोग पृथ्वीच्या खालच्या कक्षेत केला जाईल, त्यानंतर हे दोन्ही भाग पृथ्वीच्या खालच्या कक्षेला जोडले जातील. जेणेकरून ते पुन्हा एक युनिट बनतील. या संपूर्ण प्रक्रियेत अनेक प्रकारची कामे केली जातील – जसे की दोन्ही वेगवेगळे भाग एकमेकांना स्वतःहून अवकाशात शोधतील. त्यांच्याकडे येतील. जेणेकरून ते एकाच कक्षेत येऊ शकतील. यानंतर दोघेही एकमेकांना जोडतील.