बुधवार, 11 नोव्हेंबर 2026
फोटो सौजन्य- pinterest
दसऱ्याच्या दिवशी नीलकंठ पक्षी दिसणे खूप शुभ मानले जाते. दसऱ्याच्या दिवशी लोक नीलकंठ पक्षी पाहण्यासाठी पहाटेपासूनच आकाशाकडे डोळे लावतात. या पक्ष्याची पूजा भगवान शिवाचे रूप म्हणून केली जाते. दसऱ्याला हा पक्षी किंवा नीलकंठ देणे अत्यंत शुभ मानले जाते. मात्र दसऱ्याच्या दिवशी हा पक्षी पाहणे अत्यंत शुभ मानले जाते? नीलकंठ पक्षी पाहण्याचे धार्मिक महत्त्व काय आहे? नीलकंठ पक्षी दसऱ्याच्या दिवशी दिसल्यास काय होईल? जाणून घ्या
देशभरात दसऱ्याचा सण मोठ्या उत्साहात साजरा केला जाणार आहे. हा सण असत्यावर सत्याचा विजय दर्शवितो. पंचांगानुसार, हा सण आश्विन महिन्याच्या शुक्ल पक्षाच्या दहाव्या दिवशी येतो. यावर्षी दसरा गुरुवार, 2 ऑक्टोबर रोजी आहे. वाईटाचे प्रतीक असलेले लंकेचे राजे रावण, मेघनाद आणि कुंभकरण यांचे पुतळे जाळले जातात.
दसऱ्याला नीलकंठ पक्षी पाहणे अत्यंत शुभ मानले जाते. असे मानले जाते की, या दिवशी हा पक्षी दिसल्याने धन प्राप्त होते आणि त्याचे भाग्य उजळते. यामागे एक कथा आहे. नीलकंठ पक्षी पाहिल्यानंतर भगवान रामाने रावणाचा वध केला, जो दसरा म्हणून साजरा केला जातो. म्हणूनच, पक्ष्याला सौभाग्याचे प्रतीक देखील मानले जाते.
धार्मिक मान्यतेनुसार, दसऱ्याला नीलकंठ पक्षी पाहणे हे रामाच्या लंकेवरील विजयाशी संबंधित आहे. असे मानले जाते की, जेव्हा भगवान राम लंकेचा राजा रावणाचा वध करणार होते, तेव्हा त्यांनी प्रथम शमी वृक्षाची पूजा केली आणि आशीर्वाद घेण्यासाठी त्याच्या पानांना स्पर्श केला. त्यानंतर रामाने नीलकंठ पक्षी पाहिला. त्यानंतर प्रभूंनी अत्याचारी रावणावर विजय मिळवला. या कारणास्तव, निळ्या गळ्याचा पक्षी विजय आणि मंगलाचे प्रतीक मानला जातो.
अशी देखील मान्यता आहे की, ज्यावेळी भगवाने रामाने रावणाचा वध केला त्यावेळी तो ब्राह्मणाच्या हत्येच्या पापाने भारला गेला होता. या पापापासून मुक्त होण्यासाठी भगवान रामाने शिवाची कठोर तपस्या केली. रामाची ही तपश्चर्या आणि उपासना पाहून भगवान शंकर प्रसन्न झाले आणि नीलकंठ पक्ष्याच्या रूपात पृथ्वीवर आले आणि त्यांनी रामजींना दर्शन दिले. त्यानंतरच भगवान रामांना हत्येच्या पापातून मुक्तता मिळाली. या कारणास्तव, दसऱ्याला नीलकंठ पक्षी पाहणे शुभ मानले जाते.
भगवान शिव यांच्या नावावरून या पक्ष्याचे नाव नीलकंठ ठेवण्यात आले आहे. समुद्रमंथनाच्या वेळी, जेव्हा विषाचा एक भांडा बाहेर आला, तेव्हा भगवान शिव यांनी जग वाचवण्यासाठी ते प्यायले आणि त्यांचा कंठ निळा झाला. म्हणूनच त्यांना नीलकंठ असे नाव पडले. त्याच्या निळ्या रंगामुळे या पक्ष्याला भगवान शिवाचे रूपदेखील मानले जाते. म्हणूनच भारतात त्याला नीलकंठ म्हणतात.
(टीपः धर्म, ज्योतिष, वास्तु, फेंगशुई इत्यादी विषयांवरील लेख/बातम्या केवळ वाचकांच्या माहितीसाठी आहेत. यासंबंधी कोणताही प्रयोग करण्यापूर्वी तज्ज्ञांचा सल्ला आवश्यक आहे. आमचे उद्दिष्ट फक्त वाचकांना माहिती देणे आहे. Navarashtra या तथ्यांची पुष्टी करू शकत नाही.)
