Constipation Problem: फायबर, उत्तम आणि हलकं जेवण, तरीही बद्धकोष्ठतेने हैराण? काय आहे कारण

Constipation Problem: बद्धकोष्ठता ही सध्या वाढती समस्या आहे. रोजच्या दैनंदिन जीवनात खाण्यात बदल करूनही ही समस्या असेल तर याचे नक्की कारण काय आहे ते तज्ज्ञांनी सांगितलं.

• योग्य आहार असूनही बद्धकोष्ठता समस्या 

• नक्की काय आहे कारण 

• तज्ज्ञांनी सांगितलं योग्य कारण, जाणून घ्या 

Constipation Problem: बद्धकोष्ठतेमुळे पोटात दुखणे, पोटात गोळा येणे, पोट जड वाटणे आणि मळमळणे यांसारख्या समस्या उद्भवतात. यावर मात करण्यासाठी, पुरेसे पाणी पिण्यासोबतच तंतुमय पदार्थांनी युक्त आणि हलके अन्न खाण्याचा सल्ला दिला जातो. काही लोक शरीराला सक्रिय ठेवणे, जड जेवण टाळणे, भरपूर पाणी पिणे आणि सहज पचणारे पदार्थ खाणे यांसारखे जीवनशैलीत बदल देखील करतात. असे करूनही बद्धकोष्ठता कायम राहिल्यास, ती समस्या शारीरिक नसून तणावाशी संबंधित असते.

जेव्हा तुम्ही तणावाखाली असता, तेव्हा ते केवळ तुमच्या मानसिक आरोग्यासाठीच हानिकारक नसते, तर तुमच्या शारीरिक आरोग्यावरही परिणाम करते आणि तुमच्या पचनक्रियेवर विपरीत परिणाम करू शकते. चला, अतिरिक्त तणावामुळे बद्धकोष्ठता कशी होऊ शकते हे जाणून घेऊया.

Constipation Home Remedies: बद्धकोष्ठतेमुळे शौच होतेय कडक, ‘या’ भुशाचा करा वापर, पोटातील चिकटलेली घाण त्वरीत येईल बाहेर

तणाव आणि बद्धकोष्ठता यांचा संबंध

इन्स्टिट्यूट ऑफ गॅस्ट्रोएन्टेरोलॉजी अँड हेपॅटोबिलियरी सायन्सेस, आयएसआयसी (ISIC) येथील एका मल्टीस्पेशालिटी रुग्णालयाचे संचालक आणि प्रमुख डॉ. शुभम वात्स्या, दीर्घकाळच्या तणावामुळे बद्धकोष्ठता कशी होऊ शकते हे सविस्तरपणे स्पष्ट करतात. ते म्हणतात की जोपर्यंत तुम्ही भावनिकदृष्ट्या स्थिर होत नाही, तोपर्यंत तुमची बद्धकोष्ठता दूर होणार नाही. आपल्या इन्स्टाग्राम पोस्टमधून त्यांनी याबाबत व्यवस्थित उलगडून सांगितलं आहे. 

शरीरालाही तणाव जाणवतो

डॉ. शुभम म्हणतात की, जर तुम्ही फायबरयुक्त आहार घेत असाल, पाणी पीत असाल आणि औषधे घेत असाल, पण तरीही तुमची बद्धकोष्ठता कायम असेल, तर त्याचे कारण तणाव असण्याची शक्यता आहे. तुम्ही भावनिकदृष्ट्या अस्थिर असाल तर बद्धकोष्ठता होऊ शकते. कधीकधी आपण जुन्या समस्या, न सुटलेल्या भावना, राग, अपराधीपणाची भावना किंवा सततची चिंता मनात बाळगतो. जेव्हा मन सतत तणावाखाली असते, तेव्हा शरीरालाही तो तणाव जाणवतो.

आतड्यांवर दीर्घकालीन तणावाचा होणारा परिणाम

तज्ज्ञांनी सांगितले की, दीर्घकालीन तणावामुळे तुमची मज्जासंस्था ‘लढा किंवा पळा’ (fight-or-flight) मोडमध्ये जाऊ शकते. यामुळे नैसर्गिक शौचास होण्याची प्रक्रिया मंदावते, शौचाच्या सवयी बिघडतात आणि बद्धकोष्ठता अधिकच वाढते. 

खरं तर, तणावामुळे आपण अनेकदा जेवण टाळतो, शारीरिक हालचाल कमी करतो, शौचास जाण्याच्या इच्छेकडे दुर्लक्ष करतो आणि जेव्हा आपण शेवटी शौचालयात बसतो, तेव्हा ओटीपोटाचे स्नायू (pelvic floor muscles) व्यवस्थित शिथिल होऊ शकत नाहीत. यामुळे एक दुष्टचक्र निर्माण होते. बद्धकोष्ठतेसाठी फायबर, द्रवपदार्थ आणि शारीरिक हालचाल आवश्यक आहेत, परंतु दीर्घकालीन तणावावर उपाय करणे तितकेच महत्त्वाचे आहे.

Constipation: बद्धकोष्ठता आहे की नाही कसे ओळखाल? डॉक्टरांनी सांगितलेली लक्षणे ओळखाच

तणाव कमी करण्यासाठी टिप्स

जॉगिंग, सायकलिंग, पोहणे आणि चालणे यांसारख्या नियमित शारीरिक हालचालींमुळे एंडोर्फिन स्रवतात, ज्यामुळे मनःस्थिती सुधारते. तणाव कमी करण्यासाठी, तुम्ही दररोज काही प्राणायाम आणि योगासने करू शकता, जसे की बालासन, भ्रामरी, अनुलोम-विलोम आणि शीतली प्राणायाम. पुरेशी झोप न मिळणे हे तणावाचे एक कारण असू शकते. 

तुमचा दिनक्रम सुधारा आणि दररोज ७ ते ८ तास चांगली, वेळेवर झोप घ्या. कॅफीन आणि व्यसन लावणाऱ्या पदार्थांपासून दूर राहा. सजगतेवर लक्ष केंद्रित करा, जसे की प्रत्येकाच्या कामाला हो म्हणण्याची सवय बदला. निसर्गात थोडा वेळ घालवा, तुमचे आवडते संगीत ऐका आणि तुम्हाला थोडे आराम मिळावा यासाठी तुमच्या भावना एका चांगल्या आणि विश्वासू मित्रासोबत शेअर करा.