गुंतवणूकदारांचा विश्वास जपणाऱ्या SEBI ची स्थापना; जाणून घ्या 12 एप्रिलचा इतिहास

SEBI Foundation day : गुंतवणूकदारांच्या हितांचे संरक्षण, शेअर बाजारातील पारदर्शकता वाढवण्यासाठी भारतीय प्रतिभूती आणि विनिमय मंडळ (SEBI) ही देशातील प्रमुख नियामक संस्था म्हणून कार्यरत आहे. आजच्या दिवशी तिची स्थापना झाली.

भारतातील भांडवली बाजाराच्या पारदर्शकतेसाठी आणि गुंतवणूकदारांच्या हितसंरक्षणासाठी भारतीय प्रतिभूती आणि विनिमय मंडळ (SEBI) ची स्थापना करण्यात आली. सुरुवातीला 1988 मध्ये एक प्रशासकीय संस्था म्हणून याची सुरुवात झाली, मात्र 1992 मध्ये संसदेमार्फत कायदेशीर दर्जा देण्यात आला. SEBI चे मुख्य उद्दिष्ट शेअर बाजारातील व्यवहारांमध्ये पारदर्शकता आणणे, फसवणूक रोखणे आणि गुंतवणूकदारांचा विश्वास वाढवणे हे आहे. दलाल, म्युच्युअल फंड, क्रेडिट रेटिंग संस्था यांसारख्या बाजारातील घटकांवर देखरेख ठेवण्याचे काम SEBI करते. गेल्या काही वर्षांत SEBI ने अनेक महत्त्वपूर्ण सुधारणा राबवत डिजिटल व्यवहारांना प्रोत्साहन दिले आहे. त्यामुळे भारतीय शेअर बाजार अधिक मजबूत आणि विश्वासार्ह बनला आहे. आज SEBI ही देशाच्या आर्थिक व्यवस्थेतील एक महत्त्वाची आणि विश्वासार्ह नियामक संस्था म्हणून ओळखली जाते. (Dinvishesh)

 

12 एप्रिल रोजी देशाच्या आणि जगाच्या इतिहासामध्ये घडलेल्या महत्त्वपूर्ण घटना

• 1606 : ग्रेट ब्रिटनने युनियन जॅकचा राष्ट्रध्वज म्हणून स्वीकार केला.
• 1935 : प्रभातचा चंद्रसेना हा हिंदी चित्रपट मुंबईच्या मिनर्व्हा थिएटरमध्ये प्रदर्शित झाला.
• 1945 : अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष फ्रँकलिन डी. रुझवेल्ट यांचे पदावर असताना निधन झाले.
• 1955 : डॉ. जोनास साल्क यांनी विकसित केलेली पोलिओ लस सुरक्षित आणि प्रभावी घोषित करण्यात आली.
• 1961 : रशियाचा युरी गागारिन हे अंतराळात प्रवास करणारे पहिले अंतराळवीर ठरले, त्यांनी 108 मिनिटांत पृथ्वीभोवती एक प्रदक्षिणा पूर्ण केली.
• 1967 : कैलाशनाथ वांचू भारताचे 10 वे सरन्यायाधीश बनले.
• 1981 : स्पेस शटलचे पहिले प्रक्षेपण (कोलंबिया) झाले: एसटीएस-१ मोहीम.
• 1988 : SEBI ची स्थापना.
• 1997 : भारताचे पंतप्रधान एच.डी. देवेगौडा यांनी राजीनामा दिला.
• 1997 : पूर्व प्राथमिक प्रवेशासाठी मुलांची किंवा पालकांची मुलाखत घेण्यास मनाई करणारे विधेयक विधानसभेत मंजूर करण्यात आले.
• 1998 : सी. सुब्रमण्यम यांना भारतरत्न प्रदान करण्यात आला.
• 2009 : झिम्बाब्वेने अधिकृतपणे झिम्बाब्वे डॉलरचे चलन सोडून दिले.

