सोमवार, 17 ऑगस्ट 2026
फोटो सौजन्य- chatgpt
केंद्रीय निवडणूक आयोगाच्या अखत्यारीत राज्य निवडणूक विभागाकडून सुरू असलेला मतदार यादीतील चुका दूर करणे, नवीन मतदारांची नोंद करणे आणि प्रत्येक पात्र नागरिकाचे नाव अचूकपणे मतदार यादीत समाविष्ट राहावे, यासाठी भारत निवडणूक आयोगाने विशेष सखोल मतदार यादी पुनरीक्षण अर्थात स्पेशल इंटेन्सिव्ह रिव्हिजन. (एसआयआर) मोहीम सुरू आहे.
या मोहिमेची अंतिम तारीख १७ ऑगस्ट व मोहिमेच्या झालेल्या कामाचा तपशील आकडेवारीत निवडणूक विभागाकडून विधानसभा निहाय प्रसिद्धी माध्यमांना कळविलेले आहे. या बीएलओच्या कामकाजाबाबात उपमहापौर दशरथ भगत यांनी नाराजी व्यक्त केली आहे.
राज्यभरात बूथ लेव्हल ऑफिसर म्हणजेच (बीएलओ) यांची नियुक्ती करण्यात आली असून, अनेक ठिकाणी शिक्षक ही जबाबदारी पार पाडत आहेत. निवडणूक आयोगाने २७ जूनपासून शाळेचे काम संपल्यानंतर तसेच सुट्टीच्या दिवशीही एसआयआरचे काम करण्याबाबत विविध सूचना दिल्या आहेत.
त्यामुळे शिक्षक बीएलओकडून मतदार पडताळणीची मोहीम सुरू आहे. बीएलओचे काम केवळ अर्ज स्वीकारणे नाही, तर घरभेटीत मतदारांची माहिती पडताळणे, नवीन अर्ज भरून घेणे, नाव, पत्ता, जन्मतारीख, चुकीचे छायाचित्र, यादीत नावासाठी प्रक्रिया पूर्ण करणे ही जबाबदारी असते.
गणना अर्ज बीएलओकडूनच उपलब्ध होत असल्यामुळे मतदाराला प्रत्येक फॉर्मसाठी बीएलओना शोधून त्यांच्या वेळेनुसार फॉर्म घेण्यासाठी जावे लागलेले आहे, ज्यात अधिक वेळ गेलेला आहे. एसआयआर या प्रक्रियेत काही बीएलओ हे कामचुकार व हलगर्जी करतात, त्यामुळे लोकशाही प्रक्रियेत राजा असलेल्या मतदारांना नावे वगळल्याने त्यांना मतदानाच्या सार्वभौम हक्कापासून वंचित ठेवले जाऊ शकते, म्हणून निवडणूक विभागाने पुनःरिक्षणाच्या या मोहिमेचा कालावधी पुढे वाढवावा, विशेषतः नियुक्त बीएलओ ना अधिक जबाबदारीने व कर्तव्यपूर्तीने कार्य करण्यास प्रोत्साहनपर सूचना द्याव्यात. – दशरथ भगत उपमहापौर, नवी मुंबई महानगरपालिका
पीडीएफ स्वरूपात फॉर्म उपलब्ध निवडणूक आयोगाकडे होते परंतु, बीएलए व मतदारांना बीएलओकडूनच फॉर्म घेणे बंधनकारक करण्यात येत होते, सदरचा फॉर्म साईट वर उपलब्ध केले असता तर नागरिकांना सहज उपलब्ध झाला असता. ऑनलाईन फॉर्म भरूनसुद्धा नागरिकांना ऑफलाईन फॉर्म भरण्याच्या सूचना देण्यात येत आहेत. 2002 च्या मतदार यादीमध्ये नाव असणे अनिवार्य नसतानाही, नागरिकांना 2002 मधील माहिती मिळविण्यासाठी पुन्हा-पुन्हा बोलावण्यात येत होते व आहे. मोहिमेसाठी कागदपत्रे आयोगामार्फत निश्चित करण्यात आलेली असतानाही, प्रत्येक फॉर्म भरणाऱ्या नागरिकाकडून त्याव्यतिरिक्त व अतिरिक्त कागदपत्रे BLO कडून मागितली जात आहेत.
(डिस्क्लेमर: हे नवराष्ट्र वृत्तपत्राचे स्वयंचलित न्यूज फीड आहे. ते navarashtra.com च्या कर्मचाऱ्यांनी संपादित केलेले नाही.)
Ans: SIR म्हणजे Special Intensive Revision, अर्थात विशेष सखोल मतदार यादी पुनरीक्षण मोहीम.
Ans: BLOकडून घरभेटी घेऊन मतदारांचे नाव, पत्ता, जन्मतारीख आणि इतर आवश्यक माहितीची पडताळणी केली जाते. नवीन मतदारांच्या नोंदणीसाठीही ते मदत करतात.
Ans: काही ठिकाणी BLO घराघरात पूर्णपणे पोहोचले नसल्याने नागरिकांना फॉर्म मिळवण्यासाठी आणि माहिती पडताळणीसाठी धावपळ करावी लागत असल्याची तक्रार करण्यात आली आहे.
