Trade Ban : ‘तीन महिन्यात पाकिस्तानसोबतचा व्यापार थांबवा…’; अफगाणिस्तानचा अल्टिमेटम

Afghanistan Pakistan trade ban : अफगाणिस्तानचे उपपंतप्रधान मुल्ला अब्दुल गनी बरादर यांनी व्यापाऱ्यांना पाकिस्तानसोबतचा व्यापार कमी करण्याचे आणि पर्यायी मार्ग शोधण्याचे निर्देश दिले आहेत.

1. मुल्ला अब्दुल गनी बरादर यांनी अफगाण व्यापाऱ्यांना पाकिस्तानसोबतचा व्यापार ३ महिन्यांत पूर्णपणे कमी करा असा अल्टिमेटम दिला आहे. 
2. अफगाणिस्तानमधून पाकिस्तानमधील कमी दर्जाच्या औषधांवर ठसठशीत टीका करण्यात आली असून, तेजीत पर्यायी पुरवठा आणि बाजारवाटिका शोधण्याचा निर्देश देण्यात आला आहे. 
3. पाकिस्तानने वारंवार व्यापार मार्ग बंद केल्याचा आरोप अफगाणांकडून उचलला असून, पुढे अशा बंदी पुन्हा होणार नाहीत याची हमी देण्याची अट मांडण्यात आली आहे. 

Afghanistan Pakistan trade Ban : अफगाणिस्तानच्या (Afghanistan) उपपंतप्रधान आणि आर्थिक व्यवहारांसाठी जबाबदार मुल्ला अब्दुल गनी बरादर यांनी शुक्रवारी आपल्या देशातील व्यापारी व उद्योगपतींना कठोर संदेश दिला आहे. “पाकिस्तानसोबतचा (Pakistan) व्यापार अवलंबून राहू द्यायचा नाही, तीन महिन्यांत तो पूर्णपणे कमी करावा” असा त्यांनी निर्देश दिला आहे.

बरादर यांनी पत्रकार परिषदेत स्पष्ट सांगितले: पाकिस्तानने वारंवार अफगाण व्यापार मार्ग बंद केले आहेत, अत्यल्प दर्जाच्या औषधे निर्यात केली आहे आणि यामुळे अफगाणिस्तानच्या अर्थव्यवस्थेला व सामान्य जनतेला मोठा तोटा सहन करावा लागला आहे. व्यापार, उद्योग आणि अफगाण हक्कांचे संरक्षण यासाठी व्यवहार करताना पाकिस्तानवरील अवलंबित्व कमी करण्याची वेळ येऊन ठेपली आहे, असे बरादर यांनी म्हटले. ते पुढे म्हणाले, “सर्व व्यापाऱ्यांनी आयात आणि निर्यातीसाठी शक्य ती लवकर पर्यायी मार्ग शोधावा, कारण पाकिस्तानवरील हे अवलंबित्व आता देशाला घातक ठरत आहे.”

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : India House : लंडनमधील ‘इंडिया हाऊस’ आता महाराष्ट्राचे; स्वातंत्र्यरत्न वीर सावरकरांच्या कार्याला जागतिक पटलावर सम्मान

तीन महिन्यांची मुदत

बरादर यांनी विशेष लक्ष वेधले की, पाकिस्तानमधून आयात करण्यात येणाऱ्या औषध मिळवण्याच्या प्रक्रियेत “कमी दर्जा, सुरक्षा चिंता आणि सामान्य आरोग्यास धोका” आढळला आहे. त्यामुळे औषध आयातदारांना येथे विनंती करण्यात आली आहे की, त्यांनी पाकिस्तानमधील व्यवहार तीन महिन्यांत बंद करावेत, खाते चुकते करून निकाल काढावा. जर कोणाला या अल्टिमेटमनंतरही पाकिस्तानसोबतचा व्यापार सुरू ठेवायचा असेल, तर सरकार त्यांच्या बाजूने सहकार्य करणार नाही, असा चेतावणीचा सूर त्यांनी वाजवला आहे.

पर्यायी मार्गांचा प्रस्ताव

बरादर यांनी म्हटले की, अफगाणिस्तान आता नवीन व्यापार मार्गा/बाजारांच्या दिशेने पावल ठेवलेले आहे, ज्यात मध्य आशिया, इराण, तुर्की इत्यादी देशांचा समावेश आहे. पाकिस्तानसोबतच्या अविश्वसनीय क्रमवारीमुळे आता पर्यंतचा एकमेव मार्ग बदलण्याची वेळ आली आहे.  यासोबत त्यांनी पाकिस्तानला चेतावणीही दिली: “जर तुम्हाला व्यापार पुन्हा सुरू करायचा असेल, तर यावेळी आपल्याला ठोस आणि विश्वसनीय हमी द्यावी लागेल की हे मार्ग पुन्हा कधीही बंद होणार नाहीत.”

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : व्हाईट हाऊसमध्ये विनोदातून राजकारण; तुमच्या किती बायका आहेत? Trump आणि Sharaa यांचा ‘तो’ VIDEO VIRAL

परिणाम व प्रतिक्रिया

पाकिस्तानच्या बाजूने या निर्णयावर तीव्र प्रतिक्रिया आली आहे. देशाचा संरक्षण मंत्री ख्वाजा आसिफ म्हणाले की, या बदलांनी पाकिस्तानला काही नुकसान होणार आहे असे मला वाटत नाही, उलट “या निर्बंधामुळे आमच्यासाठी सर्वसाधारणपणे आरामदायी” असे त्याने म्हटले.  व्यापारवर्गात असेही मत आहे की, जर अफगाण व्यापारी पाकिस्तान मार्ग सोडून दिला, तर मध्य आशिया व इतर देशांमध्ये पुन्हा वाटचाल वाढणार आहे आणि पाकिस्तानी निर्यातदारांना मोठा तोटा होऊ शकेल.

मागणी व धोरणात्मक महत्त्व

ही घोषणा फक्त व्यापार विषयक नाही, तर त्यात धोरणात्मक व राजकीय पैलूही आहेत. बरादर यांनी सांगितले की, “राजकीय दबावाखाली व्यापार अडचणींमध्ये येतो आहे” व “देशाच्या प्रतिष्ठेचे संरक्षण सर्वाधिक गरजेचे आहे” या दृष्टीने हा निर्णय घेण्यात आला आहे. वास्तविक, पुरातन काळापासूनच इतका अवलंबून असलेला व्यापार भागीदार बदलण्याची हिम्मत घेणे म्हणजे अफगाणिस्तानने आपल्या स्वतःच्या आर्थिक स्वावलंबनाचा प्रयत्न सुरू केला असल्याचे समजले जाऊ शकते.