मंगळवार, 10 नोव्हेंबर 2026
(फोटो सौजन्य-सोशल मीडिया)
Gen Z पिढी आपला मूड सुधारण्यासाठी भडक रंगांचे कपडे घालत आहे. यामुळे त्यांना कामाचा ताण, दबाव यांचा सामना करणं अधिक सोपं होतं, ज्याला ‘डोपामाइन ड्रेसिंग’ असेही म्हटले जाते. उदाहरणार्थ, समजा तुम्ही सोमवारी ऑफिसमध्ये काम करत आहात आणि रोजच्या कामाच्या वेळापत्रकामुळे कंटाळले आहात, पण अचानक तुम्ही गडद गुलाबी रंगाचा ब्लेझर घालता आणि तुमचा मूड सुधारतो… आजची पिढी हेच करत आहे.
आजच्या तणावपूर्ण आणि कंटाळवाण्या कामाच्या वातावरणात, Gen Z आनंदाची वाट पाहत नाही, तर त्याऐवजी स्वतःच्या मार्गाने आनंद शोधण्याचा प्रयत्न करते. त्यांच्यासाठी, चांगले कपडे घालणे हे केवळ फॅशन किंवा बॉसला प्रभावित करण्यापुरते मर्यादित नाही, तर त्यांच्या दैनंदिन कामाचा ताण आणि मीटिंग्जचा सामना करण्याचा एक मार्ग आहे. ‘डोपामाइन ड्रेसिंग’, म्हणजेच चमकदार, आनंदी रंगांचे कपडे घालणे, हा एक नवीन ट्रेंड बनला आहे. असे कपडे घालून ते आपला मूड सुधारण्याचा प्रयत्न करतात. आता प्रश्न असा आहे कीः पिवळ्या किंवा लाल रंगासारखे चमकदार कपडे घातल्याने खरोखरच मूड सुधारतो का?
डोपामाइन ड्रेसिंग हा एक फॅशन ट्रेंड आहे, ज्यामध्ये लोक आपला मूड, ऊर्जा आणि आत्मविश्वास वाढवण्यासाठी मुद्दाम चमकदार आणि आकर्षक रंगाचे स्टाईलचे कपडे घालतात. लोक समाजासाठी नव्हे, तर स्वतःच्या आनंदासाठी कपडे घालतात. जेन Z मूड सुधारण्यासाठी हा ट्रेंड वापरत आहे आणि रंगीबेरंगी, अनोखे कपडे घातल्याने त्यांना बरं वाटतंय. हे आता केवळ एक फॅशन स्टेटमेंट राहिलेले नाही, तर कंटाळवाण्या दिवसांमध्ये स्वतःला आनंदित करण्याचा एक मार्ग बनला आहे.
इंटरनॅशनल जर्नल ऑफ नॉव्हेल रिसर्च अँड डेव्हलपमेंट (INJMRD) च्या एका अहवालानुसार, चांगले कपडे घालणे हा ताण, कंटाळा आणि भावनिक अस्वस्थतेचा सामना करण्याचा एक मार्ग बनला आहे. निशिता सिन्हा, एक २४ वर्षीय पत्रकार, सांगते की जेव्हा ती चांगले कपडे घालते, तेव्हा तिचा मूड चांगला असतो आणि ती रोजच्यापेक्षा जास्त काम करू शकते. जर तिने तसे केलं नाही, तर तिला आळसपणा येतो. शिवाय, चांगले कपडे घातल्याने आत्मविश्वास आणि आत्मसन्मान वाढतो, मूड सुधारतो आणि व्यक्तीला स्वतःला अधिक चांगल्या प्रकारे व्यक्त करता येतं.
