
trump warning uk pm diego garcia military force chagos deal
Trump Diego Garcia military threat 2026 : जागतिक राजकारणात ‘धमकी’ आणि ‘मुत्सद्देगिरी’ यांचा अनोखा संगम करणाऱ्या डोनाल्ड ट्रम्प (Donald Trump) यांनी आता हिंद महासागरातील अतिशय महत्त्वाच्या दिएगो गार्सिया (Diego Garcia) लष्करी तळावरून खळबळजनक विधान केले आहे. ५ फेब्रुवारी रोजी ब्रिटीश पंतप्रधान केयर स्टारमर यांच्याशी फोनवर झालेल्या चर्चेनंतर ट्रम्प यांनी कराराला पाठिंबा तर दिला, पण सोबतच “बळाचा वापर” करण्याची उघड धमकी देऊन जगाचे लक्ष वेधून घेतले आहे.
ट्रम्प यांनी आपल्या ‘ट्रुथ सोशल’ पोस्टमध्ये स्पष्टपणे नमूद केले आहे की, दिएगो गार्सिया हा अमेरिकेच्या राष्ट्रीय सुरक्षेचा कणा आहे. ते म्हणाले, “जर भविष्यात हा भाडेपट्टा (Lease) करार मोडला गेला, किंवा पर्यावरण आणि सार्वभौमत्वाच्या ‘खोट्या दाव्यां’खाली अमेरिकेच्या लष्करी सामर्थ्याला आव्हान दिले गेले, तर आम्हाला तो तळ लष्करी बळाने सुरक्षित करण्याचा पूर्ण अधिकार आहे.” ट्रम्प यांच्या या विधानाने ब्रिटन आणि मॉरिशसच्या गोटात चिंतेचे वातावरण निर्माण झाले आहे.
गेल्या महिन्यातच ट्रम्प यांनी चागोस बेटांचे सार्वभौमत्व मॉरिशसला देण्याच्या ब्रिटनच्या निर्णयाचे वर्णन “अत्यंत कमकुवतपणा” असे केले होते. मात्र, ताज्या चर्चेनंतर त्यांनी स्टारमर यांचे कौतुक करत म्हटले की, सध्याच्या राजकीय परिस्थितीत ब्रिटनने केलेला हा “सर्वोत्तम शक्य करार” आहे. तरीही, अमेरिकन लष्करी कर्मचाऱ्यांच्या सुरक्षेशी कोणतीही तडजोड केली जाणार नाही, असा त्यांनी पुनरुच्चार केला.
Donald Trump has accused the UK of ‘stupidity’ and ‘weakness’ over its plan to transfer ownership of the Chagos Islands including the US air base of Diego Garcia to Mauritius, citing the move as a reason for Washington to seize Greenland. https://t.co/eBWn4IW7XJ pic.twitter.com/G6DyEQpTPG — Financial Times (@FT) January 20, 2026
credit – social media and Twitter
दिएगो गार्सिया हे चागोस द्वीपसमूहातील सर्वात मोठे बेट आहे. १९६० पासून अमेरिका आणि ब्रिटन या तळाचा वापर करत आहेत. अफगाणिस्तान, इराक आणि मध्यपूर्वेतील युद्धात अमेरिकेच्या लांब पल्ल्याच्या बॉम्बर्ससाठी हा तळ ‘लाँच पॅड’ राहिला आहे. हिंद महासागरात चीनच्या वाढत्या प्रभावाला रोखण्यासाठी या तळाची भूमिका अत्यंत मोलाची आहे. म्हणूनच ट्रम्प यांनी “पर्यावरणीय सबबीं” खाली या तळाच्या कारवाया रोखण्याचा प्रयत्न झाल्यास लष्करी हस्तक्षेपाचा इशारा दिला आहे.
२०२५ मध्ये झालेल्या करारानुसार, ब्रिटनने चागोस बेटांवरील मॉरिशसचे अधिकार मान्य केले आहेत. बदल्यात मॉरिशसने दिएगो गार्सियाचा तळ ९९ वर्षांसाठी अमेरिकेला वापरू देण्याचे मान्य केले. मात्र, ट्रम्प यांच्या ताज्या इशाऱ्यामुळे हा करार अमलात येताना नवीन अडचणी निर्माण होऊ शकतात. विशेषतः चीनचा मॉरिशसवर असलेला प्रभाव हा अमेरिकेसाठी सर्वात मोठा चिंतेचा विषय आहे.
Ans: ट्रम्प यांनी इशारा दिला आहे की, जर दिएगो गार्सिया येथील लष्करी कारवायांमध्ये मॉरिशस किंवा ब्रिटनने अडथळा आणला, तर अमेरिका सैन्य पाठवून तो तळ स्वतःच्या ताब्यात घेईल.
Ans: हा तळ हिंद महासागराच्या मध्यभागी असून अफगाणिस्तान आणि मध्यपूर्वेतील मोहिमांसाठी अमेरिकेचा मुख्य आधार आहे.
Ans: या करारानुसार ब्रिटन चागोस बेटांचे सार्वभौमत्व मॉरिशसला देईल, पण दिएगो गार्सियाचा तळ ९९ वर्षांसाठी अमेरिका-ब्रिटनच्या ताब्यात राहील.