Agriculture career: शेती-शिवार आता बनले कॉर्पोरेट हब! १२ वी ॲग्रीकल्चरनंतर ‘या’ कोर्सेसना आहे मोठी मागणी; पाहा जॉब ऑप्शन्स

Agriculture career : भारत हा एक कृषीप्रधान देश आहे आणि म्हणूनच आजच्या काळात ॲग्रीकल्चर सेक्टर फक्त शेती-शिवाराइतकेच मर्यादित राहिलेले नाही. हे क्षेत्र एक खूप मोठे कॉर्पोरेट आणि रिसर्च हब म्हणून पुढे येत आहे. दरवर्षी लाखो विद्यार्थी १२ वी मध्ये ॲग्रीकल्चर विषय निवडतात.

परंतु बोर्ड परीक्षा पास झाल्यानंतर अनेकदा विद्यार्थी आणि पालकांच्या मनात पुढचा प्रश्न असतो की, पुढे चलून रोजगाराच्या काय संधी मिळतील. जर तुम्हीही १२ वीचे शिक्षण ॲग्रीकल्चर स्ट्रीममधून पूर्ण केले असेल, तर तुमच्यासमोर देश-विदेशात करिअर करण्यासाठी अनेक शानदार पर्याय उपलब्ध आहेत.

१२ वी ॲग्रीकल्चर पास झाल्यानंतर सर्वात लोकप्रिय कोर्स बी.एस्सी. ॲग्रीकल्चर हा आहे, जो की ४ वर्षाचा प्रोफेशनल डिग्री प्रोग्राम आहे. याशिवाय विद्यार्थी आपल्या आवडीनुसार बी.एस्सी. हॉर्टिकल्चर, बी.एस्सी. फॉरेस्ट्री, बी.टेक ॲग्रीकल्चरल इंजिनिअरिंग, बी.एस्सी. डेअरी टेक्नॉलॉजी किंवा बी.एफ.एस.सी (BFSC) यांसारखे कोर्सेस निवडू शकतात. या कोर्सेसमध्ये प्रवेश मिळवण्यासाठी राष्ट्रीय स्तरावर CUET-UG आणि राज्य स्तरावर विविध प्रवेश परीक्षांचे आयोजन केले जाते, ज्यांच्या माध्यमातून देशातील टॉप ॲग्रीकल्चर युनिव्हर्सिटीजमध्ये प्रवेश मिळतो.

CRPF Sports Quota Bharti: खेळाडूंसाठी सरकारी नोकरीची सुवर्णसंधी!; CRPF मध्ये ५२१ पदांसाठी भरती जाहीर; असा करा अर्ज

सरकारी विभागांमध्ये नोकरीच्या मोठ्या संधी:

कृषी क्षेत्रात पदवी पूर्ण केल्यानंतर केंद्र आणि राज्य सरकारअंतर्गत बंपर सरकारी नोकऱ्या निघतात. विद्यार्थी बँकिंग सेक्टरमध्ये जाऊ शकतात, जिथे दरवर्षी IBPS SO च्या माध्यमातून ॲग्रीकल्चर फील्ड ऑफिसरची भरती केली जाते. याशिवाय एसएससी (SSC) आणि राज्य लोकसेवा आयोगांद्वारे कृषी विकास अधिकारी, कृषी विस्तार अधिकारी आणि सॉयल कॉन्झर्वेशन ऑफिसरच्या पदांवर नियुक्त्या केल्या जातात. भारतीय अन्न महामंडळ (FCI) आणि NABARD सारख्या मोठ्या संस्थांमध्येही ॲग्रीकल्चर ग्रॅज्युएट्ससाठी दरवर्षी प्रशासकीय आणि तांत्रिक पदे निघतात.

सरकारी नोकऱ्यांशिवाय खाजगी क्षेत्रातही (प्रायवेट सेक्टर) ॲग्रीकल्चर प्रोफेशनल्सची प्रचंड मागणी आहे. देश-विदेशातील मोठ्या फर्टिलायझर कंपन्या, बियाणे उत्पादक कंपन्या आणि कीटकनाशके बनवणाऱ्या फर्म्स ॲग्रीकल्चर ग्रॅज्युएट्सना सेल्स एक्झिक्युटिव्ह, रिसर्च असोसिएट आणि क्वालिटी अ‍ॅश्युरन्स ऑफिसर म्हणून हायर करतात. याशिवाय फूड प्रोसेसिंग इंडस्ट्रीज, डेअरी फार्म्स, कोल्ड स्टोरेज चेन आणि अ‍ॅग्रो-केमिकल इंडस्ट्रीजमध्येही चांगल्या सॅलरी पॅकेजवर काम करण्याची संधी मिळते.

CA Course Fees 2026: CA होण्यासाठी एकूण किती खर्च येतो? फाऊंडेशनपासून फायनलपर्यंतचे संपूर्ण फी स्ट्रक्चर वाचा एका क्लिकवर

संशोधन (रिसर्च) आणि व्यवसायाच्या क्षेत्रात शानदार भविष्य:

जर तुमची आवड अभ्यास आणि संशोधनात असेल, तर तुम्ही बी.एस्सी. नंतर एम.एस्सी. आणि पीएचडी करून कृषी वैज्ञानिक बनू शकता. भारतीय कृषी अनुसंधान परिषदेअंतर्गत येणाऱ्या विविध रिसर्च सेंटर्स आणि कृषी विज्ञान केंद्रांमध्ये वैज्ञानिक आणि प्राध्यापकांची मोठी आवश्यकता असते.

दुसऱ्या बाजूला, या क्षेत्रात स्वतःचा स्टार्टअप सुरू करण्याचीही संधी आहे. केंद्र सरकारच्या कृषी क्लिनिक आणि कृषी व्यवसाय केंद्र यांसारख्या योजनांच्या मदतीने तरुण स्वतःची सॉयल टेस्टिंग लैब (माती परीक्षण प्रयोगशाळा), ऑरगॅनिक फार्मिंग कन्सल्टन्सी किंवा अ‍ॅग्रो-टुरिझमचा व्यवसाय सुरू करून भरघोस कमाई करू शकतात.