
Donald Trump Republican Party Rebellion Joe Gruters vs KC Crosbie RNC
अमेरिकेच्या नुकत्याच पार पडलेल्या मध्यावधी निवडणुकांमध्ये (Midterm Elections) राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प (Donald Trump)यांच्या रिपब्लिकन पक्षाला अत्यंत निराशाजनक पराभवाचा सामना करावा लागला आहे. गेल्या एका पिढीतील हा पक्षाचा सर्वात खराब निकाल मानला जात असून, या पराभवाचे पडसाद आता थेट पक्षाच्या अंतर्गत राजकारणात उमटू लागले आहेत. ट्रम्प यांच्या नेतृत्वाखालील रिपब्लिकन पक्षात सध्या मोठी बंडखोरी उफाळून आली असून, पक्षाच्या सर्वोच्च संघटनात्मक समितीचे म्हणजेच रिपब्लिकन नॅशनल कमिटीचे (RNC) अध्यक्ष जो ग्रुटर्स (Joe Gruters) यांना पदावरून हटवण्याची जोरदार मागणी केली जात आहे. विशेष म्हणजे, जो ग्रुटर्स हे स्वतः डोनाल्ड ट्रम्प यांचे अत्यंत विश्वासू आणि जवळचे सहकारी मानले जातात, त्यामुळे हा वाद थेट ट्रम्प यांच्या वर्चस्वालाच आव्हान देणारा ठरला आहे.
सध्या रिपब्लिकन पक्षातील अंतर्गत कलह इतका टोकाला गेला आहे की, पक्षाचे विविध गट एकमेकांविरुद्धचे गोपनीय ईमेल आणि अंतर्गत माहिती जाहीरपणे फोडत आहेत. या राजकीय रणधुमाळीत परिस्थिती हाताबाहेर जाऊ नये यासाठी आता खुद्द व्हाईट हाऊसने आक्रमक पवित्रा घेतला आहे. सूत्रांनी दिलेल्या माहितीनुसार, व्हाईट हाऊसने बंडखोर नेत्यांना थेट धमकीवजा इशारा दिला आहे की, जर त्यांनी आपली बंडखोरी थांबवली नाही आणि पक्षाच्या निर्णयाविरोधात गेले, तर त्यांना निवडणुकीसाठी मिळणारा पक्षाचा आर्थिक पाठिंबा आणि देणगी संकलनाची मदत पूर्णपणे बंद केली जाईल.
रिपब्लिकन पक्षातील असंतुष्ट नेत्यांनी केवळ निवडणुकीतील पराभवावरच बोट ठेवलेले नाही, तर जो ग्रुटर्स यांच्या कार्यकाळातील आर्थिक व्यवहारांच्या ‘फॉरेन्सिक ऑडिट’ची म्हणजेच सखोल चौकशीची मागणी लावून धरली आहे. पक्षाच्या निधीचा गैरवापर झाल्याचा आरोप करत काही नेत्यांनी खर्चाच्या तपशीलावर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले आहे. यामध्ये प्रामुख्याने राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प, उपराष्ट्रपती जे.डी. व्हान्स (JD Vance) आणि माजी प्रेस सेक्रेटरी कॅरोलिन लेविट (Karoline Leavitt) यांच्या केस आणि मेकअपच्या (Hair and Makeup) सेवांवर पक्षाच्या तिजोरीतून करण्यात आलेल्या खर्चाचा समावेश आहे.
याशिवाय, ट्रम्प यांच्या माजी चीफ ऑफ स्टाफ सुझी वाइल्स (Susie Wiles) यांची मुलगी कॅरोलिन वाइल्स (Caroline Wiles) हिला पक्षात सल्लागार म्हणून नियुक्त करण्याच्या निर्णयावरही अनेक सदस्यांनी तीव्र नाराजी व्यक्त केली आहे. निवडणूक प्रचारात मोठा निधी उपलब्ध असूनही पक्षाने सिनेट आणि हाऊस ऑफ रिप्रेझेंटेटिव्ह्ज या दोन्ही सभागृहांमध्ये जागा गमावल्यामुळे कार्यकर्त्यांमध्ये मोठा संताप आहे.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : US Iran war : ‘जॉर्ज बुश’ आणि ‘वॉशिंग्टन’नंतर आता ‘थिओडोर रुझवेल्ट’ही मध्य-पूर्वेच्या रणांगणात; अमेरिकेच्या या पावलाचा अर्थ काय?
