मेवाडचे शूर राजपूत राजा महाराणा प्रताप यांची पुण्यतिथी; जाणून घ्या 19 जानेवारीचा इतिहास

. महाराणा प्रताप हे त्यांच्या शूरतेसाठी, देशभक्तीसाठी आणि स्वातंत्र्यासाठी केलेल्या संघर्षासाठी पुजनीय मानले जातात. आज त्यांची पुण्यतिथी असून त्यांचे स्मरण केले जात आहे.

सिसोदिया कुळातील मेवाडचे शूर राजपूत राजा असलेले महाराणा प्रताप यांनी पराक्रमाने इतिहासामध्ये आपले नाव सुवर्णाक्षरांनी कोरले आहे. (Dinvishesh) महाराणा प्रताप यांनी अकबराच्या अधिपत्याखाली येण्यास नकार दिला आणि त्याच्या विशाल सैन्याविरुद्ध संघर्ष केला. त्यांच्या आणि अकबराच्या सैन्यात झालेली हळदीघाटीची लढाई ही त्यांच्या शौर्याचे प्रतिक मानले जाते. यामध्ये त्यांनी गनिमी कावा तंत्र वापरले. महाराणा प्रताप हे त्यांच्या शूरतेसाठी, देशभक्तीसाठी आणि स्वातंत्र्यासाठी केलेल्या संघर्षासाठी पुजनीय मानले जातात. आज त्यांची पुण्यतिथी असून त्यांचे स्मरण केले जात आहे,

19 जानेवारी रोजी देशाच्या आणि जगाच्या इतिहासामध्ये घडलेल्या घटना 

• 1839: ब्रिटिश ईस्ट इंडिया कंपनीने एडनचा ताबा घेतला.
• 1899: अँग्लो-इजिप्शियन सुदानची स्थापना झाली.
• 1942: दुसरे महायुद्ध – जपानी सैन्याने बर्मावर आक्रमण केले.
• 1949: पुणे नगरपालिका आणि उपनगरपालिका विसर्जित करण्यात आली आणि पुणे महानगरपालिका स्थापन करण्यात आली.
• 1949: क्युबाने इस्रायलला मान्यता दिली.
• 1954: कोयना धरण जलविद्युत प्रकल्पाचा भूमिपूजन समारंभ.
• 1956: देशातील सर्व विमा कंपन्यांचे राष्ट्रीयीकरण करण्याचा राष्ट्रपतींचा हुकूम जारी.
• 1960: जपान आणि अमेरिकेने अमेरिका-जपान परस्पर सुरक्षा करारावर स्वाक्षरी केली.
• 1966: इंदिरा गांधींनी भारताच्या पंतप्रधानपदाचा पदभार स्वीकारला.
• 1968: पहिले यशस्वी हृदय प्रत्यारोपण डॉ. क्रिस्टोफर बर्नार्ड यांनी केले.
• 1986: (c)brain नावाचा कॉम्प्युटरचा पहिला व्हायरस पसरण्यास सुरूवात झाली.
• 1996: ज्येष्ठ तबलावादक उस्ताद अल्लारखा खान यांना मध्य प्रदेशचा कालिदास सन्मान प्रदान करण्यात आला.
• 1996: प्रसिद्ध मल्याळम लेखक एम. टी. वासुदेवन नायर यांची 1995 च्या ज्ञानपीठ पुरस्कारासाठी निवड झाली.
• 2006: नासाचे न्यू होरायझन्स अंतराळयान प्लूटोकडे प्रक्षेपित करण्यात आले.
• 2007: सरदार सरोवर धरणाचा वीज निर्मिती प्रकल्प राष्ट्राला समर्पित करण्यात आला.
• 2024: जपान एरोस्पेस एक्सप्लोरेशन एजन्सीचे प्रोब चंद्रावर उतरले, ज्यामुळे जपान चंद्रावर अंतराळयान उतरवणारा पाचवा देश बनला.

हे देखील वाचा : ॲमेझॉनच्या काळजात काय दडलंय? हजारो वर्षे जगापासून लपलेल्या ‘त्या’ जमातीचा उलगडा

19 जानेवारी रोजी जन्म दिनविशेष

• 1736: ‘जेम्स वॅट’ – वाफेच्या इंजिनाचा शोध लावणारे स्कॉटिश शास्रज्ञ आणि संशोधक यांचा जन्म.
• 1886: ‘रामचंद्र गणेश कुंदगोळकर’ – हिन्दुस्तानी शास्त्रीय गायक यांचा जन्म. (मृत्यू: 12 सप्टेंबर 1952)
• 1892: ‘चिंतामण विनायक जोशी’ – विनोदी लेखक यांचा जन्म.
• 1898: ‘विष्णू सखाराम खांडेकर’ – मराठी लेखक, कादंबरीकार, लघुनिबंधकार व समीक्षक यांचा जन्म. (मृत्यू: 2 सप्टेंबर 1976)
• 1906: ‘विनायक दामोदर कर्नाटकी’ – चित्रपट दिगदर्शक, अभिनेते आणि निर्माते यांचा जन्म.
• 1919: ‘ओमप्रकाश मेहरा’ – भारतीय एअर मर्शल यांचा जन्म. (मृत्यू : 8 नोव्हेंबर 2015)
• 1920: ‘जेवियर पेरेझ डी क्युलर’ – पेरू देशाचे पंतप्रधान आणि संयुक्त राष्ट्रांचे पाचवे महासचिव यांचा जन्म. (मृत्यू : 4 मार्च 2020)
• 1935: ‘सौमित्र चट्टोपाध्याय’ – भारतीय बंगाली दिग्दर्शक, अभिनेते – पद्म भूषण, राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार, दादासाहेब फाळके पुरस्कार यांचा जन्म. (मृत्यू : 15 नोव्हेंबर 2020)
• 1984: ‘करुण चांडोक’ – भारतीय रेस कार चालक यांचा जन्म.

हे देखील वाचा : न्यायमूर्ती महादेव गोविंद रानडे यांची आज जयंती; जाणून घ्या 18 जानेवारीचा इतिहास

19 जानेवारी रोजी मृत्यू दिनविशेष

• 1597: ‘महाराणा प्रताप’ – मेवाडचे महाराजा यांचे निधन (जन्म: 9 मे 1540)
• 1755: ‘जीन पियरे क्रिस्टिन’ – सेल्सियस थर्मामीटरचे संशोधक यांचे निधन (जन्म: 31 मे 1683)
• 1905: ‘देबेन्द्रनाथ टागोर’ – भारतीय तत्त्वज्ञानी यांचे निधन (जन्म: 15 मे 1817)
• 1960: ‘दादासाहेब तोरणे’ – मराठी चित्रपटाचे आद्य प्रवर्तक यांचे निधन (जन्म: 13 एप्रिल 1890)
• 1978: ‘बिजोन भट्टाचार्य’ – भारतीय अभिनेते, गायक आणि पटकथा लेखक यांचे निधन (जन्म: 17 जुलै 1917)
• 1990: ‘ओशो’ – भारतीय तत्त्वज्ञानी यांचे निधन (जन्म: 11 डिसेंबर 1931)
• 2000: ‘एम. ए. चिदंबरम’ – भारतीय उद्योगपती व क्रिकेट प्रशासक यांचे निधन (जन्म: 12 ऑक्टोबर 1918)