
फोटो सौजन्य AI
या अभूतपूर्व राजनैतिक संघर्षाला सुरुवात झाली ती अर्जेंटिनाचे राष्ट्राध्यक्ष जेवियर माइली यांच्या वादग्रस्त वक्तव्यामुळे. माइली यांनी ब्राझीलचे राष्ट्राध्यक्ष लुईझ इनासिओ लुला दा सिल्वा यांना ‘चोर’ असे संबोधले. इतकेच नव्हे, तर ब्राझीलचे सरन्यायाधीश अलेक्झांड्रे डी मोराएस यांच्यावरही टीका करत त्यांना ‘कचरा’ अशी आक्षेपार्ह उपमा दिली. या वक्तव्यामुळे ब्राझीलने तीव्र नाराजी व्यक्त करत ब्यूनस आयर्समधील आपल्या राजदूताला परत बोलावण्याचा निर्णय घेतला.
या घडामोडींमुळे दक्षिण अमेरिकेतील दोन प्रभावशाली देशांमधील संबंध अधिक ताणले गेले असून, आगामी काळात व्यापार, प्रादेशिक सहकार्य आणि राजनैतिक संबंधांवर त्याचा परिणाम होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. आंतरराष्ट्रीय स्तरावरही या वादाकडे लक्ष लागले असून, दोन्ही देशांतील तणाव कमी करण्यासाठी राजनैतिक प्रयत्न होणार का, याकडे जगाचे लक्ष आहे.
डिसेंबर २०२३ पासून दोन्ही देशांमधील राजनैतिक संबंध ताणले गेले आहेत. अगदी अलीकडे, मैली यांनी रविवारपासून राष्ट्राध्यक्ष लुला यांना तीन वेळा चोर म्हटले आहे. यापूर्वी त्यांनी २५ जुलै रोजी सिनेटर फ्लाविओ बोल्सोनारो यांच्या पक्षाच्या अधिवेशनातही अशाच प्रकारची अपमानजनक भाषा वापरली होती. या वादाच्या केंद्रस्थानी फ्लाव्हिओ बोल्सोनारो आहेत. ते ब्राझीलचे माजी राष्ट्राध्यक्ष जायर बोल्सोनारो यांचे पुत्र असून, आगामी ऑक्टोबरमधील निवडणुकांमध्ये विद्यमान राष्ट्राध्यक्ष लुला दा सिल्वा यांच्या प्रमुख विरोधकांपैकी एक मानले जातात.
अर्जेंटिनाचे राष्ट्राध्यक्ष जेवियर माइली यांनी ब्राझीलच्या सर्वोच्च न्यायालयाचे न्यायमूर्ती अलेक्झांड्रे डी मोराएस यांना ‘कचरा’ असे संबोधण्यामागेही एक कारण आहे. जायर बोल्सोनारो यांची भेट घेण्यास परवानगी देण्याची अर्जेंटिनाची विनंती न्यायालयाने फेटाळून लावली होती. या निर्णयानंतर माइली यांनी न्यायव्यवस्थेवर तीव्र टीका केली.
world News : तणाव वाढला, पण अरामकोचा नफा विक्रमी !
जायर बोल्सोनारो यांच्यावर ब्राझीलमध्ये कथित सत्तापालटाचा प्रयत्न केल्याचा गंभीर आरोप आहे. या प्रकरणात त्यांना 27 वर्षांच्या कारावासाची शिक्षा सुनावण्यात आली असून, सध्या ते नजरकैदेत आहेत. माइली यांच्या वादग्रस्त वक्तव्यानंतर ब्राझीलने तातडीने ब्यूनस आयर्समधील आपले राजदूत जुलिओ बिटेली यांना परत बोलावून अर्जेंटिनाविरुद्ध तीव्र राजनैतिक निषेध नोंदवला. त्यामुळे दोन्ही देशांतील संबंध आणखी ताणले गेले आहेत.
तेव्हापासून आजपर्यंत अर्जेंटिनामध्ये ब्राझीलचे प्रतिनिधित्व केवळ कार्यवाहक राजदूतांकडून केले जात आहे. हे पद नियमित राजदूतापेक्षा कनिष्ठ दर्जाचे मानले जाते. ब्राझीलच्या परराष्ट्र मंत्रालयाने स्पष्ट केले आहे की, अर्जेंटिनाचे राष्ट्राध्यक्ष जेवियर माइली यांनी वादग्रस्त विधाने थांबवून द्विपक्षीय संबंध सुधारण्यासाठी सकारात्मक पावले उचलल्याशिवाय राजदूत जुलिओ बिटेली यांना पुन्हा ब्यूनस आयर्समध्ये पाठवले जाणार नाही.
दरम्यान, या वादाला आणखी एक नवे वळण मिळाले आहे. अमेरिकेच्या परराष्ट्र विभागाने वॉशिंग्टनमधील ब्राझीलच्या राजदूताचा व्हिसा रद्द केल्याची माहिती समोर आली आहे. ही कारवाई ब्राझीलने गेल्या महिन्यात दोन अमेरिकन राजनैतिक अधिकाऱ्यांना व्हिसा नाकारल्यानंतर करण्यात आल्याचे सांगितले जात आहे. त्यामुळे ब्राझील, अर्जेंटिना आणि अमेरिका यांच्यातील राजनैतिक तणाव अधिक तीव्र झाला असून, त्याचे परिणाम संपूर्ण दक्षिण अमेरिकेतील राजनैतिक समीकरणांवर होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.