जो ग्रुटर्स यांच्याविरोधातील या मोहिमेचे नेतृत्व RNC च्या दुसऱ्या क्रमांकाच्या सर्वोच्च अधिकारी आणि केंटकी येथील प्रभावशाली नेत्या केसी क्रॉस्बी (KC Crosbie) करत आहेत. विशेष म्हणजे, क्रॉस्बी या स्वतः ट्रम्प यांच्या ‘मॅगा’ (MAGA) धोरणांच्या समर्थक आहेत. मात्र, ३ नोव्हेंबर रोजी झालेल्या निवडणुकीच्या निकालानंतर अवघ्या दोन दिवसांत, म्हणजे ५ नोव्हेंबर रोजी त्यांनी एक सडेतोड पत्र लिहून या पराभवाचे वर्णन “एक अत्यंत गंभीर धक्का” असे केले आणि पक्षाच्या कामकाजाचे प्रामाणिक पुनरावलोकन करण्याची मागणी केली.
क्रॉस्बी यांच्या या भूमिकेला देशभरातील अनेक बड्या नेत्यांचा पाठिंबा मिळू लागला आहे. टेनेसीचे RNC सदस्य ऑस्कर ब्रॉक यांनी स्पष्टपणे सांगितले की, पक्षाचे काम केवळ एका व्यक्तीचा विजय सुनिश्चित करणे नसून सर्व रिपब्लिकन उमेदवारांना निवडून आणणे हे आहे. व्हर्जिनियाच्या पॅटी लायमन यांनीही नेतृत्वात बदल न केल्यास ते पक्षाच्या मतदारांचा अपमान ठरेल, असा इशारा दिला आहे. ऱ्होड आयलंडच्या स्यू सिएन्की यांच्या मते, येत्या जानेवारी महिन्यात होणाऱ्या बैठकीत क्रॉस्बी यांना किमान १० राज्यांतील २० सदस्यांचा पाठिंबा सहज मिळू शकतो, जो अध्यक्षपदाची निवडणूक लढवण्यासाठी आवश्यक असलेला किमान आकडा आहे.
केसी क्रॉस्बी यांच्या या बंडखोरीच्या पत्रामुळे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प आणि व्हाईट हाऊसचे वरिष्ठ अधिकारी प्रचंड संतापले आहेत. आपल्याला कोणतीही पूर्वकल्पना न देता असे पत्र लिहिल्याबद्दल ट्रम्प यांनी नाराजी व्यक्त करत आपल्या ‘ट्रुथ सोशल’ (Truth Social) या प्लॅटफॉर्मवर एक मोठी पोस्ट लिहून जो ग्रुटर्स यांना आपला “संपूर्ण आणि बिनशर्त पाठिंबा” जाहीर केला. ट्रम्प यांनी ग्रुटर्स यांचा गौरव ‘MAGA योद्धा’ असा केला आहे.
तथापि, ग्रुटर्स यांच्या विरोधकांचे म्हणणे आहे की, ट्रम्प यांच्या पाठिंब्यानंतरही जमिनीवरचे वास्तव बदलत नाही. या निवडणुकीत टेक्सास, दक्षिण कॅरोलिना आणि मिसिसिपी यांसारख्या रिपब्लिकन पक्षाचे पारंपरिक बालेकिल्ले मानल्या जाणाऱ्या राज्यांमध्येही पक्षाला मोठा फटका बसला आहे. दुसरीकडे, मेन (Maine) राज्यातील RNC सदस्य लॉरेन लेपेज यांनी ग्रुटर्स यांची पाठराखण करताना सांगितले की, ग्रुटर्स यांच्याच रणनीतीमुळे त्यांचे वडील पॉल लेपेज यांना काँग्रेसची जागा जिंकता आली, जो या निवडणुकीतील एक दुर्मिळ सकारात्मक निकाल होता.
जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : AI Weapons : ‘कोण जगेल आणि कोण मरेल, हे यंत्रांनी ठरवू नये…’ एआय युद्धाच्या नियमांवर 128 देशांची मोठी खलबते
वाढत्या टीकेनंतर जो ग्रुटर्स यांनी आपल्यावरील सर्व आरोपांवर सविस्तर स्पष्टीकरण दिले आहे. ‘प्रेसिडेंट्स कप’ गोल्फ स्पर्धेदरम्यान पाहुण्यांच्या निवासावर आणि आदरातिथ्यावर २२,५०० डॉलर्स खर्च करण्यात आले होते, हे मान्य करतानाच त्यांनी सांगितले की या कार्यक्रमामुळे पक्षाला तब्बल २.५ दशलक्ष डॉलर्सची नवीन देणगी मिळाली आहे. तसेच, कॅरोलिन वाइल्स यांची नियुक्ती आपण केली नसून आपले पूर्ववर्ती मायकल व्हॉटली यांनी सहा महिन्यांच्या करारावर त्यांना घेतले होते आणि आपण अध्यक्ष होताच तो करार संपला, असे ग्रुटर्स यांनी स्पष्ट केले.
ट्रम्प, जे.डी. व्हान्स आणि कॅरोलिन लेविट यांच्या केस व मेकअपच्या खर्चाचे समर्थन करताना ग्रुटर्स म्हणाले की, या नेत्यांनी पक्षाच्या प्रचारासाठी आपला मौल्यवान वेळ दिला आणि या खर्चाचा भार सर्वसामान्य करदात्यांच्या म्हणजेच सरकारी तिजोरीवर पडू नये म्हणून पक्षाने तो उचलला. सध्या ग्रुटर्स फोनवरून सदस्यांची नाराजी दूर करण्याचा प्रयत्न करत आहेत. आता सर्वांचे लक्ष येत्या जानेवारी महिन्यात ॲरिझोना (Arizona) येथे होणाऱ्या RNC च्या हिवाळी अधिवेशनाकडे लागले आहे. या अधिवेशनात नवीन अध्यक्षांची निवड होणार असून, या लढतीचा थेट परिणाम २०२८ च्या अमेरिकन अध्यक्षीय निवडणुकीच्या तयारीवर होणार आहे.
Ans: अमेरिकेच्या मध्यावधी निवडणुकांमधील निराशाजनक पराभवानंतर रिपब्लिकन नॅशनल कमिटीचे (RNC) अध्यक्ष जो ग्रुटर्स यांना पदावरून हटवण्यासाठी आणि त्यांच्या कार्यकाळातील खर्चाच्या चौकशीसाठी पक्षातीलच एका गटाने बंड पुकारले आहे.
Ans: या बंडखोरीचे नेतृत्व RNC च्या दुसऱ्या क्रमांकाच्या अधिकारी केसी क्रॉस्बी करत आहेत, तर राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी जो ग्रुटर्स यांना 'MAGA योद्धा' म्हणत पूर्ण पाठिंबा दिला आहे आणि बंडखोरांना निधी बंद करण्याचा इशारा दिला आहे.
Ans: डोनाल्ड ट्रम्प, उपराष्ट्रपती जे.डी. व्हान्स आणि इतर अधिकाऱ्यांच्या केस व मेकअपवरील खर्च, गोल्फ स्पर्धेतील २२,५०० डॉलर्सचा खर्च आणि कॅरोलिन वाइल्स यांच्या नियुक्तीच्या निर्णयावर पक्षातील सदस्यांनी आक्षेप घेतला आहे.