गुरुवार, 10 सप्टेंबर 2026
फोटो सौजन्य- सोशल मीडिया
Gati Shakti Vishwavidyalaya : पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी गुजरातच्या वडोदरा येथील एका मोठ्या कार्यक्रमादरम्यान देशातील एकमेव रेल्वे विद्यापीठाचा विशेष उल्लेख केला आहे. पंतप्रधान मोदी म्हणाले की, वडोदरा आता देशात इन्फ्रास्ट्रक्चर, ट्रान्सपोर्टेशन आणि आधुनिक विकासाचे एक मोठे केंद्र बनले आहे. या विद्यापीठाला आधी नॅशनल रेल अँड ट्रान्सपोर्टेशन इन्स्टिट्यूट (NRTI) म्हणून ओळखले जात होते, परंतु केंद्र सरकारने याचा विस्तार करून आता याला केंद्रीय विद्यापीठाचा दर्जा दिला असून, याचे नाव ‘गती शक्ती विश्वविद्यालय’ असे आहे.
हे भारतातील पहिले आणि एकमेव असे विद्यापीठ आहे, जे पूर्णपणे ट्रान्सपोर्टेशन, लॉजिस्टिक्स आणि रेल्वे क्षेत्राच्या अभ्यासासाठी समर्पित आहे. पंतप्रधान मोदींच्या भाषणानंतर देशभरातील तरुण आणि विद्यार्थ्यांमध्ये या विद्यापीठाविषयीची उत्सुकता खूप वाढली आहे. या खास विद्यापीठात कोणकोणते अभ्यासक्रम शिकवले जातात आणि येथे प्रवेश मिळवण्याची प्रक्रिया काय आहे, हे आपण सविस्तर जाणून घेऊया.
गती शक्ती विद्यापीठात इंजिनिअरिंग आणि मॅनेजमेंट या दोन्ही क्षेत्रांशी संबंधित कोर्सेस शिकवले जातात. येथे बी.टेक, बीबीए, एमबीए, एम.टेक आणि पीएचडी यांसारखे अनेक प्रोग्राम उपलब्ध आहेत. बी.टेकमध्ये सिव्हिल इंजिनिअरिंगसारख्या शाखा शिकवल्या जातात, तर एम.टेकमध्ये इंटेलिजेंट ट्रान्सपोर्ट सिस्टम, रेल्वे इंजिनिअरिंग, ब्रिज अँड टनल इंजिनिअरिंग आणि रोड्स अँड हायवे इंजिनिअरिंग यांसारख्या कोर्सेसचा समावेश आहे. एमबीएमध्ये लॉजिस्टिक्स अँड सप्लाई चेन मॅनेजमेंट, मल्टी-मॉडल ट्रान्सपोर्टेशन, मेट्रो रेल मॅनेजमेंट, एव्हिएशन अँड ऑपरेशन्स मॅनेजमेंट आणि डिजिटल मेरीटाइम यांसारखे विशेष कोर्सेस देखील शिकवले जातात.
जर एखाद्या विद्यार्थ्याला गती शक्ती विद्यापीठातून बी.टेक करायचे असेल, तर त्याला १२ वी वर्ग फिजिक्स आणि मॅथ्स विषयांसह उत्तीर्ण करावी लागेल, तसेच केमिस्ट्री, बायोलॉजी, बायोटेक्नोलॉजी किंवा टेक्निकल व्होकेशनल या विषयांपैकी कोणतातही एक विषय असणे आवश्यक आहे. सामान्य प्रवर्गातील विद्यार्थ्यांसाठी १२ वी मध्ये किमान ७५ टक्के गुण किंवा टॉप २० पर्सेंटाइल असणे गरजेचे आहे, तर एससी-एसटी विद्यार्थ्यांसाठी ही मर्यादा ६५ टक्के ठेवण्यात आली आहे. यासोबतच विद्यार्थ्यांना जेईई मेन्स परीक्षा देखील उत्तीर्ण करावी लागते.
बी.टेकमध्ये प्रवेश घेण्यासाठी सर्वात आधी विद्यार्थ्यांना जेईई मेन्स परीक्षा द्यावी लागते. या परीक्षेत मिळालेल्या रँकच्या आधारावर विद्यार्थ्यांना जोसा JoSAA किंवा CSAB काउन्सिलिंगमध्ये भाग घ्यावा लागतो. यासाठी सर्वात आधी JoSAA किंवा सीएसएबी पोर्टलवर रजिस्ट्रेशन करावे लागते, त्यानंतर पसंतीनुसार गती शक्ती विद्यापीठाची निवड करावी लागते. यानंतर रँक आणि श्रेणीच्या आधारावर सीट अलॉट केली जाते.
सीट मिळाल्यानंतर विद्यार्थ्यांना आपले कागदपत्र ऑनलाइन अपलोड करावे लागतात आणि अॅडमिशन व ट्यूशन फी जमा करावी लागते. यानंतर विद्यार्थ्यांना फिजिकल व्हेरिफिकेशन आणि ओरिएंटेशनसाठी वडोदरा कॅम्पसमध्ये रिपोर्ट करावे लागते.
