India Bangladesh News: बांगलादेशला भारतासोबत ‘असा’ घ्यायचा होता बदला; दिल्ली अजूनही धोक्यात

खालिदा झिया यांच्या काळात भारताच्या बांगलादेशशी असलेल्या संबंधांमध्ये बिघाड झाला आहे. मोहम्मद युनूस यांच्या नेतृत्वाखाली बांगलादेशात अंतरिम सरकार स्थापन झाल्यापासून अशाच परिस्थिती उद्भवत आहेत.

नवी दिल्ली : भारत आणि बांगलादेश यांच्यातील संबंध गेल्या काही दशकांमध्ये अनेक चढ-उतार पाहत आले आहेत. विशेषतः २००९ पूर्वीच्या काळात, जेव्हा बांगलादेशात बीएनपीच्या अध्यक्षा बेगम खालिदा झिया यांच्या सरकारची सत्ता होती, तेव्हा या संबंधांमध्ये मोठी तणावाची स्थिती होती. त्या काळात बांगलादेशातील भूमीचा वापर करून भारताविरोधात दहशतवादी कारवाया घडवून आणल्या जात होत्या, असा धक्कादायक दावा भारताच्या माजी उच्चायुक्त वीणा सिक्री यांनी केला आहे.

बांगलादेशातून भारताला असलेल्या धोक्याची पार्श्वभूमी

२००९ पूर्वी बांगलादेशात अस्थिरता होती आणि त्या काळात पाकिस्तानपुरस्कृत दहशतवादी भारताच्या ईशान्येकडील राज्यांमध्ये हल्ले करत होते. माजी राजनयिक वीणा सिक्री यांच्या मते, त्या काळात भारतविरोधी गटांना बांगलादेशातून मदत मिळत होती. विशेषतः, खालिदा झिया यांच्या सत्ताकाळात बांगलादेशातील दहशतवादी गटांना खुलेआम समर्थन मिळत होते आणि भारताच्या अनेक सीमावर्ती भागात घातपात घडवले जात होते.

वीणा सिक्री यांनी स्पष्ट केले की, “त्या काळात भारताला मोठा धोका निर्माण झाला होता. बांगलादेशातील दहशतवादी गटांना पाकिस्तानचा पाठिंबा होता आणि हे सर्व बांगलादेश सरकारच्या संमतीने सुरू होते. यामुळे भारताच्या राष्ट्रीय सुरक्षेस मोठे आव्हान निर्माण झाले होते.”

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : ‘तर आम्ही गाझामध्ये नरकाचे दरवाजे उघडू…’ नेतान्याहूंची हमासला कठोर चेतावणी

शेख हसीना यांच्या सत्ताकाळातील सकारात्मक बदल

२००९ मध्ये शेख हसीना यांच्या नेतृत्वाखाली अवामी लीग सरकार सत्तेत आल्यानंतर भारत-बांगलादेश संबंधांमध्ये सुधारणा होण्यास सुरुवात झाली. त्यांच्या सरकारने कट्टरवादाविरोधात कठोर पावले उचलली आणि दहशतवाद्यांवर कारवाई सुरू केली. यामुळे भारताच्या ईशान्य भागात होणाऱ्या घातपाती घटनांमध्ये मोठी घट झाली.

शेख हसीना यांच्या नेतृत्वाखाली भारत आणि बांगलादेश यांनी अनेक द्विपक्षीय करार केले, ज्यामुळे आर्थिक विकास आणि सीमावर्ती भागातील सुरक्षेत लक्षणीय सुधारणा झाली. भारताने देखील बांगलादेशाच्या पायाभूत सुविधा विकासासाठी मदत केली आणि दोन्ही देशांमध्ये व्यापारवृद्धी झाली.

आताच्या परिस्थितीबाबत चिंता

माजी उच्चायुक्त वीणा सिक्री यांच्या मते, सध्या बांगलादेशमध्ये पुन्हा अस्थिरतेचे वातावरण निर्माण होत आहे. शेख हसीना सरकार गेल्यानंतर बांगलादेशातील राजकीय परिस्थिती वेगाने बदलत आहे, आणि त्यामुळे भारताच्या सुरक्षेवर पुन्हा प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे.

त्यांनी इशारा दिला की, “पुढील सहा महिन्यांत आंतरराष्ट्रीय पातळीवर चर्चा करून परिस्थिती नियंत्रणात आणणे गरजेचे आहे. अन्यथा, स्थिती हाताबाहेर जाऊ शकते.”

भारताला संभाव्य धोका आणि उपाययोजना

भारत-बांगलादेश सीमेवर सध्या वाढत्या तणावामुळे भारत सरकारही सतर्क झाले आहे. बांगलादेशातील अस्थिरतेमुळे भारतात निर्वासितांचे लोंढे वाढण्याची शक्यता असल्यामुळे, भारत सरकारने या परिस्थितीवर गांभीर्याने विचार करण्याची गरज आहे. वीणा सिक्री यांनी भारत सरकारला सुचवले की, “निर्वासित म्हणून भारतात येऊ इच्छिणाऱ्यांना आश्रय देण्याचा विचार करावा.”

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : बाबा वेंगानंतर न्यूटननेही केली होती जगाच्या अंताची भविष्यवाणी, पाहा ‘कुठे’ लिहिले आहे विनाशाबद्दल?

निष्कर्ष

भारत आणि बांगलादेश यांच्यातील संबंध गेल्या काही दशकांत प्रचंड बदलले आहेत. २००९ पूर्वीच्या अस्थिरतेच्या काळानंतर, शेख हसीना यांच्या नेतृत्वाखाली परिस्थिती सुधारली. मात्र, सध्याच्या राजकीय घडामोडींमुळे पुन्हा तणाव वाढण्याची चिन्हे दिसत आहेत. भारताने या परिस्थितीकडे बारकाईने लक्ष ठेवण्याची आवश्यकता असून, दोन्ही देशांमधील शांतता आणि स्थैर्य टिकवण्यासाठी आवश्यक ती धोरणे आखण्याची गरज आहे.