सेफ्टी पिनमध्ये असलेलं छोटंसं छिद्र कशासाठी? उत्तर जाणून तुम्हालाही वाटेल आश्चर्य

सेफ्टी पिन ही लहान दिसणारी पण रोजच्या आयुष्यात खूप उपयोगी वस्तू आहे. मात्र तिच्या खालच्या बाजूला असलेलं छोटंसं गोल छिद्र का असतं, यामागे एक महत्त्वाचं वैज्ञानिक कारण दडलं आहे.

• सेफ्टी पिनचा आपण प्रत्येकाने कधी ना कधी केला असेल.
• याच्या खाली असलेलं छिद्र कशासाठी असतं ते तुम्हाला माहिती आहे का?
• यामागे एक महत्त्वाचं कारण दडलेलं आहे.

आपल्या जीवनात काही गोष्टी अशा असतात ज्या लहान असल्या तरी त्यांची मोठी मदत आपल्याला होत असते. कपडे जोडण्यापासून ते अगदी आपत्कालीन जुगाडापर्यंत, प्रत्येक घरात हमखास आढळणारी वस्तू म्हणजे ‘सेफ्टी पिन’. लहान दिसणारी ही पिन अनेक प्रकारे आपल्या कामी येते. आपण सर्वांनीच ती वापरली आहे; पण तुम्ही कधी विचार केला आहे का की, सेफ्टी पिनच्या खालच्या बाजूला असणारे छोटेसे गोल छिद्र कोणत्या कामी येते किंवा हे छिद्र नक्की का बनवलं असेल? आम्ही तुम्हाला सांगतो की, हे छिद्र केवळ डिझाईनचा भाग नसून, त्यामागे एक महत्त्वाचे वैज्ञानिक कारण दडलेले आहे. चला याविषयी सविस्तर जाणून घेऊया.

मासिक पाळीच्या वेळी येणाऱ्या रक्ताद्वारे समजून येतात ‘हे’ आजार, महिलांनी जाणून घ्या ही महत्त्वाची माहिती

कारण काय आहे

सेफ्टी पिनला खालच्या बाजूला तार गोल फिरवून एक ‘कॉईल’ तयार केलेली असते. हेच छिद्र स्प्रिंगसारखे काम करते. या स्प्रिंगमुळे पिनच्या टोकाला योग्य अँगल आणि ताण मिळतो. हा ताणच पिनच्या अणकुचीदार टोकाला लॉकच्या आत घट्ट पकडून ठेवण्यास मदत करतो. पिन उघडू नये यासाठी सुरक्षेच्या कारणास्तव सेल्फी पिनला हे छिद्र करण्यात आलेलं असत.

जगातील सर्वात Cheapest Country, इथे भारतातील गरीब व्यक्तीही बनेल करोडपती; देशापासून किती लांब आहे ते जाणून घ्या

इतिहास काय सांगतो

• सेफ्टी पिनचा वापर काही आजचा नाही. प्राचीन काळी लेटिन भाषेत याला ‘फिबुला’ म्हटले जाई. असे मानले जाते की, कांस्य युगात युरोपमध्ये कपडे शरीरावर टिकवून ठेवण्यासाठी याचा वापर सुरू झाला होता, मात्र, त्या काळातील पिन्सची रचना आजच्यापेक्षा वेगळी आणि गुंतागुंतीची होती.
• आज आपण जी संप्रिंगवाली सेफ्टी पिन वापरतो, तिचा शोध १८४९ मध्ये वॉल्टर हंट यांनी लावला. त्यांनी एकाच तारेला अशा प्रकारे वळवले की, त्यातून संध्रिग मेकॅनिझम तयार झाले. यापूर्वी उत्तर युरोपमध्ये दोन वेगवेगळ्या भागांपासून पिन बनवली जात असे, ज्यामध्ये सप्रिंग नसायचे.
• हंट यांच्या डिझाईनमुळे पिन वापरणे सोपे आणि सुरक्षित झाले. उत्तर युरोपात पिनमध्ये संप्रग नसायचे, फक्त एका छिद्रात दुसरे टोया अडकवले जाई. मध्य युरोपमध्ये एकाच तारेपासून पिन बनवली जाई, जी आजच्या पिनशी मिळतीजुळती होती.

डिस्क्लेमर: हे नवराष्ट्र वृत्तपत्राचे स्वयंचलित न्यूज फीड आहे. ते navarashtra.com च्या कर्मचाऱ्यांनी संपादित केलेले नाही.