यामुळे लोकांना धावपळीच्या जीवनातही अधिक आरामदायक असल्यासारखे वाटते. खुशबू जैन, एक २७ वर्षीय प्रॉडक्ट डिझायनर, म्हणाली की तिच्या कपड्यांवर तिचा मूड अवलंबून असतो. चांगले कपडे घातल्याने तिला बरे वाटते आणि तिला ऑफिसला जायला मोठा उत्साह असतो. EPRA इंटरनॅशनल जर्नल ऑफ मल्टीडिसिप्लिनरी रिसर्चमध्ये प्रकाशित झालेल्या एका अहवालात असेही म्हटले आहे की बोल्ड रंगांचे कपडे घातल्याने मूड चांगला राहतो, ताण कमी होतो आणि सकारात्मक विचार वाढतात. परिणामी, Gen Z पिढी कामाच्या ताणाचा सामना करण्यासाठी रंगीबेरंगी कपड्यांचा वापर करत आहे. दरम्यान, २५ वर्षीय डिझायनर आरिया वर्मा सांगते की, चांगले कपडे घातल्याने तिचा आत्मविश्वास वाढतो आणि हलके किंवा पेस्टल रंग परिधान केल्याने तिचे मन शांत राहते.
जनरेटिव्ह एआय टेक लीड असलेले २५ वर्षीय बिलाल सानी म्हणतात की, डोपामाइनमुळे मिळणारे चांगले कपडे लोकांना आत्मविश्वास देतात आणि तणाव कमी करतात, पण जेन-झेडसाठी मात्र ही गोष्ट हळूहळू स्वतःच एक तणाव बनत चालली आहे. ज्या गोष्टीमुळे एकेकाळी आनंद मिळायचा, ती आता एक प्रकारची अपेक्षा बनत चालली आहे. चांगले वाटावे म्हणून चांगले कपडे घालणे ही आता केवळ एक निवड राहिलेली नाही, तर ती एक गरज बनली आहे. लोक हे थेटपणे बोलत नसतील, पण कामाच्या ठिकाणी, विशेषतः ग्राहक आणि वरिष्ठांमध्ये हे नक्कीच जाणवते. तुम्ही नेहमी चांगले आणि व्यावसायिक दिसावे अशी लोकांची अपेक्षा असते. पण जर कोणी व्यवस्थित कपडे घातले नसतील, तर ते लगेच लक्षात येते. यामुळे, जेन-Z त्यांच्या दिसण्याबद्दल अधिक जागरूक झाली आहे. ते व्यावसायिक दिसतात की नाही याचा विचार करतात. आता केवळ चांगले दिसणारे कपडे घालण्यावर लक्ष केंद्रित नाही, तर आरामदायक आणि कामासाठी योग्य वाटणाऱ्या कपड्यांवर लक्ष केंद्रित आहे.
कामाच्या ठिकाणी एक प्रकारचा शांत दबाव असतो, जिथे लोकांचा पेहराव केवळ त्यांची शैलीच नव्हे, तर त्यांची व्यावसायिक प्रतिमादेखील दर्शवतो. ‘युरोपियन जर्नल ऑफ वर्क अँड ऑर्गनायझेशनल सायकॉलॉजी’च्या २०२६ च्या अहवालानुसार, कपडे हे एखाद्या व्यक्तीची कार्यक्षमता, जबाबदारी आणि व्यावसायिकता दर्शवण्याचे एक माध्यम आहे. लोक अनेकदा एखाद्या व्यक्तीच्या कपड्यांवरून त्याच्या क्षमता आणि वर्तनाबद्दल मत ठरवतात. त्यामुळे, योग्य आणि व्यावसायिक पेहराव करणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. मानसशास्त्रज्ञ प्रिया वॉरिक यांच्या मते, लोक अनेकदा एखाद्या व्यक्तीच्या व्यावसायिकतेचा अंदाज त्याच्या कपड्यांवरून लावतात. काही ठिकाणी अनौपचारिक कपडे स्वीकारार्ह असले तरी, कॉर्पोरेट वातावरणात योग्य पेहराव करणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे, कारण त्यामुळे तुमचे काम गांभीर्याने घेतले जाईल याची खात्री होते. त्या पुढे म्हणतात की, कॉर्पोरेट पेहरावात कोणताही बदल झालेला नाही; काळानुसार त्यात फक्त काही बदल झाले आहेत. त्यामुळे, आज, विशेषतः ‘जनरेशन झेड’साठी, कपडे हे केवळ परिधान करण्याची साधन नसून, स्वतःबद्दल चांगले वाटण्याचा, चांगली कामगिरी करण्याचा आणि गर्दीत वेगळे दिसण्याचा एक मार्ग बनले आहेत.
