‘भारत युद्ध भडकवणार नाही…’ पहलगाम हल्ल्यानंतर अमेरिकेच्या उपराष्ट्रपतींचा सल्ला, पाकिस्तानच्या भूमिकेवरही भाष्य

Pahalgam terror attack : जम्मू-काश्मीरमधील पहलगाम दहशतवादी हल्ल्यानंतर निर्माण झालेल्या तणावपूर्ण वातावरणात अमेरिकेचे उपराष्ट्रपती जेडी व्हान्स यांनी भारताला संयम राखण्याचा सल्ला दिला आहे. या हल्ल्यात २६ निरपराध नागरिकांचा मृत्यू झाला असून, बहुतांश मृत पर्यटक होते. या पार्श्वभूमीवर, व्हान्स यांनी भारताने या घटनेला उत्तर देताना प्रादेशिक संघर्ष भडकणार नाही याची काळजी घ्यावी, असे सूचित केले आहे. विशेष म्हणजे, हल्ल्याच्या वेळी जेडी व्हान्स स्वतः त्यांच्या कुटुंबासह भारत दौऱ्यावर होते, त्यामुळे या घटनेने त्यांना वैयक्तिकदृष्ट्या ही हादरवले. व्हान्स यांनी तत्काळ हल्ल्याचा तीव्र निषेध नोंदवला होता आणि दहशतवाद्यांविरोधात भारताच्या कारवाईला पाठिंबा दर्शवला होता.

पाकिस्तानच्या सहकार्याबाबत आशा व्यक्त

अमेरिकन वृत्तवाहिनी फॉक्स न्यूजला दिलेल्या मुलाखतीत, व्हान्स म्हणाले, “आम्हाला आशा आहे की भारत आपल्या कृतीत संयम बाळगेल आणि या हल्ल्याचे उत्तर असे देईल, ज्यामुळे युद्धाचा धोका टळेल. आम्ही समजतो की ही घटना खूप गंभीर आहे आणि भारताचे नैसर्गिक संतापाच्या भावना आम्ही ओळखतो.” व्हान्स यांनी पाकिस्तानच्या भूमिकेबाबतही मत व्यक्त करताना सांगितले की, “पाकिस्तान भारताला सहकार्य करेल अशी आम्हाला आशा आहे, विशेषतः त्या दहशतवाद्यांविरोधात जे त्यांच्या सीमांमध्ये सक्रिय आहेत.”

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : ‘POK जिंकण्याचा एकमेव मार्ग म्हणजे युद्ध…’ चीनने रचला पाकव्याप्त काश्मीरमध्ये ‘मृत्यूचा सापळा’, भारतासाठी आव्हान?

भारताची कठोर भूमिका

पहलगाम हल्ल्यानंतर भारताने पाकिस्तानविरोधात कठोर आणि निर्णायक पावले उचलण्यास सुरुवात केली आहे. यामध्ये सिंधू जल कराराचे अंशतः निलंबन, पाकिस्तानी नागरिकांचे व्हिसा रद्द करणे, आणि पाकिस्तानी उच्चायुक्तांची संख्या कमी करणे यांचा समावेश आहे. भारताने या दहशतवादी कारवाया पाकिस्तानातील गटांच्या मदतीने घडत असल्याचा ठपका ठेवला असून, आंतरराष्ट्रीय समुदायाच्या सहभागाची मागणी केली आहे.

अमेरिकेचे परराष्ट्र धोरण सक्रिय

व्हान्स यांच्या विधानाआधी अमेरिकेचे परराष्ट्र मंत्री मार्को रुबियो यांनी भारताचे परराष्ट्र मंत्री एस. जयशंकर आणि पाकिस्तानचे पंतप्रधान शाहबाज शरीफ यांच्याशी चर्चा केली. यावेळी रुबियो यांनी पाकिस्तानला चौकशीत सहकार्य करण्याची आणि तणाव कमी करण्यासाठी प्रयत्न करण्याची स्पष्ट सूचना दिली. अमेरिकेच्या नेतृत्वाखालील पश्चिमी देशांनी या हल्ल्याचा निषेध केला असून, संयुक्त राष्ट्र संघानेही दहशतवादाला कोणताही आधार न देण्याचे आवाहन केले आहे.

भारताचा स्पष्ट संदेश ‘संयम, पण सबळ’

भारत सरकारने व्हान्स यांच्या प्रतिक्रियेचा स्वागतार्ह पवित्रा घेतला असला तरी, दिल्लीतील सूत्रांनी स्पष्ट केले की संयमाचे धोरण हे कमजोरी नाही. भारताची भूमिका आहे. दहशतवादाला मुळापासून नष्ट करणे, आणि त्यासाठी जे योग्य ते करण्यास आम्ही तयार आहोत, पण कोणताही निर्णय शांततेच्या मार्गाने प्राधान्य देतच घेतला जाईल.

संवेदनशील काळात संयम आणि आंतरराष्ट्रीय सहकार्याचे महत्त्व

पहलगामसारख्या अमानवी हल्ल्यांनंतर निर्माण होणाऱ्या भावनात्मक आणि राजकीय तणावात संयम ठेवणे हे अत्यंत कठीण असते. मात्र, भारताने आत्तापर्यंत जो समजूतदारपणा दाखवला आहे, त्याला अमेरिकेसारख्या जागतिक शक्तींचा पाठिंबा मिळतो आहे. जेडी व्हान्स यांचे विधान हे केवळ सल्ला नाही, तर प्रादेशिक स्थैर्य टिकवण्यासाठी एक सामूहिक जबाबदारीची जाणीव आहे. पुढील काळात पाकिस्तान दहशतवाद्यांविरोधात कितपत सक्रिय सहकार्य करतो, आणि भारत आंतरराष्ट्रीय मंचांवर या मुद्द्यावर कसा पुढाकार घेतो, यावर संपूर्ण उपखंडाचे भवितव्य अवलंबून राहील.