पाकिस्तानचा काबूलमध्ये बॉम्बहल्ला, दहशतवादीला मारण्यासाठी ४८ लाख लोकसंख्या असलेल्या काबूलवर हल्ला, कोण आहे नूर वली मेहसूद?

Pakistan airstrikes on Kabul: काबूल शहरावर पाकिस्तानने हल्ला केला, ज्याची लोकसंख्या ४८ लाख आहे. या घटनेत 12 अफगाण नागरिक मारले गेले. नूर वली हा तहरीक-ए-तालिबानचा प्रमुख होता.

• हवाई हल्ल्यात तालिबान नेता नूर वली मेहसूदचा मृत्यू
• अमेरिकेने नूरला आंतरराष्ट्रीय दहशतवादी घोषित केले
• २०१८ मध्ये मुफ्ती नूर वली मेहसूदने तहरीक-ए-तालिबानची कमान स्वीकारली

अफगाणिस्तानची राजधानी काबूलमध्ये पाकिस्तानने केलेल्या हवाई हल्ल्यात तालिबान नेता नूर वली मेहसूद मारला गेला आहे. अनूर वली हा तहरीक-ए-तालिबानचा प्रमुख होता, ज्याला पाकिस्तान दहशतवादी संघटना मानतो. नूरचे नाव पाकिस्तानच्या हिटलिस्टवर खूप पूर्वीपासून होते. काबूलवरील हल्ल्यापूर्वी पाकिस्तानने अमेरिकेकडून परवानगी घेतल्यामुळे नूरच्या हत्येत केवळ पाकिस्तानच नाही तर अमेरिकेनेही महत्त्वाची भूमिका बजावली असल्याचे मानले जाते. अमेरिकेने नूरला आंतरराष्ट्रीय दहशतवादी घोषित केले होते आणि त्याच्यावर ५ दशलक्ष डॉलर्सचे बक्षीसही ठेवण्यात आले होते.

टीटीपी प्रमुख नूर वली मेहसूद कोण होता?

मुल्ला फजलुल्लाहच्या हत्येनंतर, २०१८ मध्ये मुफ्ती नूर वली मेहसूदने तहरीक-ए-तालिबानची कमान स्वीकारली. त्यावेळी अमेरिकेने अफगाणिस्तानवर नियंत्रण ठेवले. टीटीपीने तालिबानच्या सहकार्याने अमेरिकेच्या सत्तेचा पाया हादरवला आणि शेवटी अमेरिकेला अफगाणिस्तानातून माघार घेण्यास भाग पाडले.

इस्रायल-हमासमध्ये युद्धविराम झाला तरी कसा? गाझा कराराच्या ‘खतरनाक’ अटी ट्रम्पच्या नावासह आल्या समोर

मेहसूदच्या कार्यकाळात, तहरीक-ए-तालिबानने पाकिस्तानवर संकट ओढवले. टीटीपीने या वर्षी ७०० हून अधिक हल्ले केले, ज्यामध्ये २७० हून अधिक सैनिक ठार झाले. टीटीपीचे नेतृत्व करताना, नूरने नोबेल पुरस्कार विजेती मलाला युसुफझाई यांच्या हत्येचे आदेश दिले. त्यानंतर मलालाला तालिबानी दहशतवाद्यांनी गोळ्या घातल्या.

पाकिस्तानच्या माजी पंतप्रधान बेनझीर भुट्टो यांच्या हत्येची माहिती उघड करणारा नूर हा पहिला तालिबानी दहशतवादी होता. बेनझीर यांच्या हत्येत तालिबानी दहशतवाद्यांनी महत्त्वाची भूमिका बजावली असे ते पहिले होते.

तालिबान-पाकिस्तान युद्ध सुरू होऊ शकते

नूर वली यांच्या हत्येसाठी पाकिस्तानने केलेल्या हवाई हल्ल्यात १२ जणांचा मृत्यू झाला. तालिबानने काबुल हल्ल्याला सार्वभौमत्वाचे उल्लंघन असल्याचे वर्णन केले आहे. जग आता तालिबानच्या प्रतिसादाकडे पाहत आहे. तालिबानने आधीच पाकिस्तानला इशारा दिला आहे की त्यांच्या हद्दीत घुसखोरी केल्यास त्याचे गंभीर परिणाम होऊ शकतात. काबूल हल्ल्यानंतर, असे म्हटले जात आहे की तालिबान पाकिस्तानविरुद्ध पूर्ण प्रमाणात युद्ध सुरू करू शकते.

तालिबानचे प्रवक्ते जबीहुल्लाह मुजाहिद यांनी काबूल स्फोटांबद्दल एनडीटीव्हीला सांगितले की, दोन स्फोट ऐकू आले आहेत, परंतु अद्याप कोणतीही जीवितहानी झालेली नाही. तालिबानचे कार्यवाहक परराष्ट्र मंत्री भारतात असताना हा हल्ला झाला, जो भारत आणि अफगाणिस्तानसाठी एक संदेश आहे. सुरुवातीला, डॉन वृत्तसंस्थेनुसार, अब्दुल हक स्क्वेअरजवळ हा स्फोट झाला, जिथे एका लँड क्रूझर वाहनाला लक्ष्य करण्यात आले होते. स्थानिक माध्यम आउटलेट टोलो न्यूजने प्रत्यक्षदर्शींचा हवाला देत वृत्त दिले की घटनेनंतर अब्दुल हक स्क्वेअर बंद करण्यात आला होता, ज्यामुळे परिसरात मोठ्या प्रमाणात वाहतूक कोंडी झाली होती.

Nobel Peace Prize 2025 Live: नोबेल शांतता पुरस्काराची आज घोषणा, डोनाल्ड ट्रम्पला मिळणार का?

तालिबानचे विधान

तालिबानचे प्रवक्ते जबीहुल्लाह मुजाहिद यांनी सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म एक्स वर पोस्ट केले की, “काबूल शहरात स्फोट ऐकू आले. परंतु काळजी करण्याची गरज नाही. सर्व काही ठीक आहे. घटनेची चौकशी सुरू आहे आणि आतापर्यंत कोणतीही जीवितहानी झालेली नाही.” अफगाणिस्तानचे कार्यवाहक परराष्ट्र मंत्री अमीर खान मुत्ताकी भारताच्या दौऱ्यावर आहेत. त्यांचा दौरा ९ ते १६ ऑक्टोबर दरम्यान असेल आणि तालिबान सत्तेत आल्यानंतर ही भारताची पहिली उच्चस्तरीय राजनैतिक बैठक आहे. मुत्ताकी यांच्या आगमनाची पुष्टी करताना भारतीय परराष्ट्र मंत्रालयाचे प्रवक्ते रणधीर जयस्वाल म्हणाले की, “आम्ही त्यांच्याशी द्विपक्षीय संबंध आणि प्रादेशिक मुद्द्यांवर अर्थपूर्ण चर्चा करण्यास उत्सुक आहोत.”