रविवार, 8 नोव्हेंबर 2026
Diwali : जिथे अंत्यविधीनंतर कोणी थांबत नाही, तिथेच गायकवाड कुटुंबाची साजरी होते दिवाळी!
मराठी संस्कृतीतील सर्वात मोठा आणि आनंदाचा सण मानली जाणारी दिवाळी (Diwali) सध्या सर्वत्र मोठ्या उत्साहात, रोषणाईत आणि फटाक्यांच्या आतषबाजीत साजरी होत आहे. मात्र, दुसरीकडे अहिल्यानगर जिल्ह्यातील शेवगाव तालुक्यातील एका स्मशानभूमीत वास्तव्यास असलेल्या गायकवाड कुटुंबाच्या आयुष्यात मात्र गरिबीचा अंधार कायम असून अत्यंत साध्या आणि संघर्षमय वातावरणात त्यांची दिवाळी साजरी होत आहे.
स्मशानभूमी म्हटलं की, अंत्यविधी आटोपल्यानंतर सर्वसामान्य माणूस तिथं क्षणभरही थांबत नाही. स्मशानभूमीच्या नावानेच अनेकांच्या मनात एक अनामिक भीती निर्माण होते. मात्र, याच भयभीत करणाऱ्या आणि लोक वाटेलाही न जाणाऱ्या स्मशानभूमीत अनिल गायकवाड हे आपल्या संपूर्ण कुटुंबासह गेल्या अनेक वर्षांपासून वास्तव्यास आहेत.
Diwali : रुग्णालयाच्या आवारातही फुलवला दिवाळीचा आनंद; 400 जणांना फराळ, 75 महिलांना साड्या
अनिल गायकवाड यांनी या स्मशानभूमीत राहायला आल्यापासून या परिसराची संपूर्ण देखरेख आणि निगा राखण्याची जबाबदारी स्वतःच्या खांद्यावर घेतली आहे. पूर्वी अत्यंत उपेक्षित आणि दुर्लक्षित असलेल्या या स्मशानभूमीची अहोरात्र स्वच्छता राखून त्यांनी या परिसराचा पूर्णतः कायापलट केला आहे. दुःखाच्या प्रसंगी मृतदेहावर अंत्यसंस्कार करण्यासाठी येणाऱ्या नातेवाईकांना त्रास होऊ नये, यासाठी स्मशानभूमीचा परिसर नेहमी नीटनेटका आणि स्वच्छ ठेवण्याचे काम ते अत्यंत प्रामाणिकपणे करत आहेत.
स्मशानभूमीची प्रामाणिकपणे सेवा करूनही त्या बदल्यात गायकवाड यांना मिळणारे उत्पन्न अत्यंत तुटपुंजे आहे. स्मशानभूमीत मिळणाऱ्या मजुरीवर आणि मिळणाऱ्या किरकोळ मानधनावर त्यांना आपल्या कुटुंबाचा उदरनिर्वाह चालवावा लागतो. आर्थिक परिस्थिती अतिशय बेताची असल्याने दोन वेळच्या अन्नाची भ्रांत असलेल्या या कुटुंबासाठी दिवाळीसारख्या मोठ्या सणाचा आनंद घेणे हे एका स्वप्नासारखे झाले आहे. सर्वत्र दिव्यांचा प्रकाश आणि आनंदाचे वातावरण असताना, गायकवाड कुटुंबाच्या घरात मात्र गरिबीची झळ स्पष्ट दिसत आहे.
अनिल गायकवाड आणि त्यांच्या कुटुंबाचा हा खडतर संघर्ष आणि बिकट आर्थिक परिस्थिती लक्षात घेता, स्थानिक नागरिकांनी, सामाजिक संस्थांनी आणि दानशूर व्यक्तींनी पुढे येऊन या कुटुंबाला सढळ हाताने मदत करावी, असे आवाहन केले जात आहे. समाजातील संवेदनशील नागरिकांच्या एका छोट्याशा मदतीचा हात गायकवाड कुटुंबाच्या आयुष्यात आशेचा किरण आणू शकतो आणि त्यांचीही दिवाळी खऱ्या अर्थाने गोड आणि प्रकाशमय होऊ शकते.
Ans: अहिल्यानगर जिल्ह्यातील शेवगाव तालुक्यातील एका स्मशानभूमीत हे कुटुंब अनेक वर्षांपासून वास्तव्यास आहे.
Ans: अनिल गायकवाड स्मशानभूमीची स्वच्छता आणि देखभाल करण्याचे काम करतात.
Ans: स्मशानभूमीतील मजुरी आणि मिळणाऱ्या किरकोळ मानधनावर कुटुंबाचा उदरनिर्वाह चालतो.
