
career options
12th Career Options: शालेय शिक्षण संपताच बहुतांश विद्यार्थ्यांसमोर ‘पुढे काय?’ हा मोठा प्रश्न उभा राहतो. बारावीचा निकाल लागताच भविष्याची चिंता वाटणे स्वाभाविक आहे. अनेकजण डॉक्टर, सीए किंवा अभियंता बनण्याचे स्वप्न पाहतात, तर काहीजण कौटुंबिक जबाबदाऱ्या किंवा आर्थिक परिस्थितीमुळे लवकरात लवकर स्वतःच्या पायावर उभे राहू इच्छितात. त्यांच्या मनात हा प्रश्न असतो की, बारावी नंतर कोणती सोपी नोकरी करता येईल, ज्यामध्ये फारशी धावपळ करावी लागणार नाही आणि करिअरची सुरक्षित सुरुवात होईल.
सध्याच्या काळात १२ वी उत्तीर्ण तरुणांसाठी सरकारी आणि खाजगी दोन्ही क्षेत्रांत अशा अनेक संधी उपलब्ध आहेत, जिथे मोठ्या पदवीशिवाय सहज नोकरी मिळू शकते. इंटरनेटच्या युगात नोकरीचे ट्रेंड बदलले आहेत. डेटा एंट्री ऑपरेटरपासून ते एसएससी (SSC) अंतर्गत येणाऱ्या सीएचएसएल (CHSL) आणि एमटीएस (MTS) सारख्या सरकारी नोकऱ्यांपर्यंत, अनेक क्षेत्रांत थोडी मेहनत आणि योग्य मार्गदर्शनाने करिअर घडवता येऊ शकते.
आजही देशात सरकारी नोकरीला सर्वात सुरक्षित आणि पहिली पसंती दिली जाते. बारावी पास तरुणांसाठी एसएससी (SSC) अशा काही परीक्षा आयोजित करते, ज्या थोड्याफार तयारीनंतर सहज पास होऊ शकतात:
एसएससी सीएचएसएल (SSC CHSL): जर टायपिंग स्पीड चांगली असेल आणि बेसिक कॉम्प्युटरचे ज्ञान असेल, तर लोअर डिव्हिजन क्लर्क (LDC) किंवा डेटा एंट्री ऑपरेटर (DEO) ही पदे उत्तम आहेत. या परीक्षेचा स्तर १२ वीच्या पातळीवरच असतो.
एसएससी एमटीएस (SSC MTS): ही परीक्षा केंद्रीय विभागांमधील मल्टी-टास्किंग स्टाफ पदासाठी असते. याचा अभ्यासक्रम आणि परीक्षेचा पॅटर्न अत्यंत सोपा असतो, ज्यामुळे यश मिळण्याची शक्यता वाढते.
Education Update: आता नववीची मुले शिकणार बिझनेसचे धडे; अभ्यासक्रमात ‘या’ स्टार्टअप्सचा समावेश!
राज्यस्तरीय पोलीस आणि संरक्षण दल: जर फिजिकल फिटनेस चांगला असेल, तर राज्य पोलीस कॉन्स्टेबल, जीडी कॉन्स्टेबल (SSC GD) किंवा इंडियन आर्मी (अग्निवीर) साठी प्रयत्न करू शकता.
जर तुम्हाला सरकारी नोकरीच्या लांब प्रक्रियेत पडायचे नसेल आणि लवकरात लवकर स्वतःच्या हाताने कमवायचे असेल, तर खाजगी क्षेत्रात अनेक मार्ग खुले आहेत. आज कंपन्यांना स्मार्ट आणि बेसिक कॉम्प्युटरचे ज्ञान असलेल्या तरुणांची गरज असते.
डेटा एंट्री आणि बॅक ऑफिस: कोणत्याही कंपनीच्या ऑफिसमध्ये डेटा एंट्री ऑपरेटर किंवा कस्टमर केअर एक्झिक्युटिव्ह (BPO/KPO) ची नोकरी मिळवणे सर्वात सोपे मानले जाते. यासाठी कम्युनिकेशन स्किल आणि बेसिक टायपिंग आवश्यक असते.
कंटेंट रायटिंग आणि सोशल मीडिया: जर हिंदी किंवा इंग्रजी भाषेवर उत्तम पकड असेल, तर घरबसल्या किंवा एखाद्या फर्मसोबत जोडले जाऊन कंटेंट क्रिएशन, ट्रान्सलेशन किंवा सोशल मीडिया हँडलिंगचे काम सुरू करता येते.
डिजिटल मार्केटिंग आणि ग्रॅफिक डिझाइन: आजकाल ३ ते ६ महिन्यांचे शॉर्ट टर्म कोर्स करून कॅव्हा (Canva) किंवा बेसिक व्हिडिओ एडिटिंग शिकता येते. प्रत्येक लहान-मोठे दुकान आणि स्टार्टअप आपला व्यवसाय प्रमोट करण्यासाठी अशा तरुणांचा शोध घेत असतात.