World Sauntering Day: धावपळीच्या आयुष्याला लावा ‘ब्रेक’; जाणून घ्या ‘जागतिक फेरफटका दिनाचा’ रंजक इतिहास आणि महत्त्व

World Sauntering Day : जागतिक फेरफटका दिन दरवर्षी १९ जून रोजी साजरा केला जातो. या दिवसाचा उद्देश वेगवान जीवनशैलीत जीवनाचा वेग कमी करणे, निसर्गाचा आनंद घेणे आणि साधेपणा स्वीकारणे याचे महत्त्व अधोरेखित करणे हा आहे.

• १९ जून रोजी विशेष दिन
• १९७९ मध्ये झाली सुरुवात
• मानसिक आरोग्यासाठी महत्त्वाचा

World Sauntering Day 2026 date : आजचे आपले जीवन अत्यंत वेगवान झाले आहे. सकाळी उठल्यापासून ते रात्री झोपेपर्यंत प्रत्येक जण कोणत्या ना कोणत्या तरी शर्यतीत धावत आहे. ऑफिसचे टार्गेट, वेळेवर पोहोचण्याची घाई, भविष्याची चिंता आणि सोशल मीडियाचा वाढता वापर यांमुळे आपण जगणेच विसरून गेलो आहोत की काय, अशी परिस्थिती निर्माण झाली आहे. याच कारणांमुळे आजकाल मानसिक तणाव, नैराश्य आणि आरोग्याच्या अनेक समस्या वाढताना दिसत आहेत. अशा या अत्यंत व्यस्त आणि यांत्रिक बनलेल्या जीवनशैलीमध्ये स्वतःसाठी थोडा निवांत वेळ काढण्याचा, निसर्गाच्या सानिध्यात रमण्याचा आणि जीवनाचा वेग थोडा कमी करण्याचा एक अत्यंत सुंदर संदेश घेऊन येतो तो म्हणजे ‘जागतिक फेरफटका दिन’ (World Sauntering Day). हा दिवस दरवर्षी १९ जून रोजी जगभरात साजरा केला जातो.

‘फेरफटका’ किंवा इंग्रजीत ज्याला ‘सॉन्टरिंग’ (Sauntering) म्हटले जाते, याचा अर्थ सामान्य चालणे किंवा धावणे असा होत नाही. कोणत्याही विशिष्ट ध्येयाशिवाय, मनात कोणतीही घाईगडबड न ठेवता, अगदी आरामात आणि आनंदाने चालणे म्हणजे फेरफटका मारणे होय. जेव्हा आपण मॉर्निंग वॉक किंवा जॉगिंगसाठी जातो, तेव्हा आपले लक्ष वेळेवर, अंतरावर किंवा कॅलरीज बर्न करण्यावर असते. परंतु, जेव्हा तुम्ही फेरफटका मारता, तेव्हा तुमच्यावर कोणत्याही गोष्टीचे दडपण नसते. हा दिवस आपल्याला हेच शिकवतो की, कधीकधी आयुष्यात फक्त थांबून, आजूबाजूला पाहून आणि शांतपणे पावले टाकत पुढे जाणे शरीरासाठी आणि मनासाठी किती आवश्यक आहे.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : G7 Summit 2026: AIवर PM मोदींचा ‘MANAV’ मंत्र; ट्रम्पसोबतच्या भेटीत मध्य पूर्व ते व्यापार अशा विविध विषयांवर महत्वपूर्ण चर्चा

जागतिक फेरफटका दिनाचा रंजक इतिहास (History of World Sauntering Day)

या अत्यंत अनोख्या आणि महत्त्वपूर्ण दिवसाची सुरुवात १९७९ मध्ये झाली. ‘वेन हेस’ (Wayne Flaharty) आणि त्यांचे सहकारी ‘डब्ल्यू. टी. राबे’ (W.T. Rabe) यांनी या दिवसाची संकल्पना मांडली होती. त्या काळात अमेरिकेत ‘जॉगिंग’ (Jogging) म्हणजेच वेगाने धावण्याची क्रेझ झपाट्याने वाढत होती. लोक तंदुरुस्त राहण्यासाठी रस्त्यांवरून धावत सुटले होते. वेन हेस यांना असे वाटले की, लोक आधीच आपल्या वैयक्तिक आणि व्यावसायिक आयुष्यात खूप वेगाने धावत आहेत, त्यात आता ते व्यायामाच्या नावाखाली पुन्हा धावपळ करत आहेत. यामुळे माणूस निसर्गापासून आणि स्वतःच्या अंतर्मनापासून दूर चालला आहे.

