शनिवार, 24 ऑक्टोबर 2026
फोटो सौजन्य - Social Media
तरुण पिढीमध्ये वाचनाची आवड निर्माण करणे आणि वाचन संस्कृती वाढविण्यासाठी उच्च व तंत्रशिक्षण विभागाने एक महत्त्वपूर्ण उपक्रम हाती घेतला आहे. राज्यभरात 1 ते 15 जानेवारी या कालावधीत ‘वाचन संकल्प महाराष्ट्राचा’ हा उपक्रम दरवर्षी राबविण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे. या उपक्रमाचा उद्देश वाचनाला प्रोत्साहन देऊन तरुण पिढीला ग्रंथालयांशी जोडणे आणि वाचन संस्कृती अधिक बळकट करणे आहे. हा उपक्रम सार्वजनिक ग्रंथालयांच्या माध्यमातून राबवला जात असून यामुळे वाचकांना नवनवीन पुस्तकांच्या दुनियेशी ओळख करून देण्याचा प्रयत्न होणार आहे.
या उपक्रमाच्या अनुषंगाने दि. 30 डिसेंबर रोजी ग्रंथालय संचालक अशोक गाडेकर यांच्या हस्ते एक विशेष कार्यक्रम आयोजित करण्यात आला. यामध्ये स्पर्धा परीक्षांसाठी उपयुक्त ग्रंथ व मान्यवर लेखकांच्या पुस्तकांचे प्रदर्शन भरविण्यात आले. 1 ते 15 जानेवारी 2025 या कालावधीत राज्य मध्यवर्ती ग्रंथालय, मुंबई येथे विविध उपक्रमांचे आयोजन करण्यात आले आहे. यामध्ये शालेय व महाविद्यालयीन विद्यार्थ्यांसाठी सामूहिक ग्रंथ वाचन, पुस्तक कथन स्पर्धा आणि पुस्तक परीक्षण स्पर्धांचे आयोजन केले जाणार आहे.
याशिवाय, मुंबई शहरातील महाविद्यालयीन विद्यार्थ्यांना ग्रंथालय भेटीचे नियोजन करण्यात आले आहे, जेणेकरून त्यांना ग्रंथालयांच्या कार्यप्रणालीची ओळख होईल. तसेच सामूहिक वाचन कार्यक्रम, वाचन कौशल्य विकसित करण्यासाठी कार्यशाळा, तसेच लेखक आणि विद्यार्थ्यांमधील संवादासाठी विशेष सत्रे आयोजित केली जाणार आहेत. या सत्रांमुळे विद्यार्थ्यांना वाचन आणि लेखनाच्या विविध पैलूंची माहिती मिळेल. हा उपक्रम केवळ मुंबईपुरता मर्यादित नसून, संपूर्ण महाराष्ट्रातील महाविद्यालये, विद्यापीठे, आणि सार्वजनिक ग्रंथालयांमध्येही याची अंमलबजावणी होणार आहे. या उपक्रमांतर्गत सामूहिक वाचन, वाचन कौशल्य कार्यशाळा, वाचन संवाद, तसेच पुस्तक परीक्षण आणि कथन स्पर्धा यांसारख्या उपक्रमांचे आयोजन करण्यात आले आहे.
राज्य मध्यवर्ती ग्रंथालयाच्या ग्रंथपाल शालिनी इंगोले यांनी विद्यार्थ्यांना आवाहन केले आहे की, त्यांनी या उपक्रमात उत्साहाने सहभागी व्हावे. विद्यार्थ्यांनी आपल्या वाचन कौशल्यांचा विकास करणे आणि विविध पुस्तकांचा अभ्यास करून आपल्या ज्ञानात भर घालणे, हे या उपक्रमाचे मुख्य उद्दिष्ट आहे. वाचन केवळ ज्ञान मिळविण्याचे साधन नाही, तर ते विचारांना प्रगल्भ बनवून व्यक्तिमत्त्व विकासासाठीही महत्त्वाचे ठरते. वाचनाच्या माध्यमातून नवीन कल्पना, दृष्टिकोन, आणि विचारसरणी यांची ओळख होते, ज्यामुळे व्यक्तीच्या जीवनातील विविध पैलू समृद्ध होतात. शालिनी इंगोले यांनी असेही सांगितले की, विद्यार्थ्यांच्या सक्रिय सहभागामुळे या उपक्रमाला यश मिळेल आणि राज्यभर वाचन संस्कृती वाढीस लागेल.
‘वाचन संकल्प महाराष्ट्राचा’ हा उपक्रम राज्यातील वाचनसंस्कृतीला बळकट करण्यासाठी एक महत्त्वाचे पाऊल आहे. या उपक्रमामुळे तरुण पिढीमध्ये ग्रंथ वाचनाची आवड निर्माण होईल, ज्यामुळे त्यांचा ज्ञानाचा आवाका वाढेल आणि त्यांना नव्या क्षितिजांचा शोध घेण्यासाठी प्रेरणा मिळेल. वाचनाची सवय फक्त शैक्षणिक प्रगतीसाठीच नव्हे, तर सामाजिक आणि वैयक्तिक विकासासाठीही महत्त्वाची आहे. त्यामुळे वाचनाच्या या प्रवासात प्रत्येक विद्यार्थ्याने आपले योगदान द्यावे आणि वाचन संस्कृतीला अधिक गतिमान बनवावे, असे आवाहन त्यांनी केले आहे.
