
फोटो सौजन्य - Social Media
आपत्कालीन परिस्थितीत जीव वाचवण्यामध्ये महत्त्वाची भूमिका बजावणारा व्यवसाय म्हणजे आपत्कालीन वैद्यकीय तंत्रज्ञ (Emergency Medical Technician – EMT). अपघात, नैसर्गिक आपत्ती किंवा अचानक उद्भवलेल्या वैद्यकीय प्रसंगांमध्ये सर्वप्रथम मदतीला धावून जाणारे हे प्रशिक्षित व्यावसायिक असतात. रुग्णवाहिकेद्वारे घटनास्थळी पोहोचून ते रुग्णाची स्थिती तपासतात आणि तात्काळ उपचार सुरू करतात.
या तंत्रज्ञांचे मुख्य काम म्हणजे रुग्णाला प्राथमिक उपचार देणे, रक्तस्त्राव नियंत्रित करणे, जखमांवर मलमपट्टी करणे आणि रुग्णाची स्थिती स्थिर ठेवणे. त्यानंतर रुग्णाला सुरक्षितपणे रुग्णालयात पोहोचवणे ही त्यांची जबाबदारी असते. ते वैद्यकीय संचालक किंवा डॉक्टरांच्या मार्गदर्शनाखाली काम करतात. रुग्णवाहिका सेवा, रुग्णालये, अग्निशमन विभाग आणि पोलिस विभागातही त्यांची नियुक्ती केली जाते. याशिवाय, रुग्णवाहिकेची स्वच्छता, उपकरणांची देखभाल आणि रुग्णांच्या कुटुंबियांना मानसिक आधार देणे हेही त्यांच्या कामाचा भाग असतो.
या क्षेत्रात करिअर करण्यासाठी उमेदवाराने किमान बारावी उत्तीर्ण असणे आवश्यक आहे. त्यानंतर इमर्जन्सी मेडिकल टेक्निशियनचा डिप्लोमा किंवा संबंधित अभ्यासक्रम पूर्ण करावा लागतो. या अभ्यासक्रमात विद्यार्थ्यांना आपत्कालीन परिस्थितीत कसे काम करायचे, रुग्णांची काळजी कशी घ्यायची आणि वैद्यकीय उपकरणांचा वापर कसा करायचा याचे प्रशिक्षण दिले जाते. प्रवेश प्रक्रिया मुख्यतः दोन प्रकारे होते, मेरिट आणि प्रवेश परीक्षा. बारावीतील गुणांच्या आधारे काही संस्थांमध्ये थेट प्रवेश दिला जातो, तर काही ठिकाणी प्रवेश परीक्षेद्वारे विद्यार्थ्यांची निवड केली जाते. गुणवत्तेनुसार यादी जाहीर करून विद्यार्थ्यांना प्रवेश दिला जातो.
अर्ज करण्यासाठी संबंधित महाविद्यालय किंवा संस्थेच्या अधिकृत संकेतस्थळावर जाऊन नोंदणी करावी लागते. त्यानंतर अर्ज फॉर्म भरून आवश्यक कागदपत्रे अपलोड करावी लागतात आणि शुल्क भरून प्रक्रिया पूर्ण करावी लागते. प्रवेश परीक्षा असल्यास त्यामध्ये मिळालेल्या गुणांच्या आधारे पुढील प्रवेश प्रक्रिया पार पडते. एकूणच, आपत्कालीन वैद्यकीय तंत्रज्ञ हा समाजासाठी अत्यंत महत्त्वाचा आणि जबाबदारीचा व्यवसाय आहे. योग्य प्रशिक्षण, तत्परता आणि संवेदनशीलता यांच्या आधारे या क्षेत्रात उत्तम करिअर घडवता येऊ शकते.