बेरोजगारीचा धोका वाढतोय, भारताने रोजगार निर्मितीवर दुहेरी भर द्यावा; मॉर्गन स्टॅनलीचा अहवाल (फोटो सौजन्य - सोशल मीडिया)
भारताची अर्थव्यवस्था वेगाने वाढत आहे, परंतु देशातील तरुणांना रोजगार बाजारपेठेत गंभीर संकटाचा सामना करावा लागत आहे. तरुण बेरोजगारीचा दर आता १७.६% वर पोहोचला आहे, जो दक्षिण आशियातील सर्वाधिक आहे. त्याच वेळी, शेतीमध्ये काम करणाऱ्या लोकांची संख्या १७ वर्षांतील सर्वोच्च पातळीवर पोहोचली आहे. याचा अर्थ असा की औद्योगिक आणि सेवा क्षेत्रात पुरेशा नोकऱ्या उपलब्ध नाहीत आणि लोकांना त्यांच्या कौशल्यांनुसार काम मिळत नाही.
मॉर्गन स्टॅनली येथील अर्थतज्ज्ञांनी असा इशारा दिला आहे की, भारताच्या अर्थव्यवस्थेला बेरोजगारीची समस्या सोडवण्यासाठी दरवर्षी १२.२% वेगाने वाढण्याची आवश्यकता आहे. असे न केल्यास लाखो तरुण बेरोजगार होऊ शकतात, ज्यामुळे सामाजिक तणाव वाढू शकतो.
भारतात कामाचे मोजमाप करणे कठीण आहे कारण जर एखाद्याने मागील आठवड्यात किमान एक तास काम केले असेल तर त्याला नोकरी करणारे म्हणून गणले जाते. यामध्ये पगारी कुटुंबाचे काम समाविष्ट आहे. यामुळे देशातील खरी रोजगार परिस्थिती अस्पष्ट होते आणि अर्धबेरोजगारी वाढते.
सरकारच्या मते, भारताचा आर्थिक विकास दर ६.३%–६.८% आहे. परंतु ही वाढ नोकऱ्या निर्माण करण्यासाठी पुरेशी नाही. पुढील १० वर्षांत अंदाजे ८४ दशलक्ष लोक काम करण्याच्या वयात पोहोचतील. जर अर्थव्यवस्था लवकर वाढली नाही, तर लाखो तरुण चांगल्या रोजगारापासून वंचित राहतील. कामाच्या या कमतरतेमुळे सामाजिक तणाव वाढू शकतो आणि परदेशात नोकरी शोधणाऱ्या तरुणांवर दबाव येऊ शकतो, विशेषतः एच-१बी व्हिसा महाग होत असल्याने.
देशातील जवळपास ६० कोटी लोक अजूनही दररोज ३२४ रुपयांपेक्षा कमी उत्पन्नावर जगतात. जागतिक बँकेने अलिकडेच दारिद्र्यरेषा ३७३ रुपयांपर्यंत वाढवली आहे. याचा अर्थ आता अधिकाधिक लोक गरीब किंवा असुरक्षित मानले जातील. वाढत्या गरिबीमुळे क्रयशक्ती कमी होईल आणि रोजगार निर्मितीवर नकारात्मक परिणाम होईल.
एआय आणि ऑटोमेशनच्या जलद वाढीमुळे वारसा सेवा क्षेत्रात नोकऱ्या जाऊ शकतात, जे सुशिक्षित तरुणांसाठी दीर्घकाळापासून एक महत्त्वाची संधी आहे. जर भारताने प्रगत उद्योग, तंत्रज्ञान आणि कौशल्य विकासात गुंतवणूक वाढवली नाही, तर तरुणांना रोजगाराच्या गरजा पूर्ण कराव्या लागतील.
देशातील तरुणांसाठी अधिक नोकऱ्या निर्माण करण्यासाठी आणि चांगल्या विकासासाठी, औद्योगिक विस्तार, वाढलेली निर्यात, रस्ते आणि कारखाने यासारख्या पायाभूत सुविधांचा जलद विकास आणि तरुणांची कौशल्ये सुधारण्यासाठी प्रमुख कार्यक्रम आवश्यक आहेत. तरच भारत लाखो तरुणांना चांगल्या नोकऱ्या देऊ शकेल आणि अर्थव्यवस्था वाढत राहील.
.png "Videos"){kind=small}
