इस्लामाबाद: ऑपरेशन सिंदूर दरम्यान भारतीय सैन्याच्या कारवाईमुळे प्रचंड नुकसान झालेले पाकिस्तान आता लष्करी राजवटीकडे वाटचाल करत असल्याचे दिसून येत आहे. या कारवाईत पराभव झाल्यानंतर, पाकिस्तानी सैन्य शाहबाज शरीफ यांच्या नागरी सरकारवर वर्चस्व मिळवत आहे. ही वरवरची गोष्ट नाही, पण त्यासाठी भक्कम पुरावे आहेत. खरं तर, पाकिस्तानच्या लष्करी इतिहासात अशीच आणखी एक कारवाई घडली आहे, ज्याने संपूर्ण जगाचे लक्ष वेधले आहे.
पाकिस्तान सरकारने त्यांचे विद्यमान लष्करप्रमुख जनरल असीम मुनीर यांच्यासमोर शरणागती पत्करली आहे. त्यांनी जनरल मुनीर यांना सर्वोच्च लष्करी पद, फील्ड मार्शल ही पदवी दिली आहे. आता जनरल मुनीर हे पाकिस्तानचे माजी लष्करी शासक जनरल मोहम्मद अयुब खान यांच्यानंतर पाकिस्तानी लष्कराच्या इतिहासात फील्ड मार्शल होणारे दुसरे लष्करप्रमुख बनले आहेत.
Shivsena Politics: आता राजीनामा द्या नाहीतर….;भुजबळांच्या शपथविधीवरून राऊतांचा शिंदेंना खुले आव्हान
पाकिस्तान सरकारने मंगळवारी मुनीर यांची फील्ड मार्शल म्हणून नियुक्ती जाहीर केली. त्यांच्या आधी १९५९ मध्ये फक्त जनरल मोहम्मद अयुब खान यांनाच हा दर्जा मिळाला होता. पण दोघांच्या नियुक्ती आणि परिस्थितीत खूप फरक आहे. असे असूनही, पडद्यामागे मुनीर अयुब खानच्या मार्गावर चालत असल्याचा अंदाज वर्तवला जात आहे.
अयुबने सत्ता हस्तगत केली होती.
मुहम्मद अयुब खान हे १९५८ ते १९६९ पर्यंत पाकिस्तानचे राष्ट्रपती होते. १९५८ मध्ये त्यांनी लष्करी उठावाद्वारे सत्ता हस्तगत केली आणि स्वतःला राष्ट्रपती बनवले. १९५९ मध्ये, जेव्हा ते निवृत्तीच्या जवळ आले होते, तेव्हा त्यांनी स्वतःला फील्ड मार्शल ही पदवी दिली. पाकिस्तानच्या नागरी समाजाच्या वारंवार विनंतीवरून त्यांनी असे केले असा दावा अयुबने केला. पण तो स्वतःला दिलेला सन्मान मानला जातो.
दातांना लागलेली कीड आपोआप होईल नष्ट! वेदनांपासून आराम मिळवण्यासाठी तुरटीमध्ये मिक्स करा ‘हे’ पदार्थ,
फील्ड मार्शल झाल्यानंतर त्यांनी सैन्याची कमान जनरल मुसा खान यांच्याकडे सोपवली आणि देश चालवण्यावर लक्ष केंद्रित केले. अयुबची लष्करी कारकीर्दही वादांनी भरलेली होती. १९२८ मध्ये त्यांना पंजाब रेजिमेंट ऑफ इंडियामध्ये कमिशन मिळाले आणि दुसऱ्या महायुद्धादरम्यान ते आसाम रेजिमेंटचे कमांडिंग ऑफिसर होते. पण त्याच्या कमांडरने त्याला कमकुवत नेतृत्वासाठी काढून टाकले. तरीसुद्धा, १९५१ मध्ये ते पाकिस्तानी सैन्याचे पहिले कमांडर-इन-चीफ बनले आणि १९५८ पर्यंत त्यांनी हे पद भूषवले.
शाहबाज शरीफ यांच्या सरकारने असीम मुनीर यांना फील्ड मार्शल म्हणून बढती देण्यास मान्यता दिली आहे. भारत आणि पाकिस्तानमधील अलिकडच्या लष्करी तणाव आणि ऑपरेशन सिंदूर, ज्याला पाकिस्तानने मार्क-ए-हक आणि ऑपरेशन बन्यान-उल-मर्सूस म्हणून प्रसिद्ध केले होते, या पार्श्वभूमीवर हा निर्णय घेण्यात आला. अयुब खानच्या विपरीत, मुनीरला नागरी सरकारने हे पद दिले आहे, जरी ते केवळ दिखाव्यासाठी होते. त्याने ते स्वतः घेतलेले नाही.
एक महत्त्वाचा बदल असा झाला आहे की फील्ड मार्शल झाल्यानंतर अयुब खान आता लष्करप्रमुख राहिलेले नाहीत. त्यांच्या जागी असीम मुनीर हे पाकिस्तानचे नवे लष्करप्रमुख म्हणून कार्यरत आहेत. नोव्हेंबर २०२४ मध्ये पाकिस्तानच्या राष्ट्रीय असेंब्लीने लष्कर, नौदल आणि हवाई दल प्रमुखांच्या कार्यकाळात वाढ करत तीन वर्षांऐवजी पाच वर्षांचा कार्यकाळ निश्चित केला. त्यामुळे आता असीम मुनीर २०२७ पर्यंत लष्करप्रमुखपदावर राहणार आहेत.
बिहारच्या राजकारणात पेटणार का चिराग? दिल्ली दरबारानंतर आता मुख्यमंत्रिपदाची स्वप्नांची होणार साकार?
असीम मुनीर यांचा जन्म १९६८ मध्ये रावळपिंडी येथे झाला. १९८६ मध्ये त्यांनी पंजाबमधील मंगला येथील ऑफिसर्स ट्रेनिंग स्कूलमधून कमिशन प्राप्त केले आणि प्रशिक्षणात स्वॉर्ड ऑफ ऑनर मिळवला. त्यांनी जपान, मलेशिया आणि इस्लामाबाद येथे विशेष लष्करी प्रशिक्षण घेतले. सौदी अरेबियामध्ये सेवेत असताना त्यांनी संपूर्ण कुराण तोंडपाठ केले.
मुनीर यांनी फ्रंटियर फोर्स रेजिमेंटमध्ये सेवा बजावली असून, उत्तर भागात त्यांची ब्रिगेडियर म्हणून तैनाती झाली होती. २०१९ मध्ये त्यांची आयएसआय (Inter-Services Intelligence) या गुप्तचर संस्थेच्या महासंचालकपदी नियुक्ती झाली. पुलवामा हल्ल्याच्या पार्श्वभूमीवर त्यांनी महत्वाची भूमिका बजावल्याचे मानले जाते. अखेर, २०२२ मध्ये ते पाकिस्तानचे लष्करप्रमुख बनले.
.png "Videos"){kind=small}
