मंगळवार, 29 सप्टेंबर 2026
APL Blood Cance (फोटो सौजन्य- सोशलमीडिया)
त्याच्या रक्तात पांढऱ्या पेशी खूप कमी होत्या. साधारण माणसात त्या ४००० ते ११००० असतात, पण त्याच्या फक्त २००० ते ३००० च होत्या. ताप बरा झाला तरी या पेशी वाढत नव्हत्या.
सुरुवातीला डॉक्टरांना पण वाटलं की तापामुळे असं झालं असेल. कारण बऱ्याचदा तापानंतर पांढऱ्या पेशी कमी होतात. पण या माणसाचं वेगळं होतं. त्याचं हिमोग्लोबिन ठीक होतं, प्लेटलेट्स पण ठीक होत्या. फक्त पांढऱ्या पेशीच कमी होत्या. आणि त्या काही केल्या वाढत नव्हत्या.मग वोक्हार्ट हॉस्पिटल, मुंबई सेंट्रलचे कॅन्सर तज्ज्ञ डॉ. प्रीतम कुमार जैन यांनी विचार केला की हे नुसतं तापाचं कारण नाही. काही तरी वेगळं आहे. त्यांनी बोन मॅरो तपासणी करायला सांगितली. बोन मॅरो म्हणजे आपल्या हाडाच्या आतला भाग जिथे रक्त तयार होतं.
आलाबोन मॅरो तपासलं तेव्हा आतमध्ये खूप सारी खराब आणि कच्ची पेशी दिसली. त्यांना ब्लास्ट सेल्स म्हणतात. मग अजून खोलात तपासणी केली तेव्हा कळलं की त्या माणसाला Acute Promyelocytic Leukaemia म्हणजे APL नावाचा रक्ताचा कॅन्सर आहे. हा AML नावाच्या कॅन्सरचाच एक दुर्मिळ प्रकार आहे.डॉ. जैन म्हणाले, “सुरुवातीला काहीच वाटलं नाही. ताप गेला होता, बाकी रिपोर्ट नॉर्मल होते. पण फक्त पांढऱ्या पेशी कमीच राहत होत्या. तीच गोष्ट आम्हाला महत्वाची वाटली. आम्ही त्याकडे दुर्लक्ष केलं नाही आणि बोन मॅरो तपासलं, त्यामुळे आजार लवकर कळला.”
या कॅन्सरमध्ये सगळ्यात धोका काय असतो तर रक्तस्राव होणे किंवा रक्ताच्या गाठी होणे. जर उपचार करायला उशीर झाला असता तर त्याच्या जीवाला धोका होता. पण सुदैवाने वेळेत निदान झालं.या कॅन्सरचा उपचार दुसऱ्या कॅन्सरपेक्षा वेगळा असतो. यात कच्च्या पेशींना पिकवण्यासाठी औषधं देतात. त्यामुळे त्या पेशी आपोआप मरतात. त्या माणसावर ATRA आणि आर्सेनिक नावाच्या औषधांनी उपचार सुरू केले.
तो जवळपास एक महिना हॉस्पिटलमध्ये होता. औषधांचा त्याला चांगला फायदा झाला. त्याच्या शरीरातल्या खराब पेशी पूर्णपणे गेल्या आणि आजार कंट्रोलमध्ये आला. चांगली गोष्ट म्हणजे या पूर्ण उपचारात त्याला रक्त पण द्यावं लागलं नाही.डॉ. जैन म्हणाले, “APL हा असा कॅन्सर आहे ज्यात लवकर निदान खूप महत्वाचं आहे. आम्ही मोठी गडबड होण्याआधीच आजार पकडला. उपचाराला चांगला प्रतिसाद मिळाला. आता तो घरी गेला आहे आणि रोजचं काम करतोय. फक्त फॉलोअपसाठी येतो.”
भारतीय पुरुषांमध्ये Oral Cancer चा अधिक धोका, 5 लक्षणांवरून ओळखा
या केस मधून एक गोष्ट शिकायला मिळते. रक्ताच्या रिपोर्टमध्ये काही जरी छोटा बदल दिसला तरी त्याकडे दुर्लक्ष करू नका. तापानंतर पांढऱ्या पेशी कमी होतात असं म्हणून सोडून देऊ नका. जर त्या सतत कमीच राहत असतील तर डॉक्टरला भेटा.कधी कधी रक्तातला साधा वाटणारा बदल हा मोठ्या आजाराची पहिली खूण असू शकतो. या माणसाच्या बाबतीत पण तेच झालं. पांढऱ्या पेशी कमी राहणं हीच खूण होती ज्यामुळे दुर्मिळ कॅन्सर लवकर सापडला आणि वेळेत उपचार होऊन त्याचा जीव वाचला.
