शनिवार, 8 ऑगस्ट 2026
दादर कबुतरखान्याचा कायापालट करण्याची तयारी! ताडपत्रीच्या जागी पारदर्शक ॲक्रेलिक शीट लावणार
जवळपास वर्षभरापासून बंद असलेल्या आणि ताडपत्रीने झाकलेल्या दादरच्या ऐतिहासिक कबुतरखान्याचा, कायापालट करण्याची तयारी सुरू झाली आहे. महापालिकेने या वारसा स्थळासाठी सुशोभीकरण योजना तयार केली आहे. या उपक्रमांतर्गत, कबुतरखान्यावरील अपारदर्शक ताडपत्री काढून त्या जागी पारदर्शक ॲक्रेलिक शीट लावण्यात येतील. त्याच्या सभोवताली हिरवळ विकसित केली जाईल आणि कबुतरखान्यालगतच्या पदपथाचीही दुरुस्ती केली जाईल. या ऐतिहासिक वास्तूची ओळख जपण्यासोबतच सार्वजनिक ठिकाणी कबुतरांना खाऊ घालण्यावरील बंदी कायम ठेवणे, हा या उपक्रमाचा उद्देश आहे.(फोटो सौजन्य – istock)
दादर रेल्वे स्टेशनजवळील एका वाहतूक बेटावर (ट्रॅफिक आयलंड) असलेला हा कबुतरखाना १९३३ मध्ये बांधण्यात आला होता. हे मुंबईच्या प्रमुख वारसा स्थळांपैकी एक असून याला ग्रेड-२ वारसा वास्तू म्हणून घोषित करण्यात आले आहे. कबुतरखान्याच्या मध्यभागी पाण्याचा पुरवठा करणारा एक झराही बसवण्यात आला आहे. अनेक दशकांपासून लोक येथे कबुतरांना खाऊ घालत आले आहेत. १९८० आणि १९९० च्या दशकात या ठिकाणी अनेक हिंदी चित्रपटांचे चित्रीकरणही झाले होते.
पदपथाची दुरुस्ती करण्याचाही प्रस्ताव
याव्यतिरिक्त पादचाऱ्यांची सोय सुधारण्यासाठी आजूबाजूच्या पदपथाची दुरुस्ती केली जाईल. कबुतरांना खाऊ घालण्याशी संबंधित धार्मिक भावना लक्षात घेऊन, महापालिकेने आरे, गोरेगाव, वर्सोवा आणि वडाळा येथे पर्यायी ठिकाणेही निश्चित केली होती. तथापि, या ठिकाणी लोकांची वर्दळ कमी आहे. खाऊ घालण्याच्या हालचालींवर लक्ष ठेवण्यासाठी उच्च न्यायालयाने सीसीटीव्ही, बीट मार्शल आणि इतर निगराणी उपाययोजना करण्याचे आदेशही दिले आहेत.
‘नागरिकांच्या जीवाशी खेळू नका’, डॉक्टरांना मुंबई उच्च न्यायालयाचे खडेबोल, संप मागे
गेल्या वर्षी ऑगस्टमध्ये, मुंबई उच्च न्यायालयाने आरोग्याबाबतचे धोके आणि फुफ्फुसांच्या आजारांचा हवाला देत सार्वजनिक ठिकाणी कबुतरांना खाद्य देण्यावर बंदी घातली होती. यानंतर दादरसह मुंबईतील अनेक कबुतरखाने बंद करून ताडपत्रीने झाकण्यात आले आहेत. मिळालेल्या माहितीनुसार, मुंबईत असे सुमारे ५१ कबुतरखाने आहेत. महापालिकेच्या एका वरिष्ठ अधिकाऱ्याच्या म्हणण्यानुसार, हा प्रस्ताव मंजुरीसाठी संबंधित प्रभाग समितीकडे पाठवण्यात आला आहे. एकदा मंजुरी मिळाल्यानंतर, सुशोभीकरणाचे काम सुरू होईल. अधिकाऱ्यांच्या मते, कबुतरखान्याच्या मूळ रचनेत कोणताही बदल केला जाणार नाही, ज्यामुळे त्याचे ऐतिहासिक स्वरूप जपले जाईल. या योजनेत वाहतूक बेटावर (ट्रॅफिक आयलंड) सुशोभीकरण आणि हिरवळ लावण्याचाही समावेश आहे.
