गुरुवार, 12 नोव्हेंबर 2026
देशाच्या North East भागात जाऊन तिथे कुणी स्थानिक स्वतःला Chutia म्हणत असेल तर अचानक चकित होऊ नका. कारण तिथे हे नाव प्रतिष्ठेचे आहे. त्या भागात प्राचीन काळात Chutia नावाची प्रसिद्ध अशी राजवट होती. त्यामुळे त्या भागात अनेक समुदायांमध्ये Chutia हा शब्द प्रतिष्ठेचा बनला आहे. Chutia राजघराण्याच्या उत्पत्तीबाबत अनेक दंतकथा आहेत, परंतु त्यांचा ऐतिहासिक आधार मर्यादित आहे. काही बुरंजी (इतिहासवह्या) व ताम्रपटांमधून सत्यनारायण, धर्मनारायण आणि दुरलभनारायण या राजांचा उल्लेख सापडतो.
आसामचा Chutia साम्राज्य आणि त्यांचा इतिहास. (फोटो सौजन्य - Social Media)
Chutia (सदिया) राज्य हे मध्ययुगीन काळात सध्याच्या आसाममधील सदिया परिसरात व अरुणाचल प्रदेशाच्या लगतच्या भागांत स्थापन झाले होते. या राज्याचा विस्तार लखीमपूर, धेमाजी, तिनसुकिया व काही प्रमाणात डिब्रूगड जिल्ह्यांपर्यंत होता.
Chutia राज्य १४व्या शतकाच्या उत्तरार्धात प्रमुखतेने उदयास आले आणि १५२४ साली अहोम राजवटीने युद्धांतून ते जिंकले. त्यानंतर सदिया खावा गोहाईन या अहोम प्रशासकीय पदाखाली ते क्षेत्र आले.
Chutia राज्य हे त्या काळातील सर्वात प्रगत राज्यांपैकी एक होते. तेथे कृषी, व्यापारी व्यवस्था, संस्कृतीकरण (संस्कृतायन), व ग्रामीण उद्योगधंदे बळकट होते. अहोमांनी ते राज्य जिंकल्यानंतर तांदळाच्या ओलसर शेतीसाठी त्या जमिनींचे पुनर्वसन केले.
Chutia राजघराण्यावर वैष्णव ब्राह्मणांचा प्रभाव होता, पण त्यांनी स्थानिक देवता ‘दिक्करवासिनी’ (तम्रेश्वरी/केचाई-खाती) यांचीही पूजा चालू ठेवली, जी आदिवासी किंवा बौद्ध प्रभावाखाली होती. या देवतेच्या पूजेसाठी देओरी पुजारी होते, जे ब्राह्मण नसले तरी प्रतिष्ठित होते.
Chutia लोक हे असाममध्ये तोफ व बंदुका वापरणारे पहिले लोक होते, असे मानले जाते. अहोमांनी त्यांच्या पराभवानंतर हजारो लोहारांना राजधानीत नेऊन शस्त्रास्त्र व तोफा बनवण्याचे कार्य सुरू केले. हिलोई व मोठ्या तोफा (बोरटोप) मिळाल्याचा उल्लेख आहे.