हे देखील वाचा : ‘देवांनी नखांनी खोदलेला तलाव!’ राजस्थानचा हिरवागार स्वर्ग, निसर्ग आणि श्रद्धेचा अनोखा संगम; वाचा याचा रंजक इतिहास

12 एप्रिल रोजी जन्म दिनविशेष

• 599 : 599 ई.पुर्व : जैनांचे 24 वे तीर्थंकर महावीर यांचा जन्म.
• 1382 : ‘राजा संग्रामसिंग’ ऊर्फ राणा संग – मेवाडचा महापराक्रमी यांचा जन्म.
• 1871 : ‘वासुदेव गोविंद आपटे’ – लेखक, भाषांतरकार, पत्रकार, संपादक, अनुवादक, निबंधकार व कोशकार यांचा जन्म. (मृत्यू: 2 फेब्रुवारी 1930)
• 1910 : ‘पु. भा. भावे’ – सुप्रसिद्ध मराठी साहित्यिक यांचा जन्म. (मृत्यू: 13 ऑगस्ट 1980)
• 1914 : कॄष्ण गंगाधर दिक्षीत ऊर्फ कवी संजीव – संवाद व गीतलेखक यांचा जन्म. (मृत्यू: 28 फेब्रुवारी 1995)
• 1917 : ‘विनू मांकड’ – सलामीचे फलंदाज तसेच डावखुरे मंदगती गोलंदाज यांचा जन्म. (मृत्यू: 21 ऑगस्ट 1978)
• 1932 : ‘लक्ष्मण कादिरमगार’ – श्रीलंकेचे परराष्ट्रमंत्री तामिळ नेते यांचा जन्म.
• 1943 : ‘सुमित्रा महाजन’ – केंद्रीय मंत्री यांचा जन्म.
• 1954 : ‘सफदर हश्मी’ – मार्क्सवादी विचारसरणीचे पथनाट्यकार, लेखक, दिगदर्शक, कवि आणि गीतकार यांचा जन्म. (मृत्यू: 2 जानेवारी 1989)

हे देखील वाचा : ‘पृथ्वी किती सुंदर दिसते!’ युरी गागारिन यांच्या ऐतिहासिक भरारीला 65 वर्षे पूर्ण; वाचा ‘या’ दिवसाचे महत्व

12 एप्रिल रोजी मृत्यू दिनविशेष

1720 : बाळाजी विश्वनाथ भट – तथा पहिला पेशवा यांचे निधन. (जन्म: 1 जानेवारी 1662)
1817 : ‘चार्ल्स मेसिअर’ – फ्रेंच खगोलशास्त्रज्ञ यांचे निधन. (जन्म: 26 जून 1730)
1906 : महामहोपाध्याय पण्डित महेशचंद्र न्यायरत्‍न भट्टाचार्य यांचे निधन. (जन्म: 22 फेब्रुवारी 1836)
1912 : कारा बार्टन – अमेरिकन रेड क्रॉस च्या स्थापक यांचे निधन. (जन्म: 25 डिसेंबर 1821)
1945 : ‘फ्रँकलिन डी. रुझवेल्ट’ – अमेरिकेचे 32 वे राष्ट्राध्यक्ष यांचे निधन. (जन्म: 30 जानेवारी 1882)
2001 : ‘देवांग मेहता’ – NASSCOM चे अध्यक्ष यांचे निधन. (जन्म: 10 ऑगस्ट 1960)
2001 : ‘हार्वे बॉल’ – स्माईली चे जनक यांचे निधन. (जन्म: 10 जुलै 1921)
2001 : हिंदकेसरी पै. चंबा मुत्‍नाळ यांचे निधन.
2006 : ‘राजकुमार’ – कन्नड चित्रपट अभिनेता तसेच गायक यांचे निधन. (जन्म: 24 एप्रिल 1929)