लोकांच्या या वाढत्या वेगवान जीवनशैलीला आणि मानसिक तणावाला विरोध करण्यासाठी त्यांनी मिशिगनमधील ग्रँड हॉटेलमध्ये ‘वर्ल्ड सॉन्टरिंग डे’ साजरा करण्यास सुरुवात केली. जगातील सर्वात मोठा फिरता व्हरांडा (Porch) असलेल्या या हॉटेलमध्ये लोकांनी कोणत्याही घाईशिवाय अगदी संथ गतीने चालावे, अशी त्यांची इच्छा होती. लोकांना आपल्या दैनंदिन धावपळीतून क्षणभर वेळ काढून शांततेत चालावे, विचार करावा, पक्षांचा आवाज ऐकावा आणि झाडांची पाने अनुभवावीत, यासाठी त्यांनी या दिवसाचा प्रसार केला. तेव्हापासून आजतागायत दरवर्षी १९ जून हा दिवस माणसाला निसर्गाच्या जवळ आणणारा एक हक्काचा दिवस म्हणून साजरा केला जातो.

आधुनिक काळात ‘फेरफटका मारण्याचे’ शारीरिक आणि मानसिक फायदे

आजच्या डिजिटल युगात, जिथे आपण तासनतास मोबाईल किंवा लॅपटॉपच्या स्क्रीनसमोर घालवतो, तिथे जागतिक फेरफटका दिनाचे महत्त्व अधिकच वाढले आहे. जेव्हा तुम्ही निसर्गाच्या सानिध्यात, बागेत किंवा एखाद्या शांत रस्त्यावर कोणत्याही ताणाशिवाय फेरफटका मारता, तेव्हा तुमच्या शरीरात आनंदी संप्रेरके (Endorphins) तयार होतात. यामुळे मानसिक तणाव झपाट्याने कमी होतो आणि मनाला एक वेगळीच शांतता मिळते.

सध्याच्या काळात ‘माइंडफुलनेस’ (Mindfulness) म्हणजेच वर्तमानकाळात जगण्याला खूप महत्त्व दिले जात आहे. शांतपणे फेरफटका मारणे हा माइंडफुलनेसचाच एक उत्तम प्रकार आहे. जेव्हा आपण हळू चालतो, तेव्हा आपल्याला आपल्या सभोवतालचे पर्यावरण अधिक स्पष्टपणे पाहता येते, अनुभवता येते आणि त्याचे कौतुक करता येते. आपण रस्त्या कडेला उमललेली फुले पाहू शकतो, थंड हवेचा स्पर्श अनुभवू शकतो. यामुळे आपली विचार करण्याची क्षमता सुधारते आणि सर्जनशीलता (Creativity) वाढण्यास मदत होते. जीवन म्हणजे केवळ अंतिम ध्येयापर्यंत पोहोचणे नाही, तर त्या ध्येयापर्यंत जाणाऱ्या प्रवासाचा आनंद घेणे देखील आहे, हा अमूल्य संदेश आपल्याला या फेरफटक्यातून मिळतो.

जागतिक घडामोडी संबंधित बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा : India-Bangladesh: बांगलादेशचे पंतप्रधान तारिक रहमान यांच्या चीन दौऱ्यामुळे भारत-बांगलादेश संबंध धोक्यात? ढाका कडून मोठे स्पष्टीकरण

हा दिवस तुम्ही कसा साजरा करू शकता?

जागतिक फेरफटका दिन साजरा करण्यासाठी तुम्हाला कोणत्याही मोठ्या तयारीची किंवा पैशांची गरज नाही. हा दिवस साजरा करण्याचा सर्वात सोपा मार्ग म्हणजे साधेपणा स्वीकारणे. आजच्या दिवशी आपल्या व्यस्त दिनचर्यातून केवळ ३० मिनिटांचा वेळ काढा. आपला मोबाईल फोन घरातच ठेवा किंवा सायलेन्ट मोडवर टाका आणि जवळच्या एखाद्या पार्कमध्ये, सोसायटीच्या आवारात किंवा निसर्गरम्य ठिकाणी फिरायला जा.

चालताना घाई करू नका, तुमच्या पावलांचा वेग अगदी कमी ठेवा. आजूबाजूच्या गोष्टींचे निरीक्षण करा, दीर्घ श्वास घ्या आणि निसर्गाशी जोडले जाण्याचा प्रयत्न करा. तुम्ही तुमच्या कुटुंबासोबत किंवा मित्रांसोबतही असा निवांत फेरफटका मारू शकता, मात्र अट एकच की यादरम्यान कामाच्या किंवा भविष्यातील काळजीच्या गप्पा मारणे टाळावे. आजच्या दिवशी स्वतःला हा विश्वास द्या की, कधीकधी थांबणे आणि शांत होणे देखील आयुष्यात पुढे जाण्यासाठी तितकेच गरजेचे असते.