फोटो सौजन्य - Social Media
१५ फेब्रुवारी १९८२ रोजी Ocean Ranger या समुद्री तेल विहिरीवर घडलेली दुर्घटना ही जगातील सर्वात भीषण औद्योगिक अपघातांपैकी एक मानली जाते. त्या काळात ही रिग अत्याधुनिक आणि अत्यंत सुरक्षित समजली जात होती. मात्र अटलांटिक महासागरातील भीषण वादळाने तिचा पूर्णपणे नाश केला आणि या दुर्घटनेत सर्व ८४ कर्मचाऱ्यांचा मृत्यू झाला.
ही रिग ‘सेमी-सबमर्सिबल’ प्रकारातील होती, जी समुद्रात तरंगत राहून खोल पाण्यात तेल उत्खनन करण्यासाठी वापरली जात होती. सुमारे १२१ मीटर लांबी आणि २५,००० टन वजन असलेली ही रचना अत्यंत मजबूत मानली जात होती. १९० किमी प्रतितास वेगाचे वारे आणि ३० मीटरपेक्षा उंच लाटा सहन करण्याची क्षमता असल्याचा दावा केला जात होता. त्यामुळेच तिला ‘अजेय’ किंवा ‘कधीही न बुडणारी’ असेही म्हटले जात होते. मात्र निसर्गाच्या शक्तीपुढे ही सर्व दावे फोल ठरले.
१४ ते १५ फेब्रुवारीच्या रात्री अटलांटिकमध्ये प्रचंड वादळ निर्माण झाले. रात्रीच्या सुमारास एका प्रचंड ‘रोग वेव्ह’ने रिगला जोरदार धडक दिली. या लाटेमुळे बॅलास्ट कंट्रोल रूमची खिडकी फुटली आणि मोठ्या प्रमाणात पाणी आत घुसले. त्यामुळे इलेक्ट्रिकल सिस्टीममध्ये बिघाड झाला आणि रिगचे संतुलन बिघडले. बॅलास्ट वॉल्व्ह अनियमितपणे काम करू लागले आणि रिग एका बाजूला झुकू लागली. परिस्थिती नियंत्रणाबाहेर गेल्यानंतर कर्मचाऱ्यांनी रिग सोडण्याचा निर्णय घेतला. रात्री १:३० वाजता शेवटचा संदेश देण्यात आला की ते लाइफबोट्समध्ये जात आहेत. मात्र वादळ इतके तीव्र होते की बचावकार्य प्रभावीपणे करता आले नाही. काही जण लाइफबोटमध्ये बसले, पण प्रचंड लाटांमुळे त्या उलटल्या. समुद्राचे तापमान अत्यंत कमी असल्याने हायपोथर्मियामुळे काही मिनिटांतच मृत्यू झाला.
या दुर्घटनेनंतर झालेल्या चौकशीत अनेक गंभीर त्रुटी समोर आल्या. क्रू सदस्यांना आपत्कालीन परिस्थितीत बॅलास्ट सिस्टीम हाताळण्याचे पुरेसे प्रशिक्षण दिले गेले नव्हते. तसेच थंड पाण्यात टिकून राहण्यासाठी आवश्यक ‘सर्वायव्हल सूट्स’ उपलब्ध नव्हते. रिगच्या डिझाइनमध्येही काही तांत्रिक त्रुटी असल्याचे आढळले.
या घटनेनंतर कॅनडामध्ये समुद्री सुरक्षा नियमांमध्ये मोठे बदल करण्यात आले. ऑफशोअर ड्रिलिंग उद्योगासाठी कडक सुरक्षा मानके लागू करण्यात आली. आज जगभरातील समुद्री तेल उत्खनन प्रकल्पांमध्ये जे नियम पाळले जातात, त्यामागे या दुर्घटनेत प्राण गमावलेल्या ८४ लोकांचा मोठा वाटा आहे.
.png "Videos"){kind=small}
