Felix Finkbeiner : एका चॉकलेटने लावली 1 कोटी झाडे; जर्मनीतील ‘या’ शाळकरी मुलाने कशी घडवून आणली जगभरात वृक्षारोपणाची महाक्रांती?

Felix Finkbeiner : २००७ साली, एका ९ वर्षांच्या मुलाने त्याच्या शाळेच्या आवारात एक झाड लावले. शाळेतील एक गृहपाठ म्हणून सुरू झालेली ही गोष्ट आता एका जागतिक वन चळवळीत रूपांतरित झाली आहे आणि तिने जगासमोर एक आदर्श ठेवला आहे.

• गृहपाठातून एका मोठ्या चळवळीची सुरुवात
• जागतिक नेटवर्क आणि निधी उभारणी
• पर्यावरण संवर्धनाचा वैज्ञानिक दृष्टिकोन

जागतिक हवामान बदल (Climate Change) आणि वाढत्या तापमानामुळे संपूर्ण जग चिंतेत असताना, एका शाळकरी मुलाने दाखवलेल्या मार्गाने जगासमोर पर्यावरणाचा एक नवा आदर्श निर्माण केला आहे. २००७ मध्ये जर्मनीतील अवघ्या नऊ वर्षांच्या फेलिक्स फिंकबाइनर या चौथ्या इयत्तेत शिकणाऱ्या मुलाने शाळेतील आवारात लावलेले एक छोटेसे रोप आज जगातील सर्वात मोठ्या पर्यावरण चळवळींपैकी एक बनले आहे. एका सामान्य शालेय अभ्यासातून (Homework Project) सुरू झालेल्या या कल्पनेने आज जगभरातील तरुणांना आणि विविध देशांना एकत्र आणत एक ट्रिलियन (१० खर्व) झाडे लावण्याचे महाकाय ध्येय डोळ्यांसमोर ठेवले आहे. (Felix Finkbeiner)

या सर्व प्रवासाची सुरुवात जानेवारी २००७ मध्ये झाली. फेलिक्सला शाळेत हवामान बदलावर एक सादरीकरण (Presentation) करायचे होते. त्यासाठी माहिती गोळा करत असताना त्याला केनियातील प्रसिद्ध पर्यावरणवादी केनियाच्या नोबेल विजेत्या वांगारी माथाई (Wangari Maathai) यांच्या ‘ग्रीन बेल्ट मूव्हमेंट’बद्दल माहिती मिळाली. माथाई यांच्या चळवळीने केनियातील महिलांना संघटित करून तब्बल ३ कोटी झाडे लावली होती. या प्रेरणेतूनच फेलिक्सने आपले सादरीकरण संपवताना एक धाडसी विचार मांडला “जगातील प्रत्येक देशातील मुलांनी एकत्र येऊन आपापल्या देशात १० लाख झाडे लावली पाहिजेत.”

शाळेबाहेरील पहिल्या रोपापासून ते संयुक्त राष्ट्रांच्या महासभेपर्यंत

आपल्या सादरीकरणानंतर २८ मार्च २००७ रोजी फेलिक्सने वर्गमित्रांच्या मदतीने शाळेच्या आवारात पहिले झाड लावले आणि ‘प्लांट-फॉर-द-प्लॅनेट’ (Plant-for-the-Planet) या ऐतिहासिक चळवळीचा पाया घातला. संयुक्त राष्ट्र पर्यावरण उपक्रमाच्या (UNEP) पाठिंब्यामुळे या मोहिमेला अभूतपूर्व गती मिळाली. अवघ्या तीन वर्षांत, म्हणजे २०१० पर्यंत, एकट्या जर्मनीमध्येच या मोहिमेअंतर्गत १० लाखवे झाड लावून एका मोठ्या टप्प्याची नोंद करण्यात आली.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा :  Plague Alert: ‘हे एक बायोवेपण…’ रशियातील ‘त्या’ घटनेवर ट्रम्प यांचे मोठे विधान; WHO कडून स्पष्टीकरणाची मागणी

फेलिक्सचे हे कार्य केवळ झाडे लावण्यापुरते मर्यादित राहिले नाही. वयाच्या अवघ्या १३ व्या वर्षी या मुलाने संयुक्त राष्ट्रांच्या (UN) महासभेत जगातील बड्या नेत्यांसमोर भाषण देऊन हवामान बदलावर त्वरित पावले उचलण्याचे आवाहन केले. आज वीस वर्षांनंतरही ही संस्था मेक्सिको, घाना, स्पेन यांसारख्या अनेक देशांत प्रत्यक्ष वृक्षारोपण आणि संवर्धनाचे मोठे प्रकल्प चालवत आहे. ‘प्लांट-फॉर-द-प्लॅनेट’ने स्वतःच्या प्रकल्पांतर्गत ३६ दशलक्षाहून अधिक झाडे लावली असून, त्यांच्या डिजिटल प्लॅटफॉर्मद्वारे जगभरातील ११० दशलक्षाहून अधिक वृक्षांच्या रोपणासाठी निधी उपलब्ध करून दिला आहे.